Chỉ vì muốn quỵt khoản tiền trúng lô đề, Nguyễn Thị Mến cùng con trai là Mặc Văn Duy (cùng trú tại huyện Thanh Hà) đã lên kế hoạch, cướp đi mạng sống của khách hàng lô đề là người quen của Mến...

Đó chỉ là một trong những vụ án mạng xảy ra trên cả nước trong thời gian qua, bắt nguồn từ việc nợ nần tiền bạc. Những vụ án thể hiện sự ấu trĩ về pháp luật của các đối tượng gây án. Lòng tham, đã khiến họ đánh mất nhân tính mà quên mất rằng gây tội ác sẽ phải trả giá.

Trở lại vụ án mạng thương tâm xảy ra tại huyện Thanh Hà (Hải Dương) vào một ngày cuối tháng 3-2017, sau một thời gian củng cố chứng cứ, ngày 11-4, Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Hải Dương đã chính thức phê chuẩn quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với Mạc Văn Duy và Nguyễn Thị Mến về hành vi giết người.

... Khi cùng con trai là Mạc Văn Duy (22 tuổi ở Thanh Xá, Thanh Hà) lên kế hoạch cho vụ giết người, hòng quỵt tiền đánh bạc, Nguyễn Thị Mến (49 tuổi, trú tại địa chỉ trên) không nghĩ đến hậu quả của ngày hôm nay. Điều đó lý giải cho sự bình tĩnh của Mến và Duy, khi hai đối tượng này được triệu tập đến Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Hải Dương với tư cách là đối tượng trong vụ án mạng đặc biệt nghiêm trọng.

Quá trình tìm hiểu nguyên nhân, động cơ dẫn đến hành vi tàn ác của hai mẹ con Mến, chúng tôi càng thêm kinh ngạc trước sự lạnh lùng và tàn nhẫn của họ: Mến và con trai đã lấy chính chiếc khăn xô mới vài ngày trước đó được dùng trong đám tang của người chồng xấu số làm công cụ gây án...

Và rồi, sau khi đã cướp đi sinh mệnh của người đàn ông vắn số vào giữa thanh thiên bạch nhật, họ vẫn có thể ngồi ghi lô, đề và giao dịch với các hành khách mua sổ xố và sinh hoạt cá nhân như không có chuyện gì xảy ra.

Riêng đối với Duy, đối tượng này vào ngày 26-3 còn bình tĩnh mang chiếc xe máy Dream của nạn nhân Tân (lúc này đã lắp một chiếc biển kiểm soát khác) đi lên Hà Nội và gửi người anh trai cất giữ... 

Trong vụ việc này, lòng tham đã biến Mến trở thành người đàn bà mất hết nhân tính. Thay vì việc phải khuyên can cậu con trai không làm điều xấu thì chị ta lại đồng lõa, tiếp tay cho tội ác.

Cùng với tệ nạn cờ bạc, kéo theo các dịch vụ như cầm đồ, vay nặng lãi, là nguyên nhân phát sinh của nhiều loại tội phạm như giết người, cố ý gây thương tích và các vụ đâm thuê chém mướn, đòi nợ thuê, siết nợ, trộm cắp và cướp tài sản.

Cuối năm 2016, Tòa án nhân dân tỉnh Ninh Bình đưa ra xét xử vụ án mạng, nguyên nhân bắt nguồn từ vụ trúng đề 1,75 tỷ nhưng chủ đề thanh toán không sòng phẳng dẫn đến một cuộc hỗn chiến khiến một người tử vong, một người bị thương... Trong vụ án này, những bản án nghiêm minh của pháp luật đã được tuyên, một đối tượng lãnh án chung thân về tội giết người; 8 bị cáo bị tuyên phạt từ 12 đến 20 năm tù tội giết người; 12 bị cáo lĩnh từ 5 đến hơn 6 năm tù về tội gây rối trật tự công cộng.

