Theo bản án sơ thẩm của TAND huyện Thường Tín, với lý do để có tiền xây dựng cơ sở vật chất cho thôn xóm, từ năm 2010 - 2011, Đỗ Duy Châm, Bí thư Chi bộ Đội 8 đã tổ chức nhiều cuộc họp chi bộ. Sau đó ra chủ trương thành lập ban kiến thiết, đồng thời báo cáo UBND xã Tiền Phong cho thanh lý nhà văn hóa cũ. 

Đỗ Duy Khang, Trưởng cụm dân cư số 8 cùng một số bị cáo trong vụ án tổ chức họp lấy ý kiến xã viên, nhân dân và triển khai nghị quyết của chi bộ về việc thanh lý nhà văn hóa cũ, đồng thời cho thuê đất lâu dài đối với một số diện tích đất xen kẹt, đất ven sông Nhuệ. 

Cuối năm 2010, Lê Văn Mộ, Trưởng ban Kiến thiết cụm dân cư số 8 cùng đồng phạm đã ký hợp đồng và bàn giao toàn bộ diện tích nhà văn hóa cũ có diện tích hơn 370m² cho một người dân ở địa phương. Người nhận thuê lâu dài nhà văn hóa cũ phải nộp cho chính quyền cụm dân cư số 8 số tiền gần 1,6 tỷ đồng (tương ứng 4,2 triệu đồng/m²). 

Các bị cáo tại phiên xử phúc thẩm.

Ngày 28-1-2011, Mộ cùng đồng phạm tiếp tục tổ chức đấu thầu và cho sử dụng lâu dài đối với 4 thửa đất ven sông Nhuệ có diện tích hơn 400m² để thu số tiền hơn 3 tỷ đồng. Gần một tháng sau đó, các cán bộ của cụm dân cư số 8 tiếp tục cho thuê lâu dài gần 700m² đất ven sông Nhuệ để thu về hơn 4 tỷ đồng. 

Cơ quan chức năng xác định, tổng cộng trong 3 lần cho thuê đất trái thẩm quyền, các cán bộ này đã chuyển dịch hơn 1.400m² đất công, dự kiến sẽ thu về hơn 9 tỷ đồng. Tính đến thời điểm vụ án bị phát hiện, Lê Văn Mộ cùng đồng phạm đã thu được hơn 6,5 tỷ đồng từ 10 người dân. 

Cơ quan tố tụng xác định,việc các bị cáo ký hợp đồng cho thuê đất lâu dài nhưng bản chất là bán đất công trái phép. Hành vi này của các bị cáo trái với quy định của pháp luật về quản lý đất đai, gây thất thoát tài sản của Nhà nước và làm phức tạp tình hình quản lý đất đai tại địa phương. 

Cùng thực hiện hành vi phạm tội với 3 bị cáo trên còn có Hồng Quang Tuấn, Lê Văn Khoa và Lê Văn Chung, đều là cán bộ thôn Trát Cầu. Xác định hành vi của các bị cáo đã phạm vào tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ, cuối tháng 4-2017, TAND huyện Thường Tín đã xử phạt các bị cáo từ 3 đến 4 năm tù. Sau phiên toà sơ thẩm, các bị cáo làm đơn kháng cáo kêu oan.

Tại phiên tòa xét xử phúc thẩm, nhóm cựu cán bộ thôn thừa nhận hành vi phạm tội của mình. Tuy nhiên các bị cáo cho rằng, họ không thuộc đối tượng có chức vụ, quyền hạn và số tiền thu về sẽ được dùng hết vào kiến thiết cơ sở hạ tầng ở địa phương, không ai tư lợi cá nhân nên Toà án cấp sơ thẩm xử phạt các bị cáo về tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ là không thoả đáng. 

HĐXX cấp phúc thẩm xác định, các bị cáo là người có chức vụ trong thôn. Quá trình điều hành hoạt động của thôn, các bị cáo cùng chung ý chí bán trái phép đất công là vi phạm pháp luật và hành vi ấy đã phạm vào tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ. 

Vì thế bản án sơ thẩm xử phạt các bị cáo tội danh trên là đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, không oan. Tuy nhiên do các bị cáo không hưởng lợi cá nhân từ hành vi bán đất trái phép nên hình phạt của Toà án cấp sơ thẩm có phần nghiêm khắc.

Với quan điểm trên, HĐXX cấp phúc thẩm quyết định giảm nhẹ hình phạt cho các bị cáo. Theo đó, bị cáo Khang bị phạt 30 tháng tù; bị cáo Châm bị phạt 3 năm tù. 4 bị cáo còn lại tuỳ theo mức độ phạm tội mà bị tuyên phạt từ 20 đến 24 tháng tù.

Nguyễn Hưng