Sáng 23/3, khi được tin ông từ trần, cũng như nhân dân và các bạn Singapore, tôi chia sẻ mất mát rất to lớn này. Nguyên Thủ tướng Lý Quang Diệu là một trong những nhà lãnh đạo xuất sắc nhất của nhân dân Singapore và châu Á, người đã có công tạo lập ra một nước Singapore mới, đưa Singapore từ một nước đang phát triển trở thành một trong những nước phát triển nhất thế giới.

Tôi cũng được biết khi còn đương chức, ông Lý Quang Diệu rất quan tâm thúc đẩy mối quan hệ hợp tác hữu nghị với Việt Nam. Ông đã nhiều lần đi thăm, làm việc tại Việt Nam và có mối quan hệ gần gũi, chân tình với các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước Việt Nam. Ông cũng có cảm tình đặc biệt với nhân dân Việt Nam. Ông từng nhận xét người Việt Nam là một trong những dân tộc nghị lực và có khả năng nhất Đông Nam Á.

Trong quá trình công tác, tôi cũng có điều kiện được tiếp xúc, gặp gỡ với ông Lý Quang Diệu một số lần. Những lần đó đã để lại trong tôi nhiều ấn tượng sâu đậm về một con người có tầm nhìn chiến lược, kiến thức uyên bác và phong cách làm việc sâu sắc. Với Việt Nam, ông rất quan tâm thúc đẩy mối quan hệ toàn diện giữa hai nước. Ông cũng rất quan tâm đến việc thúc đẩy quan hệ giữa các cơ quan của Singapore với Bộ Công an Việt Nam.

Tôi nhớ trong một lần đi dự Diễn đàn Shangrila năm 2009, ông Lý Quang Diệu lúc đó đang là Bộ trưởng Cố vấn của nước chủ nhà đã tiếp đại diện các đoàn tham dự diễn đàn. Tôi rất nhớ khi trao đổi các trưởng đoàn về hoạt động của các tổ chức khủng bố và việc phối hợp đấu tranh chống khủng bố, ông đã nhấn mạnh để chống được khủng bố có kết quả đòi hỏi phải có sự phối hợp thường xuyên, chặt chẽ giữa các cơ quan an ninh, thực thi pháp luật trong khu vực và trên thế giới.

Khi trao đổi với đoàn Việt Nam, ông nhấn mạnh hai bên cần chủ động phối hợp trong trao đổi thông tin, phân tích đánh giá. Trong cuộc trao đổi tiếp đó, ông đã nói khá kỹ về cách thức phối hợp trong đấu tranh chống hoạt động khủng bố hiện nay. Nhiều dự báo, phân tích của ông sau này cho thấy phù hợp với những gì đã và đang diễn ra.

Trong một lần khác, khi ông đề cập đến sự phát triển của Việt Nam, ông nhắc lại rất nhiều những kỷ niệm, những lần gặp gỡ, trao đổi với lãnh đạo của Việt Nam trong sự chia sẻ đó, chúng tôi cảm nhận ông có tình cảm và mong muốn quan hệ mọi mặt giữa Việt Nam và Singapore sẽ được thúc đẩy. Ông cũng nêu những ý tưởng về thành lập các khu công nghiệp, phát triển kinh tế, thương mại. Ông cũng trao đổi với chúng tôi phải hết sức quan tâm đến vấn đề phát triển nông nghiệp, nâng cao đời sống cho người nông dân. Ông còn kể lại khá nhiều những danh lam, thắng cảnh và văn hóa của người Việt Nam. Dường như trong cuộc đời của ông có gì đó rất gắn bó với văn hóa, con người Việt Nam.

Với tư cách là một nhà lãnh đạo, có nhiều chuyện nói về ông, nhưng tôi rất nhớ một câu chuyện xảy ra năm 2005. Lúc đó, Singapore chủ trương xây dựng hai khu casino. Một là ở Sentosa, hai ở Marina Bay. Sau khi Chính phủ nêu chủ trương, dư luận trong xã hội Singapore rất khác nhau. Tỉ lệ người phản đối theo thăm dò cao hơn người ủng hộ. Trước ngày Quốc hội thông qua, ông Lý Quang Diệu lúc đó với tư cách là Bộ trưởng cấp cao đã có một bài phát biểu trên truyền hình trước nhân dân. Ông đã nêu lên những tác hại của việc đánh bạc trong những năm tháng trước đó mà chính nhiều người trong gia đình ông phải gánh chịu. Nhưng với lập luận sự cần thiết phải xây dựng casino của Singapore, với khả năng quản lý của nhà nước và trình độ dân trí, ông đã kêu gọi nhân dân Singapore ủng hộ chủ trương của Chính phủ.

Sau phát biểu này, dư luận đã thay đổi với đa số ủng hộ và sau đó dự án được triển khai thực hiện, đến nay đã đem lại những hiệu quả thiết thực cho đất nước. Điều này cho thấy ông Lý Quang Diệu sẵn sàng chia sẻ với nhân dân về những ý định của Chính phủ, với mục đích phát triển đất nước Singapore, cho dù chủ trương đó ban đầu không được người dân đồng tình.

Ông đã ra đi, một ngôi sao trên bầu trời chính trị Singapore đã tắt, nhưng ông đã để lại một sự nghiệp, một đất nước Singapore phồn vinh và tươi đẹp, ông cũng để lại trong nhân dân các nước, trong đó có Việt Nam một tình cảm, một lẽ sống chân thành. Nhân dân, đất nước Singapore sẽ nhớ mãi về ông. Và chúng tôi cũng sẽ nhớ mãi về ông như là một người bạn của đất nước và nhân dân Việt Nam.

Thượng tướng Bùi Văn Nam, Thứ trưởng Bộ Công an