Chào bạn!      
Xã hội 
Đốt vàng mã: Tiền tỷ cháy thành tro
19:27:00 28/08/2012
Đốt vàng mã có phải là một phong tục của người Việt? Quan điểm trần sao âm vậy nên đua nhau đốt quần áo, nhà cửa, xe cộ… và cả Ôsin cho người cõi âm có phải xuất phát từ tín ngưỡng của dân tộc? Có nhất thiết phải đốt hàng tỷ đồng để thể hiện sự báo ơn với người đã khuất?

Hộ gia đình nhỏ, chí ít cũng mất 100.000đ sắm vàng mã đốt cho ông tiền chủ, bà tiền chủ, ông thần linh, bà thần linh, tiền vàng… Hộ gia đình cỡ trung, còn phải bỏ thêm một vài trăm để sắm quần áo, nhà cửa, xe cộ, tiền vàng… gửi cho người thân đã mất.

Đó là ghi nhận của phóng viên vào sáng 11/7 âm lịch, tại một cửa hàng chuyên doanh vàng mã ở “cái nôi” vàng mã làng Cót, phường Yên Hòa, Cầu Giấy, Hà Nội.

Một khóa lễ 3 ngày với ngựa khủng, tháp, thuyền rồng

Sáng 27/8 (tức 11/7 âm lịch), chúng tôi đến chùa Tứ Kỳ (Hà Nội) và tận mắt chứng kiến khóa lễ đã kéo sang ngày thứ 3. Tiếng trống, tiếng chiêng, tiếng tụng kinh… tạo ra không khí vừa linh thiêng, vừa huyền bí. Khẽ khàng ngồi cạnh một cô lớn tuổi, chúng tôi được cô cho biết, khóa lễ sẽ kết thúc vào lúc 19h ngày hôm nay. Theo cô, khóa lễ này diễn ra trong 3 ngày. Mục đích của gia chủ là cầu an cho gia đình, dòng tộc. Chưa đến 10 người tham dự khóa lễ, trong đó có các nhà sư và những người đàn ông mặc áo nâu (tóc để bình thường) cùng vài người nhà của gia chủ.

Ảnh mang tính chất minh họa.

Ngoài mâm cỗ, hoa quả còn có rất nhiều mã. Đó là 3 con ngựa mã to bằng ngựa thật màu trắng, vàng, đỏ; tòa tháp cao; thuyền rồng; hình nhân; và nhiều nhà cửa, đồ mã khác. Không những nhiều về số lượng mà mã ở đây được làm khá cầu kỳ, tinh xảo. Điều đó cho thấy rõ tay nghề của người thợ và cả tấm lòng thành của gia chủ. Nó cũng nói lên số tiền cả chục triệu đồng mà gia chủ thành tâm bỏ ra khi tổ chức khóa lễ. Chúng tôi được biết, sau khi kết thúc khóa lễ, số mã này sẽ được đem đi hóa. Lúc đó, lòng thành của gia chủ mới thực sự gửi đến bậc tiên cổ.

Trò chuyện với người bán nước ngay trước cửa chùa, chị cho biết năm nay chưa có khóa lễ nào vượt qua khóa lễ 600 triệu tiền mã như năm ngoái. Cũng ngựa, cũng tháp, cũng thuyền rồng… nhưng mã năm ngoài bày kín hết cả sân chùa. “Ngựa to như ngựa thật, tháp cao lắm, thuyền rồng dài lắm…, bày kín hết cả sân, đẹp lắm”, chị bán hàng nước nói. Khi nghe chúng tôi hỏi, chủ khóa lễ 600 triệu ở đâu thì chị này bảo, “ở tỉnh ngoài, mà hình như ở Thanh Hóa”. Nói rồi, chị giải thích rằng, gia chủ thành tâm, nhờ nhà chùa tổ chức khóa lễ 3 ngày. Với lại, chùa thiêng nên người ta càng đến nhà chùa nhờ lễ nhiều.

