Màn chạy đua của những con số

Giới phân tích đánh giá cuộc đua bầu cử Hạ viện Nhật Bản lần này sẽ là trận chiến chủ yếu giữa 3 nhóm chính trị, gồm: Liên minh cầm quyền LDP của Thủ tướng Shinzo Abe và Đảng Công minh, Đảng Hy vọng của Thống đốc Tokyo Koike và các phe phái đối lập dẫn đầu bởi Đảng Dân chủ lập hiến. Tổng số ghế của Hạ viện Nhật Bản lần thứ 48 là 465 ghế, bằng số ghế của Hạ viện thời kỳ hậu chiến tranh.

Các ứng cử viên sẽ nộp đơn ứng cử vào 465 ghế tại Hạ viện, trong đó có 289 ghế ở khu vực bầu cử một ghế và 176 ghế được phân bổ theo tỷ lệ đại diện được chia thành các khối khu vực. Mỗi cử tri sẽ được phát 2 lá phiếu bầu, trong đó gồm một phiếu bầu chọn ứng cử viên tại khu vực quận họ trực thuộc và một phiếu chọn đảng mình ủng hộ.

Thủ tướng Shinzo Abe trong buổi vận động tranh cử đầu tiên hôm 10-10. Ảnh: Reuters

Cuộc bầu cử Hạ viện Nhật Bản lần thứ 48 có 289 khu vực bầu cử, giảm 10 khu vực so với các cuộc bầu cử trước đó, do nước này vừa tiến hành sửa đổi Luật bầu cử vào tháng 6 vừa qua nhằm cân đối số ghế hạ viện cho các khu vực đông và thưa dân.

Tờ Japan Times cho biết, tính đến 11h ngày 10-10, 289 khu vực bầu cử tập hợp xong danh sách các ứng cử viên với tổng số 930 người.

Theo đó dẫn đầu là Đảng Dân chủ tự do với 276 người, tiếp theo là Đảng Hy vọng với 198 người, cùng một số đảng phái khác với tỉ lệ nhỏ. Đối với ứng cử viên tranh cử theo tỷ lệ ủng hộ của các đảng, danh sách đang tiếp tục được lập trên toàn quốc từ 11 đảng và các phái chính trị, thời gian "chốt" danh sách là 17h cùng ngày.

Sự khởi động của Thủ tướng

Khởi động sớm trong cuộc chạy đua giành lấy lá phiếu Hạ viện chính là Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe với chiến dịch vận động đầu tiên tại Fukushima, giống như cách mà ông đã làm trong hai kỳ vận động trước đây, nhằm nhấn mạnh những nỗ lực tái thiết của chính quyền Abe hậu thảm họa động đất và sóng thần Tohoku tháng 3-2011.

Trước đó, Thủ tướng Shinzo Abe hôm 25-9 đã tuyên bố giải tán Hạ viện và công bố bầu cử sớm, một động thái được đánh giá nhằm tranh thủ sự ủng hộ từ cử tri, giúp liên minh cầm quyền tiếp tục duy trì thế đa số.

Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đồng thời cam kết từ chức nếu liên minh cầm quyền giữa Đảng Dân chủ Tự do (LDP) và Đảng Công minh không đạt được ít nhất 233 ghế nhằm thể hiện quyết tâm và sự đầu tư của ông với chiến dịch bầu cử năm nay.

Trong bài phát biểu đầu tiên của chiến dịch tranh cử, Thủ tướng Shinzo Abe cam kết một sự lãnh đạo ổn định của LDP, một lập trường cứng rắn hơn đối với CHDCND Triều Tiên, đẩy mạnh chính sách kinh tế Abenomics, và  những cải cách an ninh xã hội nhằm giảm bớt gánh nặng trên vai những thế hệ trẻ hơn trong bối cảnh xã hội Nhật Bản đang già hóa nhanh chóng .

"Chính sách, chứ không phải những sự bùng nổ hay khẩu hiệu, mới có thể mở ra tương lai", Thủ tướng Shinzo Abe khẳng định.

Và chiêu bài của đối thủ mới nhập cuộc

Đảng Hy vọng thành lập hôm 27-9 do Thống đốc Tokyo Yuriko Kokie - một cựu nghị sĩ Đảng LDP đứng đầu đánh dấu việc khởi động chiến dịch tại nhà ga Ikebukuro, Tokyo. Được đánh giá là đối thủ nặng ký của Thủ tướng Abe, nhà lãnh đạo đảng này Koike không ngần ngại thách thức vị trí của Chính phủ Shinzo Abe với nền tảng "Đảng bảo thủ với tinh thần cải cách và khoan dung" của mình.

Chính sách của Đảng Hy vọng đẩy mạnh cam kết đóng băng việc tăng thuế trong tháng 10-2019 và loại bỏ các nhà máy điện hạt nhân tính đến năm 2030.

"Chúng tôi sẽ lấy lại niềm tin của mọi người vào bộ máy chính trị", bà Koike khẳng định, đồng thời cam kết sẽ lấp đầy con số 235 ứng cử viên trong cuộc tranh cử này. Song truyền thông đánh giá nền tảng chính sách của Đảng Hy vọng có nhiều trùng lặp với chính sách mà Thủ tướng Abe đang thực hiện.

Nhà lãnh đạo Đảng Hy vọng, Thống đốc Tokyo Yuriko Kokie trong buổi vận động tranh cử đầu tiên tại Tokyo hôm 10-10. Ảnh: Reuters

Đảng Dân chủ Lập hiến, do cựu Chánh văn phòng nội các Yukio Edano lãnh đạo cũng đã khởi động đợt tranh cử với hoạt động đầu tiên tại Sendai, thủ phủ của Miyagi, nơi hứng chịu hậu quả nghiêm trọng từ thảm họa động đất năm 2011. Ông Edano cho rằng, chính sách ủng hộ của Thủ tướng Abe trong suốt 5 năm qua đã đẩy mạnh sự chia rẽ trong xã hội Nhật Bản.

Theo ghi nhận của hãng AP, hàng trăm ứng cử viên đã xuống đường tham gia chiến dịch vận động tranh cử, báo hiệu chuỗi ngày sôi động và cạnh tranh của xứ hoa anh đào trước thời điểm bầu cử. Liên minh đảng Dân chủ cầm quyền của Thủ tướng Abe được giới quan sát đánh giá sẽ giành được đại đa số số ghế tại Hạ viện, do Đảng Hy vọng chỉ mới được thành lập trong khi đảng đối lập Đảng Dân chủ Nhật Bản đã tan  rã. 

Nhiều thành viên bảo thủ của đảng này đăng ký ứng cử dưới danh nghĩa Đảng Hy vọng, số còn lại tập hợp thành đảng mới lấy tên là Đảng Dân chủ Lập hiến do cựu Chánh Văn phòng Nội các Yukio Edano lãnh đạo. Tuy nhiên, theo Japan Times, những chuyển động chính trị diễn ra liên tục, cùng tâm lý khó dự đoán của cử tri chắc chắn sẽ khiến cuộc chạy đua số phiếu bầu cử vào Hạ viện tại Nhật Bản tăng nhiệt nhanh chóng.

An Nhiên