"Dù ai đi đâu về đâu/ Mùng 9 tháng Tám chọi trâu thì về/ Dù ai buôn bán trăm nghề /Mùng 9 tháng Tám thì về chọi trâu". Theo truyền thống, lễ hội chọi trâu Đồ Sơn được tổ chức vào ngày 9/8 âm lịch. Năm 2013 này là năm thứ 24 lễ hội độc đáo này được phục dựng và đã chính thức trở thành Di sản Văn hóa phi vật thể quốc gia, được xếp vào 1 trong 15 lễ hội lớn của cả nước. Không chỉ đơn thuần "hai công trâu chọi nhau", lễ hội đã trở thành tục lệ, tín ngưỡng rất riêng biệt ở vùng đất duyên hải phía Bắc, gắn với tục thờ cúng thuỷ thần và tục hiến sinh, thể hiện tinh thần thượng võ của người dân miền biển. Người Đồ Sơn hy vọng những cặp trâu chọi sẽ quyết định thắng thua, thành bại cho phe, giáp ngày trước; phường, xã ngày nay, đồng thời gắn lễ hội chọi trâu với việc thờ cúng thành hoàng làng với ước muốn những chuyến đi biển thuận buồm, xuôi gió nên lễ hội được tổ chức rất thiêng liêng, trang trọng.

“Ông trâu” trong một “kháp đấu” kịch tính tại vòng loại lễ hội chọi trâu Đồ Sơn năm 2013.

Vào hội, mọi người hoà mình vào cộng đồng để tình cảm kết nối bền chặt, gắn bó; đồng thời nâng cao tinh thần đoàn kết, ý thực cộng đồng. Người dân vùng biển đã gửi gắm tinh thần và ý chí của mình vào những "kháp đấu" giữa các "ông trâu". Mỗi "ông trâu" trên sới đấu thắng thua sẽ chứng tỏ tài năng của các ông chủ trâu, của phường xã mình. Các "kháp đấu" giữa những ông trâu đã trở thành nghệ thuật, có tính biểu tượng sinh động, thể hiện bản sắc văn hoá kết tinh từ ngàn đời của cư dân ven biển mà Đồ Sơn là trung tâm.

Theo Ban tổ chức, vòng chung kết năm nay được quận Đồ Sơn tổ chức với quy mô lớn, diễn ra từ 5/9 – 13/9 (tức 1/8 âm lịch đến 9/8 âm lịch) với nhiều hoạt động như: Lễ khai hội tại đèn Nghè phường Vạn Hương, lễ rước nước, chương trình văn nghệ đặc sắc và lễ công bố quyết định lễ hội chọi trâu Đồ Sơn trở thành Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia được tổ chức vào đêm 12/9. Sáng 13/9, tại sân vận động trung tâm quận sẽ diễn ra vòng chung kết gồm 16 trâu thắng trận của vòng đấu loại bốc thăm ghép cặp thi đấu theo thể thức loại trực tiếp. Trâu thắng trận trước gặp trâu thắng trận sau để chọn ra các trâu đoạt giải. Các trâu vào vòng chung kết năm nay sẽ cống hiến cho người xem những trận đấu hay, miếng đánh độc và đầy kịch tính

Đăng Hùng