VĐV Nguyễn Thu Hà.

Nguyễn Thu Hà sinh năm 1988, là con gái lớn trong ba cô con gái "rượu" của nghệ sỹ Trọng Thủy. Cả bố và mẹ đều là ca sỹ, nên ngay từ nhỏ, Hà thường xuyên được theo mẹ đến tham dự những buổi biểu diễn của bố.

"Đến bây giờ, em vẫn nghĩ, hình như mình thật sự có duyên với bộ môn thể dục này thật, vì 7 tuổi, thì làm sao mà ý thức được mình có thích hay không thích cái gì. Chỉ đơn giản là môn thể dục nghệ thuật đó đã chọn em, và em chỉ biết tập luyện và thi đấu hết mình…", Hà tâm sự.

7 tuổi, trong một lần theo bố đến biểu diễn tại nhà thi đấu Trịnh Hoài Đức, Hà vô tình lạc vào phòng tập thể dục và tròn xoe mắt ngạc nhiên trước những con người đang say mê tập luyện. Niềm say mê, thích thú của cô bé đã khiến một huấn luyện viên người Trung Quốc chú ý. Cô đã đến trò chuyện cùng Hà, bế Hà lên, kiểm tra chân tay cô bé và vô cùng vui mừng vì nhìn thấy một thể chất, có thể đáp ứng được môn thể dục nghệ thuật mà cô đang tìm kiếm. Cô giáo này đã tìm đến gặp vợ chồng nghệ sỹ Trọng Thủy, trò chuyện và đề nghị gia đình đồng ý cho Hà theo học môn thể dục có vẻ đang khá mới đối với nền thể thao nước nhà. Thấy có bé có vẻ háo hức, mê say, bố mẹ Hà cũng đồng ý cho con theo sở thích của mình.

Năm 1997, Hà bắt đầu tập luyện và đến cuối năm, em được là một trong những học viên của đội tuyển quốc gia được đưa sang đào tạo ở Trung Quốc với một chế độ ăn uống và tập luyện đặc biệt. Nhưng có lẽ hai chế độ khó khăn nhất đối với các cô bé là ép cân và ép dẻo. Đã là thể dục nghệ thuật, thì dĩ nhiên là phải đẹp và dẻo. Trẻ con mà không được ăn kẹo, không được ăn các tinh bột, chất béo, không được tăng cân, phải ép dẻo với những bài tập khó khăn mà không có bố mẹ, người thân bên cạnh. Thời gian đầu, Hà và nhiều bạn cùng trang lứa hôm nào cũng khóc đòi về Việt Nam.

"Hồi đó, và cả bây giờ nữa, lúc nào bọn em cũng thèm kẹo. Đấy là chưa kể việc hạn chế ăn tinh bột, ăn chất béo khiến cho lúc nào bụng cũng trong tình trạng đói", Hà vừa cười vừa nhớ lại.

Cái giá của sự thành công, của những huy chương vàng không đơn giản chút nào. Thời gian về nước, không ngừng tập luyện và tập luyện, nhờ có tố chất bẩm sinh, cộng với một nghị lực phi thường, Hà luôn là học viên xuất sắc. Tấm huy chương đồng đầu tiên Hà có được vào năm 1999 là thành tích cực kỳ có ý nghĩa lớn lao, trở thành động lực cho Hà phấn đấu nhiều hơn nữa, để rồi ngay sau đó, vào năm 2000, Hà đã giành được huy chương vàng tại giải Trẻ thể dục dụng cụ toàn quốc. Từ đó trở đi, 6 năm liền Hà đoạt huy chương vàng tại các kỳ giải này. Được đà bước tiếp, Hà tham gia 3 kỳ Seagame và hai lần giành Huy chương đồng.

"Thể dục nghệ thuật đối với Việt Nam dù sao cũng là một môn thể dục mới hồi đó, với lại, thể lực của VĐV nước mình thì yếu, tập luyện cũng không cao như các nước bạn nên tấm HCĐ cũng đã là một cố gắng lớn. Dù thành tích không được cao, nhưng khi tham gia thi đấu, em cũng đã cố gắng hết mình, nên rất tự hào vì những gì mình đã đạt được", Hà tâm sự.

Với bộ môn thể dục nghệ thuật của Việt Nam, Hà là người giành được nhiều thành tích nhất từ trước đến giờ và từng được mệnh danh là "công chúa" trên sàn thi đấu nhờ tài năng và sắc đẹp. Thế nhưng, con đường thi đấu của Hà đã sớm phải dừng lại vì bị chấn thương thắt lưng trong lần đi thi đấu ở Singapore. Đi chụp điện từ, các bác sỹ cho biết, xương của cô bé 16 tuổi giống như xương của người đã 40 tuổi…. Ngoài ra, Hà còn bị bẹp đĩa đệm vì ép dẻo nhiều quá. Hà buộc lòng phải giải nghệ. Đối với cô bé 16 tuổi, đây là một cú sốc quá lớn.

Hà đã khóc hết nước mắt khi phải giã từ sự nghiệp khi đang ở đỉnh cao. Hiện nay, cứ trái gió trở trời, hoặc vận động, cúi xuống quá lâu, Hà lại bị vết thương hành hạ. Sinh nghề tử nghiệp, các bác sỹ cho biết, Hà sẽ phải chung sống với vết thương này suốt cuộc đời…

Không từ bỏ niềm đam mê đối với môn thể dục duyên nợ, năm 2006, khi giải nghệ, mặc dù phía trước Hà có nhiều lựa chọn để đi theo nghệ thuật nhưng Hà vẫn tiếp bước con đường thể thao: Trở thành sinh viên Trường ĐHSP TDTT Hà Tây chuyên ngành thể dục, đồng thời làm trợ giảng cho cô Thanh Xuân tại trường Năng khiếu TDTT 10-10. Nhưng thể dục nghệ thuật vốn kén người, tập luyện lại gian khổ, hơn nữa, nhiều bậc phụ huynh cũng không mấy mặn mà, nên mới có 3 tháng, lớp học của Hà phục trách có 11 em thì nay chỉ còn 6.

"Em sẽ phải kiên trì hết sức để dạy dỗ các em. Em có lợi thế vì từng là VĐV chuyên nghiệp của môn thể dục này, đã tham gia các giải thi đấu, có kinh nghiệm, nhưng hơn hết, em đã từng là học viên khi còn nhỏ, nên em hiểu nhưng nỗi khổ mà các bé sẽ phải chịu đựng để theo đuổi môn thể dục nghệ thuật, nên em sẽ cố gắng để giảng dạy cho các em tốt nhất. Thể dục nghệ thuật đối với Việt Nam vẫn còn là môn thể thao trẻ. Nếu so sánh, thì đến giờ, điều kiện của chúng ta vẫn chưa bằng được nước bạn Trung Quốc cách đây 10 năm. Em sẽ cố gắng hết sức để có thể giúp các em thế hệ sau mang Huy chương vàng đấu trường quốc tế và khu vực bộ môn này về cho nước nhà", Hà chia sẻ.

Nguyễn Thu Hà là một trong những gương mặt tiêu biểu được trao giải thưởng "Mãi mãi tuổi 20" vào ngày 23/8 sắp tới

Lệ Thúy