Sáng 11/5, BSCK2 Phạm Thanh Phong, Phó Giám đốc chuyên môn Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ (BVĐKTƯCT) cho biết, các BS của BV vừa cứu sống bệnh nhân nguy kịch do ngộ độc khi ăn cua lạ, được chuyển đến từ Trung tâm Y tế (TTYT) Quân dân y Côn Đảo (Bà Rịa – Vũng Tàu).

Cua mặt quỷ mà anh Mua ăn dẫn đến ngộ độc. 

Trước đó, lúc 9h sáng ngày 8/5, BVĐKTƯCT nhận điện thoại từ TTYT Quân dân y Côn Đảo về việc chuyển viện bệnh nhân Lê Văn Mua (SN 1986, ngụ huyện Vĩnh Thạnh, TP Cần Thơ), bị ngộ độc cua lạ trong tình trạng nguy kịch, hôn mê sâu, được chuyển về bằng đường hàng không, dự kiến hạ cánh lúc 12h cùng ngày tại sân bay Cần Thơ. 

Sau khi tiếp nhận thông tin, BV nhanh chóng tiến hành thông báo các khoa có liên quan chuẩn bị cấp cứu bệnh nhân. Bệnh nhân được xe cấp cứu đón từ sân bay chuyển thẳng vào BVĐKTƯCT lúc 12h55 trong tình trạng suy hô hấp, hôn mê sâu, đồng tử hai bên 4mm, phản xạ ánh sáng dương, liệt tứ chi. Nhận định ban đầu: ngộ độc thức ăn vào giờ thứ 16, tiên lượng cực nặng. 

Bệnh nhân Mua đang được điều trị tại BVĐKTƯCT. 

Người nhà cho biết, bệnh nhân đang làm việc tại Côn Đảo, sau khi ăn hai càng cua lạ được 10 phút thì xuất hiện cảm giác tê đầu lưỡi, tê hai tay lan xuống chân, khó thở... nên chủ động nôn thức ăn ra và đến ngay TTYT Quân dân y Côn Đảo cấp cứu. 

Sau đó bệnh nhân hôn mê, được xử trí đặt nội khí quản hỗ trợ hô hấp, rửa dạ dày trước khi có chuyến bay chuyển đến BVĐKTƯCT điều trị.

Sau khi nhập viện, bệnh nhân được chỉ định thở máy, nhanh chóng chuyển lên Khoa Hồi sức tích cực – Chống độc điều trị. 

Sau 2 giờ cấp cứu, điều trị nội khoa tích cực theo phác đồ chống độc của BV, bệnh nhân bắt đầu có phản xạ đáp ứng kích thích, tỉnh táo dần dù còn suy hô hấp cần hỗ trợ thở máy. Đến sáng 11/5, bệnh nhân tiến triển tốt, tỉnh, tiếp xúc tốt, vận động tứ chi bình thường.

Theo hình ảnh được chụp lại của người thân bệnh nhân, loài cua mà bệnh nhân ăn có tên khoa học là Zosimus aeneus (cua mặt quỷ). Cua mặt quỷ thường sinh sống tại các rặng san hô từ khu vực Nam Phi đến đảo Hawaii. Tại Việt Nam, loài cua này thường được tìm thấy tại vùng biển từ Đà Nẵng đến Bà Rịa-Vũng Tàu. 

Sức khỏe bệnh nhân Mua đã ổn định. 

Đặc điểm dễ nhận diện nhất của loài cua này là màu sắc sặc sỡ, đặc trưng bằng các nốt nâu trên nền nhạt ở vỏ. Đặc biệt, trong thịt và vỏ của cua mặt quỷ có lượng lớn chất kịch độc cho hệ thần kinh như tetrodotoxin, saxitoxin, có thể gây tử vong cho con người nếu không may ăn phải dù là liều cực thấp, khoảng 1-2 microgram/kg cân nặng (khoảng 0,5 gram thịt cua).

Theo BSCK2 Dương Thiện Phước (Trưởng Khoa Hồi sức tích cực), trong vỏ, thịt loài cua này có chứa độc tố thần kinh gồm Tetrodoxin và Saxitoxin. Cả hai chất này đều được hấp thu nhanh chóng qua đường tiêu hóa trong vòng từ 5-15 phút, nồng độ đỉnh đạt sau 20 phút, được thải hầu hết qua nước tiểu. Chỉ cần ăn 0,5 gram thịt loài cua này có thể khiến một người trưởng thành tử vong. 

“Triệu chứng hay gặp nhất của ngộ độc cua mặt quỷ là các dấu hiệu của hệ thần kinh như tay chân tê cứng, tê lưỡi, buồn nôn. Người bị ngộ độc nhanh chóng tiến triển các triệu chứng toàn thân nặng dần, liệt cơ hô hấp gây suy hô hấp và tử vong. Hiện nay vẫn chưa có thuốc giải độc đặc hiệu cho độc tố Saxitonin trong cua mặt quỷ”, BS Phước cho hay. 

Văn Đức