Hồi ký tiết lộ ông Tập từng lo lắng về ông Trump

16:23 01/07/2018
Hồi ký của một cựu cố vấn an ninh quốc gia Mỹ tiết lộ sau khi ông Donald Trump thắng cử trong cuộc chạy đua vào Nhà Trắng năm 2016, nhiều nhà lãnh đạo thế giới bày tỏ lo ngại với Tổng thống Barack Obama.


Những ngày sau khi ông Donald Trump giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2016, ông Barack Obama đã rời Mỹ để đi công du nước ngoài lần cuối cùng trên cương vị tổng thống.

Chuyến đi đưa ông đến Hy Lạp, Đức và cuối cùng là Peru, nơi ông tham dự Hội nghị Thượng đỉnh hợp tác kinh tế châu Á - Thái Bình Dương năm 2016. Trong suốt chuyến đi, các nhà lãnh đạo thế giới lo lắng chào hỏi Obama, hỏi về người đàn ông sẽ sớm thay thế ông ở Văn phòng Bầu dục.

Ông Tập Cận Bình và ông Donald Trump ở khu nghỉ dưỡng Mar-a-Lago, tháng 4-2017.

Sự lo ngại đó được nhìn thấy rõ tại Lima, nơi "Obama bị hết lãnh đạo này tới lãnh đạo khác kéo áo để hỏi về ông Donald Trump", cựu Cố vấn An ninh quốc gia Ben Rhodes viết trong hồi ký của ông về thời gian ông làm tại Nhà Trắng - “The World as It Is”. Ông Obama khuyên họ nên trao cho chính quyền của ông Trump một cơ hội, bảo họ "chờ xem", ông Rhodes viết.

Chuyến đi có cuộc gặp gỡ giữa ông Obama và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Hai năm trước đó, 2 người đã gặp nhau ở Trung Quốc, nơi ông Obama tìm kiếm sự hợp tác của ông Tập để giải quyết vấn đề biến đổi khí hậu, điều này làm cho thỏa thuận khí hậu Paris có thể phù hợp. Ông Tập bất ngờ nói với ông Obama, ông Rhodes kể, rằng Trung Quốc sẽ thực hiện Hiệp ước Paris ngay cả khi ông Trump từ bỏ nó.

Ông Obama đã gọi quyết định đó là khôn ngoan và nói rằng ông Tập có thể mong đợi “các tiểu bang, thành phố và khu vực tư nhân” ở Mỹ tiếp tục đầu tư theo hiệp định, ngay cả khi chính phủ liên bang từ bỏ. Khi cuộc họp kết thúc, ông Tập hỏi về người lãnh đạo sẽ sớm tiếp quản ở Washington. Ông Obama lặp lại lời khuyên của mình là “để chờ xem”, nhưng ông nói thêm rằng ông Trump đã tập hợp các cử tri Mỹ xung quanh mối quan tâm thực sự về quan hệ kinh tế với Trung Quốc.

Ông Obama và ông Tập ở Bắc Kinh, tháng 11-2014.

"Chúng tôi muốn có một mối quan hệ tốt với Hoa Kỳ. Điều đó tốt cho thế giới. Nhưng mọi hành động sẽ có phản ứng. Và nếu một nhà lãnh đạo chưa trưởng thành ném thế giới vào hỗn loạn, thì thế giới sẽ biết ai để đổ lỗi", ông Tập nói, gấp tay trước mặt ông Obama, Rhodes viết.

Nhưng nhiệm kỳ của ông Trump đã được đánh dấu bằng quan hệ căng thẳng với thế giới, và Trung Quốc cũng không ngoại lệ. Nhiều lần, ông Trump đã khen ngợi ông Tập, có lần gọi ông là "một người rất đặc biệt" trong chuyến thăm nhà nước đến Bắc Kinh vào tháng 11-2017, và khen ngợi việc bãi bỏ giới hạn nhiệm kỳ của ông vào đầu năm nay.

"Ông ấy bây giờ là chủ tịch trọn đời", ông Trump nói về ông Tập, và nói thêm: "Và ông ấy tuyệt vời". Ông Trump thậm chí còn ca ngợi ông Tập trong bối cảnh cuộc chiến thương mại leo thang giữa Mỹ và Trung Quốc. Cuộc đụng độ đó đã đạt đến một tầm cao mới vào ngày 15-6, khi ông Trump công bố mức thuế trị giá hàng tỷ đô la đối với hàng hóa Trung Quốc.

"Trước việc Trung Quốc trộm cắp sở hữu trí tuệ và công nghệ và các hành vi thương mại không công bằng khác của mình, Mỹ sẽ thực hiện một mức thuế 25% trên 50 tỷ USD hàng hóa từ Trung Quốc có chứa các công nghệ công nghiệp quan trọng", ông Trump nói trong một tuyên bố. 

Ngay lập tức, Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết nước này sẽ áp thuế 25% cho 659 sản phẩm của Mỹ, từ đậu nành, ô tô và hải sản. Danh sách trả thù của Trung Quốc đã tăng gấp 6 lần so với phiên bản được phát hành vào tháng 4, nhưng giá trị được giữ ở mức 50 tỷ USD, vì một số mặt hàng có giá trị cao như máy bay thương mại đã bị xóa.

Thùy Dương