600 triệu tiền mã. Một con số giật mình. Trong mắt người kiếm sống bằng những cốc trà đá thì thấy, nó thật đẹp. Còn tôi và hẳn nhiều người khác nữa thì bất ngờ. Bất ngờ trước hành động “hào phóng” của ai đó. Bất ngờ vì cách tri ân người cõi âm của những người có tiền. Bất ngờ đến xót xa khi biết, người ta sẵn sàng đốt cả trăm triệu thành tro bụi để thể hiện sự thành kính với cõi hư vô.

Năm 2009, sự việc một đại gia khai thác cát lập đàn tế trên bãi giữa sông Hồng, đốt hàng trăm con ngựa mã với tổng số tiền lên đến 400 triệu đồng khiến dư luận ngỡ ngàng. Thiên hạ bảo rằng, đại gia này tri ân Hà bá bằng mã cho xứng với những gì đã nhận từ đáy sông. Và thiên hạ cũng bảo rằng, có thể đây là sự sám hối vì đã rút ruột con sông mẹ. Cũng thiên hạ đồn thổi, rằng đấy là cách thể hiện rõ túi tiền mà người này đã “nhặt” được từ sông.

Thôi, cho rằng có lý giải thế nào đi nữa thì rõ ràng, việc làm này cũng là một cách chơi trội. Cách chơi của người có tiền. Còn những người có túi tiền tầm tầm thì trước ngày Rằm tháng Bảy, ai cũng chi ra chí ít một trăm, nhiều thì tiền triệu để tri ân người âm.

Thường dân cũng đốt tiền trăm

Gần 12 trưa mà chị chủ hàng vàng mã trên phố Yên Hòa vẫn chưa được ngơi tay. Gia đình chị vốn có tiếng về nghề làm vàng mã nên khách tìm đến nhà chị vừa mua được giá gốc, lại có đủ thứ để chọn. Tay chị thoăn thoắt xếp quần áo thần linh, ông bà tiền chủ, quần áo cho người cõi âm, vàng, hương… vào từng túi to màu đen theo đơn đặt hàng của khách. Ấy vậy mà, có khách ghé qua để lấy, chị phải xin lỗi vì chưa sắp kịp. Cứ người này đến, người kia ra, ai cũng túi lớn, túi bé. Và cái quan trọng là mỗi người khi xách túi vàng mã đi bao giờ cũng gửi tiền thật cho chị.

Người thì 100.000đ, người thì 320.000đ…, số lượng tiền tùy thuộc vào số mã mà khách mua. Nhìn hộp tiền đầy những đồng tiền mệnh giá 50.000đ, 100.000đ, 200.000đ… của chị, ai cũng nhận ra rằng, vàng mã của chị đã biến thành tiền thật. Có bà hàng xóm đi qua, nhìn chị tất bật mới đùa rằng, “thôi nghỉ tay ăn cơm không lại đuối sức”, chị chủ cười bảo rằng, “còn mấy ngày nữa đến Rằm, cháu lại thảnh thơi thôi”.

Đúng vậy! Với người làm nghề vàng mã, tháng Bảy âm là tháng làm ăn tốt nhất trong năm, thứ đến mới là dịp Tết Nguyên đán. Còn lại thì cứ đủng đỉnh làm tiền vàng, tiền âm phủ và thỉnh thoảng gặp được khách đặt hàng làm khóa lễ… Nghĩa, cả năm không bao giờ hết việc nhưng bội thu nhất là dịp tháng Bảy âm.

Chẳng thế mà vào mùa này về làng Đông Hồ, đến đâu cũng thấy vàng mã. Hơn 200 hộ trước đây vốn làm tranh Đông Hồ, nay chỉ còn mấy hộ theo nghề tranh dân gian còn lại chuyển qua làm vàng mã. Hộ thì chuyên doanh quần áo, hộ chuyên tiền vàng, hộ chuyên ngựa, hộ chuyên nhà… Nếu khách buôn, cứ đến từng hộ gom, chừng mươi hộ là đủ cả lệ bộ. Nhìn lượng vàng mã ở Đông Hồ sản xuất ra, đủ biết sức tiêu thụ lớn cỡ này. Nhìn số lượng tiền thật người ta thu về, đủ biết thiên hạ đã đốt đi bao nhiêu tiền thật ra tro, ra khói bụi.

