Ở Khoa Truyền nhiễm của Bệnh viện Bạch Mai mỗi tháng có tới hơn chục bệnh nhân sởi nhập viện, dĩ nhiên đều ở tình trạng nặng. Chỉ trong tuần đầu tiên của năm 2019, số người mắc sởi nhập viện vẫn tiếp tục tăng.

Thông tin này được PGS.TS Đỗ Duy Cường, Trưởng khoa Truyền nhiễm (Bệnh viện Bạch Mai) cho biết vào ngày 10-1, sau khi số người lớn mắc sởi gia tăng. Đặc biệt, nhiều người lại không biết mình bị mắc sởi, nhất là những người có sẵn bệnh viêm phổi, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính hoặc phụ nữ có thai, nên chỉ khi bị nặng mới đến bệnh viện.

PGS. TS Đỗ Duy Cường cho hay, thời tiết mùa đông xuân lạnh và ẩm như hiện nay là điều kiện thuận lợi cho các loại virus sinh sôi và phát triển, trong đó có virus gây bệnh sởi, cúm, thủy đậu, quai bị …T

ừ đầu năm 2018 đến nay, Khoa Truyền nhiễm đã điều trị trên 50 trường hợp mắc bệnh sởi. Tuy nhiên, 3 tháng gần đây, số ca mắc sởi phải nhập viện tăng lên cao, trong đó có cả phụ nữ mang thai. Trong số 8 bệnh nhân sởi đang được điều trị tại Khoa Truyền nhiễm thì có 2 sản phụ.

Vì thế,  PGS. TS Đỗ Duy Cường lo lắng nguy cơ dịch sởi có thể xảy ra theo chu kỳ 4-5 năm, vì theo Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương, số người mắc sởi năm 2018 là 5.100 trường hợp, tăng cao so với năm 2017.

Hầu hết số bệnh nhân đang được điều trị tại Khoa Truyền nhiễm -Bệnh viện Bạch Mai đều không được tiêm phòng, trong khi lẽ ra phụ nữ mang thai cần chủ động tiêm phòng sởi trước khi có thai. Chị N.T.T.H (30 tuổi ở Sơn Tây, Hà Nội) là một điển hình. 

Chị H. đang mang thai ở tháng thứ 6 và bị sốt cao 2 ngày, khi được chuyển đến Bệnh viện Bạch Mai thì bác sĩ cho biết chị bị mắc sởi. Mặc dù biết bệnh sởi có thể phòng được bằng tiêm vaccine trước khi mang thai, nhưng do chị H.  “quên”  tiêm vaccine phòng bệnh, nên hậu quả là hiện chị đã bắt đầu xuất hiện biến chứng viêm phế quản.Vì thế, chị H. phải được theo dõi tại bệnh viện.

Một bệnh nhân khác là nhân viên y tế đang công tác tại một bệnh viện ở Hà Nội cũng mới nhập viện vì mắc sởi. Đó là chị N.T.T (37 tuổi, ở Hà Nội). Chị T. cho hay, chị chỉ có các triệu chứng ho, sốt cao thông thường, sau đó xuất hiện các nốt phát ban trên mặt, người và không nghĩ mình mắc sởi vì gia đình cũng không ai bị bệnh. Đến khi đi khám mới biết đã mắc sởi. Vì thế, chị T. nghi bị nhiễm sởi do tiếp xúc với bệnh nhân trong quá trình làm việc.  Cũng như chị H., chị T cũng không tiêm vaccine phòng sởi.

PGS.TS Đỗ Duy Cường

PGS. TS Đỗ Duy Cường lưu ý, đối tượng có nguy cơ mắc sởi là những người có tiếp xúc với nguồn lây, phụ nữ mắc sởi nhiều hơn nam giới, chủ yếu phụ nữ trong độ tuổi từ 25-40 tuổi. 

Đáng quan tâm khi nhiều người cho rằng đây là bệnh của trẻ con và người lớn không mắc sởi, nên chủ quan không có các biện pháp phòng bệnh và khi bị bệnh cũng không biết bị mắc sởi, khi đi khám thì đã ở tình trạng nặng phải nhập viện. Thậm chí, nhiều người đi khám còn bị chẩn đoán nhầm là dị ứng thuốc, sốt phát ban, rubella… 

PGS. Đỗ Duy Cường cho biết, dù sởi là bệnh lành tính, có khoảng 90-95% trường hợp bệnh sẽ tự khỏi. Nhưng vẫn có một số trường hợp bị biến chứng rất nguy hiểm như viêm phế quản, viêm phổi, viêm gan, viêm não… và phụ nữ mang thai nhiễm  sởi có nguy cơ sảy thai, đẻ non. Điều này rất nguy hiểm khi sởi đang có nguy cơ thành dịch.

Một điều được PGS. Đỗ Duy Cường lưu ý là người mắc bệnh sởi không nên bôi các loại thuốc lên da, cũng không nên kiêng tắm rửa như quan niệm lâu nay của nhiều người. Ngược lại, nếu không vệ sinh sạch sẽ, người bệnh có  nguy cơ bị nhiễm trùng rất nguy hiểm. Nguyên tắc điều trị bệnh sởi ở người lớn chủ yếu là điều trị triệu chứng như hạ sốt, kết hợp với vấn đề vệ sinh và dinh dưỡng,  theo dõi biến chứng của người bệnh.

 “Cách phòng bệnh sởi tốt nhất là tiêm vaccine phòng bệnh, nhất là trẻ em, phụ nữ chuẩn bị mang thai. Để phòng lây nhiễm sởi, cần cách ly bệnh nhân bằng cách đeo khẩu trang, hạn chế tiếp xúc với người bệnh.”- PGS. Đỗ Duy Cường khuyến cáo.

PGS.TS Đỗ Duy Cường khám cho thai phụ bị mắc sởi 

Theo Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế), bệnh sởi có tính lây truyền cao nhất và thường lây truyền qua đường hô hấp, đôi khi có thể lây gián tiếp qua những đồ vật mới bị nhiễm các chất tiết đường mũi họng của bệnh nhân. Thời kỳ ủ bệnh  từ 12-14 ngày, có thể kéo dài đến 21 ngày. Thời kỳ lây truyền thông thường khoảng 4 ngày trước khi phát ban đến 4 ngày sau khi xuất hiện ban, ít nhất là sau ngày thứ 2 phát ban.

Tất cả những người chưa bị mắc bệnh sởi hoặc chưa được gây miễn dịch đầy đủ bằng vaccine sởi đều có khả năng mắc sởi. Bệnh sởi nguy hiểm nhất đối với trẻ em nhỏ tuổi. Bệnh làm suy yếu sức đề kháng của cơ thể, nên thường kèm theo biến chứng như phế quản phế viêm, viêm tai, tiêu chảy. Những bệnh này khi mắc cùng bệnh sởi có diễn biến rất nặng.

Hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu với sởi nhưng có thể phòng bệnh bằng tiêm vaccine. Khi bị sởi cần tăng cường dinh dưỡng để phòng suy dinh dưỡng. Đặc biệt, dùng thêm vitamin A để tránh loét giác mạc, mù mắt; vệ sinh răng miệng, da, mắt.

Thanh Hằng