Tiền thân là Phòng Quân sự thuộc Ủy ban Kế hoạch Quốc gia, trong quá trình phát triển, Phòng Quân sự được nâng lên cấp Vụ (Vụ I - Quân sự) và được sáp nhập với Vụ II (Công an) thành Vụ Quốc phòng An ninh.

Vụ Quốc phòng An ninh có nhiệm vụ giúp Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư thực hiện chức năng quản lý Nhà nước về kế hoạch và đầu tư gắn với phát triển kinh tế - xã hội và củng cố quốc phòng trong thời bình và thời chiến; tham mưu về cơ chế chính sách liên quan đến quốc phòng an ninh; nghiên cứu chiến lược, quy hoạch, kế hoạch đảm bảo nhu cầu quốc phòng an ninh. 

Tham gia xây dựng chiến lược phát triển kinh tế - xã hội chung của cả nước, quy hoạch phát triển vùng lãnh thổ gắn với yêu cầu quốc phòng an ninh. Chủ trì tổng hợp kế hoạch 5 năm, hằng năm về đảm bảo nhu cầu các ngành, lĩnh vực: quốc phòng, an ninh, khối tư pháp, cơ yếu, chương trình biển Đông - hải đảo, quản lý bảo vệ biên giới, phòng chống tội phạm, ma túy, chương trình công nghiệp quốc phòng, công nghiệp an ninh, tìm kiếm cứu nạn.

Lãnh đạo và chuyên viên Vụ Quốc phòng An ninh tham gia Đoàn công tác tại quần đảo Trường Sa.

Trong 60 năm qua, được sự quan tâm của lãnh đạo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Quốc phòng, Bộ Công an và các bộ, ngành liên quan, Vụ Quốc phòng An ninh ngày càng trưởng thành về tổ chức và năng lực chuyên môn nghiệp vụ. Các thế hệ cán bộ, sĩ quan của Vụ đã luôn đoàn kết, thống nhất, không ngừng phấn đấu vươn lên hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao…

Căn cứ chức năng, nhiệm vụ được giao, Vụ đã tham mưu đề xuất tổng hợp, xây dựng kế hoạch đảm bảo nhu cầu vốn đầu tư phát triển cho lĩnh vực quốc phòng, an ninh và tư pháp. Thường xuyên thông tin và phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên quan về nhu cầu bảo đảm vốn đầu tư phát triển các dự án, đặc biệt là các dự án trọng điểm để tham mưu đề xuất trúng, đúng nhằm đáp ứng tốt nhất các nhu cầu này. Kết quả vốn đầu tư phát triển hằng năm đảm bảo nhiệm vụ quốc phòng, an ninh và tư pháp có tỉ trọng tăng cao hơn mức tăng bình quân cả nước, mức tăng bình quân hằng năm trên các lĩnh vực phụ trách từ 15 – 35%...

Ngoài ra, Vụ đã chủ trì hoặc phối hợp xây dựng các văn bản qui phạm pháp luật, cơ chế chính sách gắn phát triển kinh tế - xã hội với tăng cường củng cố quốc phòng, an ninh, chủ trì hoặc tham gia xây dựng các văn bản Luật, dưới Luật liên quan trực tiếp đến tăng cường tiềm lực quốc phòng, an ninh và tư pháp.

Tham mưu triển khai thực hiện một số chương trình, dự án lớn của Bộ Công an như: Dự án tổng thể đầu tư xây dựng doanh trại và đảm bảo trang thiết bị của các đơn vị Cảnh sát cơ động mới thành lập; Di chuyển trung tâm phát tín Bộ Công an; Dự án tổng thể đầu tư xây dựng các cơ sở giam giữ; các dự án đầu tư cho lực lượng Cảnh sát giao thông; lực lượng Phòng cháy chữa cháy - Cứu hộ cứu nạn, Dự án đảm bảo trang thiết bị cho lực lượng Cảnh sát điều tra, An ninh điều tra toàn quốc, Dự án đảm bảo trang thiết bị cho lực lượng trinh sát ngoại tuyến… và hàng chục đề án, dự án quan trọng, cấp bách trên lĩnh vực đảm bảo an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội.

Đã đề xuất lãnh đạo Bộ Kế hoạch và Đầu tư trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt hỗ trợ công tác đảm bảo an ninh trật tự thông qua các chương trình như Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống tội phạm, Chương trình Mục tiêu quốc gia phòng, chống ma túy, Chương trình thực hiện Nghị quyết số 49-NQ/TƯ về cải cách tư pháp, Chương trình phòng cháy chữa cháy, Chương trình tìm kiếm cứu nạn, Chương trình đảm bảo trật tự an toàn giao thông...

Ngoài nguồn kinh phí được Nhà nước cấp hằng năm, đã báo cáo đề xuất Thủ tướng Chính phủ xem xét cơ chế hỗ trợ tài chính như cấp bổ sung từ các nguồn như dự phòng ngân sách Trung ương, từ nguồn vượt thu… để thực hiện nhiệm vụ cấp bách của một số dự án, các nhiệm vụ trọng tâm, trọng điểm. Qua đó đã góp phần giải quyết tình hình tại các điểm nóng, giữ gìn an ninh trật tự một số khu vực Tây Nguyên, Mường Nhé (Điện Biên), một số khu công nghiệp liên… tập trung bảo vệ bầu cử Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp, bảo vệ Đại hội Đảng các cấp, bảo vệ các hội nghị quốc tế quan trọng được tổ chức tại Việt Nam….

Ghi nhận những công lao, thành tích đạt được, năm 2005, Vụ Quốc phòng An ninh được tặng Huân chương Lao động hạng ba; năm 2010 được tặng thưởng Huân chương Lao động hạng nhì và năm 2015, nhân dịp kỷ niệm 60 năm Ngày truyền thống, Vụ đã được Chủ tịch nước trao tặng Huân chương Lao động hạng nhất. Phần thưởng cao quý của Chủ tịch nước là nguồn động viên, khích lệ to lớn với các thế hệ cán bộ, sĩ quan, nhân viên của Vụ Quốc phòng An ninh tiếp tục phấn đấu hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, phục vụ tốt yêu cầu nhiệm vụ bảo đảm quốc phòng, an ninh trong tình hình mới.

Đinh Ngọc Sơn