Những ngày này, đặc biệt là buổi chiều, khi đi trên các phố ở Hà Nội, chúng ta dễ dàng bắt gặp cảnh đốt vàng mã. Khói, tro bay mù mịt song người ta vẫn thi nhau đốt. Nếu tính một hộ gia đình đốt 100.000đ vàng mã thôi, đủ biết riêng thành phố trên 4 triệu dân như Hà Nội, số lượng tiền thật đốt ra lớn cỡ nào. Việc lãng phí, gây ô nhiễm môi trường này đã được các cơ quan quản lý nhà nước nhìn thấy và đã có chế tài xử phạt.

Đáng chú ý là chế tài này hiện vẫn đang còn giá trị, song dường như chẳng ai thèm quan tâm. Đó là Nghị định số 75/2010/NĐ-CP ngày 12/7/2010 của Chính phủ có quy định xử phạt đốt vàng mã tại nơi tổ chức lễ hội, di tích lịch sử, văn hóa, nơi công cộng… với mức phạt 500.000đ - 1.000.000đ. Tiếc rằng, quy định này lại chỉ có giá trị trên giấy.

Đốt vàng mã có phải là một phong tục của người Việt? Quan điểm trần sao âm vậy nên đua nhau đốt quần áo, nhà cửa, xe cộ… và cả Ôsin cho người cõi âm có phải xuất phát từ tín ngưỡng của dân tộc? Có nhất thiết phải đốt hàng tỷ đồng để thể hiện sự báo ơn với người đã khuất? Trong số báo tới, chúng tôi sẽ có cuộc trao đổi với Giáo sư Trần Lâm Biền, nhà nghiên cứu văn hóa dân gian để tìm câu trả lời


Cao Hồng

Ý kiến của bạn
Tên của bạn:  
Email:
Tiêu đề:  
Tắt bộ gõ Tự động Telex VNI VIQR
 

Xem tiếp 
Các bài mới:
     Chùm ảnh: Diễn tập khắc phục sự cố cháy nổ trên phà Bình Khánh (31/10)
     Bị truy đuổi, nhảy kênh tử vong (31/10)
     Thi thể bé gái nổi trong đám lục bình trên sông Sài Gòn (31/10)
     Vinmec ký thỏa thuận hợp tác với bệnh viện ĐH y hàng đầu Hàn Quốc (31/10)
     Đìu hiu thị trường lao động cuối năm (31/10)
     Xử lý trách nhiệm chính quyền cơ sở nếu để “vàng tặc” lộng hành (31/10)
     Xử lý chưa nghiêm các lãnh đạo sai phạm ở Gia Lai (31/10)
Các bài đã đăng:
     Xe container biến dạng vì tông vào xe đậu bên đường (28/08)
     Cháy chợ gây thiệt hại khoảng hơn 3 tỷ đồng (28/08)
     Công ty Puzơlan Idico dùng mìn khai thác đá làm nứt nhà dân (28/08)
     Tài xế xe container gây tai nạn chết người rồi bỏ trốn (28/08)
     Một PGĐ bị xe tông chết khi đang móc cống trước nhà (28/08)
     Ôtô tải đâm vào đoàn tàu khách SE1 (28/08)
     Thoát chết sau 5 phút bất tỉnh dưới đáy sông (28/08)



 

