Di tích Hải Vân Quan được xây dựng từ thời nhà Trần và được trùng tu dưới thời vua Minh Mạng (1826) dưới dạng cửa ải phòng thủ. 

Công trình nằm ở độ cao 490m so với mực nước biển trên vùng giáp ranh giữa thị trấn Lăng Cô, huyện Phú Lộc, tỉnh Thừa Thiên – Huế và phường Hòa Hiệp Bắc, quận Liên Chiểu, TP Đà Nẵng.

Di tích Hải Vân Quan (ảnh: Báo Chính phủ).

Đây là di tích có nhiều giá trị về mặt lịch sử và kiến trúc nghệ thuật. Phía bắc của cổng Hải Vân Quan hướng về Thừa Thiên –Huế đề ba chữ “Hải Vân Quan”, phía nam hướng về TP Đà Nẵng đề “Thiên hạ đệ nhất hùng quan”.

Trước đó, do không rõ ràng trong việc phân cấp quản lý nên trong một thời gian dài, Hải Vân Quan bị bỏ hoang, xuống cấp nghiêm trọng. Trước thực trạng này, cuối năm 2016, UBND tỉnh Thừa Thiên – Huế và TP Đà Nẵng đã thống nhất lập hồ sơ khoa học đề đề nghị xếp hạng di tích đối với Hải Vân Quan.
Thảo Thảo