Tìm hiểu về nguyên nhân vụ án, chúng tôi được biết, vào ngày 1-7-2015, Đinh Thành Đạt (32 tuổi, trú huyện Nho Quan, Ninh Bình) ghi số và đã trúng đề của Nguyễn Thị Thu Hương (Hà Nội) 1,75 tỷ đồng. Song thay vì việc phải thanh toán sòng phẳng, Hương lại chỉ chi trả cho Đạt gần một tỷ đồng, số tiền còn lại chị ta nhờ Lê Hoài Nam (29 tuổi, trú thành phố Tam Điệp, Ninh Bình) đứng ra dàn xếp.

Sau vụ dàn xếp bất thành, ngày 17-1-2016, Nam cùng đàn em là Trần Hồng Cường (tức Cường "mơ") đánh nhóm của Đạt khiến Nguyễn Văn Tuấn (tức Tuấn "hổ") bị thương nặng... Biết sự việc trên, Nguyễn Phú Toan (21 tuổi) và Vũ Tuấn Anh (37 tuổi, cùng quê Nho Quan, Ninh Bình) gọi thêm gần 30 thanh niên khác mang dao phóng lợn, kiếm và tuýp sắt đi trả thù và đã chém nhầm anh Bùi Tiến Hùng (22 tuổi, trú thành phố Tam Điệp, Ninh Bình) khiến nạn nhân tử vong tại một quán ăn ở thành phố Tam Điệp (Ninh Bình)...

Nguyên nhân của các vụ án này là do con nợ không có khả năng chi trả, trong khi lãi mẹ đẻ lãi con đã đẩy họ vào đường cùng. Về phần các chủ nợ, sau khi cho các đối tượng vay tiền thì thường xuyên thúc ép đòi tiền. Và rồi vì sự nể nang, phần khác do ham lãi suất, họ lại đặt mình vào tầm ngắm nguy hiểm của các con nợ...

Đầu tháng 1-2017, Tòa án nhân dân TP Hà Nội vừa đưa ra xét xử một vụ án đau lòng, đối tượng gây án là Lê Anh Tuấn (trú tại Võ Văn Tần, phường Pom Hán, TP Lào Cai, tỉnh Lào Cai) đã phải trả giá với bản án nghiêm minh của pháp luật. Chỉ vì khoản nợ 130 triệu đồng mà đối tượng ra tay tàn ác, cướp đi mạng sống của người chị họ tên là Giang. Động cơ dẫn đến việc một giáo viên được ăn học đàng hoàng, có nhận thức xã hội trở thành kẻ giết người là do đam mê cờ bạc...

Để hạn chế các vụ án mạng đau lòng, nguyên nhân bắt nguồn từ việc vay nợ tiền bạc, các giải pháp mang tính chiến lược phải tiếp tục được duy trì, thực hiện.

Theo đó, công tác tuyên truyền cần được đẩy mạnh để người dân thấy rằng việc vay nợ tiền bạc, không qua hệ thống quản lý, giám sát của ngân hàng, luôn tiềm ẩn nhiều nguy cơ phát sinh các vụ việc phức tạp. Thực tế cho thấy, nhiều con nợ lách luật khi chúng biết rằng vấn đề dân sự, pháp luật không làm được gì... nên huy động thật nhiều tiền, sau đó thì chây ỳ không trả.

Nhiều chủ nợ tuân thủ pháp luật, đòi tiền theo quy trình thì mất nhiều năm mà vẫn không lấy được tài sản do hiệu lực trong thi hành Luật Dân sự còn chưa hiệu quả. Có nhiều vụ án trải qua hàng chục phiên tòa dân sự mà không giải quyết được gì, nên gây mất lòng tin cho nhân dân.

Để tự bảo vệ mình, các chuyên gia cảnh báo, trước khi vay tiền, chủ nợ cần đặt câu hỏi cho chính mình, các con nợ có khả năng chi trả hay không, có rủi ro trong việc vay tiền hay không và trên cơ sở đó, có những thủ tục pháp lý, buộc các đối tượng phải chấp hành theo các quy định của pháp luật..., có như vậy mới tránh được các vụ án mạng đau lòng xảy ra như trên. 

Xuân Mai