TIÊU ĐIỂM
Thị trấn Đầm Hà ngập chìm do vỡ đập
Sau cơn mưa lớn kéo dài suốt đêm 29/10, đến 6h30’ sáng 30/10 nước sông Đầm Hà bất ngờ dâng cao tràn vào khu dân cư làm ngập lụt toàn bộ thị trấn Đầm Hà, huyện Đầm Hà, tỉnh Quảng Ninh.
Thị trấn Đầm Hà ngập chìm do vỡ đập
Xung quanh thông tin ‘nữ GV uống thuốc sâu vì bức xúc’
Nhiều nguồn thông tin cho rằng cô Quyền tự tử tại phòng Hiệu trưởng do bức xúc về việc bị điều chuyển. Tuy nhiên, cô Hiệu trưởng trường Tiểu học Trung An thì chưa trả lời phóng viên do “bận tiếp khách”.
Xung quanh thông tin ‘nữ GV uống thuốc sâu vì bức xúc’
Truy tìm tàu hàng đâm chìm tàu cá ngư dân
Ngày 27/10, ông Bùi Tấn Nguyên, Phó Giám đốc Trung tâm Phối hợp TKCN hàng hải khu vực II tại Đà Nẵng (Đà Nẵng MRCC) cho biết đang cùng các cơ quan chức năng truy tìm chiếc tàu chở hàng đã đâm chìm tàu cá số hiệu BĐ 95393 của ngư dân Bình Định.
>> Hỗ trợ 13 thuyền viên bị tàu nước ngoài đâm chìm trên biển
Truy tìm tàu hàng đâm chìm tàu cá ngư dân
Vụ TNGT do xe trộn bê tông qua lời kể thương tâm của người chồng
Như báo CAND đã có các tin, bài về vụ tai nạn nghiêm trọng tại An Giang do xe trộn bê tông đụng phải. Cháu bé bị văng khỏi bụng mẹ (chị Nguyễn Thị Kim Ngọc, 27 tuổi, ngụ khóm Trung An, phường Mỹ Thới, TP Long Xuyên, An Giang, đã tử vong) trong vụ TNGT này hiện vẫn đang được chăm sóc tại bệnh viện (BV) Nhi đồng 1 TP HCM.
Vụ TNGT do xe trộn bê tông qua lời kể thương tâm của người chồng
Bò tót về dân làng hoảng sợ
Theo ông Phan Văn Minh, Trưởng BQL rừng phòng hộ Sông Lũy (huyện Bắc Bình, Bình Thuận) cho biết, khoảng một tuần lễ qua, người dân địa phương đã nhìn thấy đàn bò tót khoảng 6 - 8 con ở khu vực rừng Hố Bom, Hố Sương thuộc xã Sông Lũy.
Bò tót về dân làng hoảng sợ
Cháu bé ‘văng ra khỏi bụng mẹ’ đã thoát chết kỳ diệu
Trưa nay, ThS-BS Đào Trung Hiếu-Phó GĐ bệnh viện Nhi Đồng 1, TP Hồ Chí Minh cho biết, cháu bé bị văng ra khỏi bụng mẹ trong vụ tai nạn giao thông đã  qua cơn nguy kịch. Kiểm tra các chỉ số nhiệt độ, huyết áp,… đều cho thấy bình thường.
>>“Chui” ra từ bụng sản phụ, cháu bé may mắn sống sót trong vụ TNGT thương tâm
Cháu bé ‘văng ra khỏi bụng mẹ’ đã thoát chết kỳ diệu
“Chui” ra từ bụng sản phụ, cháu bé may mắn sống sót trong vụ TNGT thương tâm
Chiều 25/10, Công an TP Long Xuyên (An Giang) cho biết, trên đường đến bệnh viện để sinh, một sản phụ bị xe trộn bê tông cán chết. Rất may, đứa con của nạn nhân đã “chui” ra khỏi bụng mẹ và được người dân đưa đi cấp trong tình trạng bị đứt lìa 1 chân.
“Chui” ra từ bụng sản phụ, cháu bé may mắn sống sót trong vụ TNGT thương tâm
Bài 2: Hiểm họa kinh hoàng từ con nghiện
Ma túy đã thật sự trở thành vấn đề nhức nhối ở TP HCM khi mà người dân đang phải sống chung với khoảng 20.000 con nghiện. Và thực tế cho thấy, hầu hết các băng nhóm trộm cắp, cướp giật bị bắt giữ trên địa bàn TP HCM trong những năm qua đều có liên quan đến ma túy. Khi sử dụng ma túy đá (một loại ma túy tổng hợp) trong thời gian dài thì con nghiện có thể trở nên trầm cảm, hoang tưởng (tin vào những điều không có thật), ảo giác (nghe thấy hoặc nhìn thấy những điều không có thật). Nhiều người còn có hành vi tự hủy hoại bản thân, tự tử hay trở nên cực kỳ nguy hiểm và gây ra những hành vi bạo lực; những vụ án tàn bạo, dã man…
>> Bài 1: Nghiện ma túy, nguyên nhân gây tội ác
Bài 2: Hiểm họa kinh hoàng từ con nghiện
Nhà em ruột đổ sập nhà anh, 10 người suýt chết
Đến 13h chiều 23/10, Cơ quan CSĐT Công an TP Thủ Dầu Một (Bình Dương), cho biết: Đang phối hợp cùng Phòng kỹ thuật hình sự Công an tỉnh Bình Dương điều tra, làm rõ nguyên nhân khiến căn nhà 3 tầng đang thi công bất ngờ đổ sập, rất may vụ việc không gây thiệt hại về người.
Nhà em ruột đổ sập nhà anh, 10 người suýt chết
Thận trọng với quảng cáo bốc giời về côn trùng - động vật ngâm rượu
Gần đây, trên một số tuyến phố ở Hà Nội xuất hiện tình trạng các sạp kinh doanh các sản phẩm côn trùng - động vật ngâm rượu di động. Trước những lời quảng cáo bốc giời từ các tay buôn, nhiều người dân như lạc vào mê hồn trận. Hệ lụy khôn lường đi kèm với thú uống rượu ngâm côn trùng, động vật dạng này luôn tiềm ẩn.
Thận trọng với quảng cáo bốc giời về côn trùng - động vật ngâm rượu
Nữ tài xế thừa nhận “có đi ăn nhậu” trước khi gây tai nạn
Sáng ngày 22/10, Cơ quan CSĐT Công an huyện Ea H’leo (Đắk Lắk) cho biết, vẫn đang tạm giữ nữ tài xế Lưu Thị Thanh Tuyền (26 tuổi, trú tổ dân phố 7, thị trấn Ea Đ’răng) để điều tra về vụ tai nạn đặc biệt nghiêm trọng xảy ra vào chiều 20/10 làm 2 người chết và 8 người bị thương.
Nữ tài xế thừa nhận “có đi ăn nhậu” trước khi gây tai nạn
Vụ nữ tài xế gây tai nạn liên hoàn: Mới lấy bằng được 2 ngày
Như Báo CAND đã thông tin, vào lúc 16h30 phút chiều ngày 20/10, tại địa bàn thị trấn Ea Đ’răng, huyện Ea H’leo (Đắk Lắk) đã xảy ra một vụtai nạn giao thông nghiêm trọng làm 2 người chết và 8 người bị thương. Ngay sau khi nhận được thông tin về vụ tai nạn, lãnh đạo địa phương cùng các cơ quan chức năng đã có mặt tại hiện trường để hỗ trợ công tác cứu nạn và điều tra làm rõ nguyên nhân.
Vụ nữ tài xế gây tai nạn liên hoàn: Mới lấy bằng được 2 ngày
Vụ việc sản phụ tử vong tại BV An Bình: Còn nhiều 'uẩn khúc'
Đã có tới 4 lần gia đình sản phụ Nguyễn Thị Hạnh (30 tuổi, ngụ tại Q.8) tử vong sau khi sinh con tại bệnh viện (BV) An Bình, TP HCM gửi đơn kêu cứu tới các nơi phản ánh nỗi bất bình về cách xử trí của BV xung quanh việc trả lời nguyên nhân tử vong của sản phụ Hạnh. Mới đây, kết luận xem xét ca tử vong của sản phụ Hạnh của Hội đồng chuyên môn cấp Sở đã bị lãnh đạo Sở Y tế TP HCM bác bỏ.
>> Yêu cầu Bệnh viện An Bình sớm có giải trình cụ thể vụ việc “sản phụ chết, nghi ngờ êkíp trực chưa tốt”
Vụ việc sản phụ tử vong tại BV An Bình: Còn nhiều 'uẩn khúc'
Mời chủ cơ sở lên làm rõ nguyên nhân vụ nổ
Trong ngày 18/10, các cơ quan chức năng đã tiến hành mời Huỳnh Văn Hải (44 tuổi, người đại diện đăng ký kinh doanh chi nhánh Công ty TNHHSX TM Đặng Huỳnh, nơi xảy ra vụ nổ làm 3 người chết và 5 người bị thương) lên trụ sở lấy lời khai.
>> Lật từng viên gạch tìm thi thể của nạn nhân sau vụ nổ
>> 2 mẹ con là nạn nhân trong vụ nổ đã hồi tỉnh
Mời chủ cơ sở lên làm rõ nguyên nhân vụ nổ
Xà lan chở xăng va chạm tàu chở hàng, 1 người mất tích trên sông Sài Gòn
Vào lúc 20h ngày 16/10, Phòng Cảnh sát Giao thông Đường sông phối hợp với lực lượng Cứu hộ Cứu nạn Cảnh sát PCCC TPHCM và các lực lượng chức năng khác tiếp tục tìm kiếm nạn nhân bị mất tích sau vụ va chạm giữa xà lan chở xăng va chạm tàu chở hàng trên sông Sài Gòn.
Xà lan chở xăng va chạm tàu chở hàng, 1 người mất tích trên sông Sài Gòn
Chùm ảnh: Tiếp cận tàu Sunrise 689 tại Vũng Tàu
Mặc dù 6h sáng ngày hôm nay 11/10, tàu Sunrise đã về đến phao số 0 cách Vũng Tàu khoảng 20 hải lý nhưng mãi đến đầu giờ chiều cùng ngày tàu mới được cập bờ.
>> Hải trình nguy hiểm qua lời kể của thuyền trưởng tàu Sunrise 689
Chùm ảnh: Tiếp cận tàu Sunrise 689 tại Vũng Tàu
Hải trình nguy hiểm qua lời kể của thuyền trưởng tàu Sunrise 689
Các tên cướp biển cầm súng, kiếm lùng sục toàn bộ buồng máy, buồng ngủ, buồng bếp, đánh thức các thuyền viên rồi trói tay họ, tập trung tất cả về buồng thuyền trưởng. Không dừng lại ở đó, chúng còn tắt, đập phá các thiết bị an ninh. Sau đó, 18 người bị nhốt vào buồng thuyền trưởng, ngoài cửa có 3 - 4 đối tượng cầm súng, kiếm canh gác. Những tên khác lục lọi khắp người thuyền viên và tàu lấy đi một số đồ dùng cá nhân như: quần áo, tiền, điện thoại...Một đối tượng trong nhóm được phân công điều khiển tàu.
Hải trình nguy hiểm qua lời kể của thuyền trưởng tàu Sunrise 689
Bị phát hiện nhận hối lộ, thanh tra giao thông nhảy lầu tự tử
Đến chiều 10/10, cơ quan chức năng đã hoàn tất việc khám nghiệm tử thi, khám nghiệm hiện trường để điều tra nguyên nhân tử vong của ông Nguyễn Tấn Mẫn (37 tuổi, Đội trưởng Đội thanh tra giao thông, kiêm Trạm phó trạm cân lưu động - Sở GT-VT tỉnh Đắk Nông).
Bị phát hiện nhận hối lộ, thanh tra giao thông nhảy lầu tự tử
Hộ tống tàu bị cướp biển tấn công về đảo Phú Quốc
Khoảng 10 người đàn ông dùng súng, dao xông lên tàu Sunrise 689, không chế 18 thuyền viên, cướp đi 1/3 lượng dầu.
Hộ tống tàu bị cướp biển tấn công về đảo Phú Quốc
Tìm được học sinh lớp 3 mất tích trên đường đến trường
Chiều ngày 8/10, Công an quận 9, TP HCM cho biết, đã tìm được học sinh lớp 3 bị mất tích trên đường đến trường vào ngày 26/9. Đó là em Trần Ngọc Ngân (giới tính nam), 9 tuổi, ngụ quận 9, học sinh lớp 3/4 trường tiểu học Lê Văn Việt, quận 9.
Tìm được học sinh lớp 3 mất tích trên đường đến trường
Phụ trách biên tập: Trần Thị An Bình - Nguyễn Trang Dũng - Trần Anh Tú
©2007. Báo Công an nhân dân điện tử - CAND Online. All rights reserved.
Không sao chép thông tin từ website này khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công an nhân dân.