Theo đó, Bộ GD&ĐT yêu cầu các trường xây dựng lộ trình giảm dần quy mô sinh viên ĐH chính quy và gửi về Bộ trước ngày 31-3-2016 để xem xét. Tuy nhiên, đại diện một số trường ĐH cho rằng, việc hạn chế quy mô đào tạo tối đa là 15.000 sinh viên cần được thực hiện theo lộ trình hợp lý.

Thông tư 32 do Bộ GD&ĐT mới ban hành xét về tổng thể có nhiều điểm quy định khá chi tiết về xác định chỉ tiêu so với Thông tư 57. Điểm mới dễ nhận thấy là Thông tư 32 áp dụng quy định mới (3 tiêu chí: tỷ lệ sinh viên/giảng viên, diện tích sàn xây dựng/sinh viên, quy mô sinh viên chính quy tối đa) trong xác định chỉ tiêu tuyển sinh. Trước đây, Thông tư 57 của Bộ GD&ĐT chỉ dừng lại ở yêu cầu xác định chỉ tiêu tuyển sinh dựa trên đội ngũ giảng viên cơ hữu chung của toàn trường, không phân chia theo khối ngành đào tạo khiến nhiều trường chỉ cố dồn tập trung chỉ tiêu đào tạo vào các ngành dễ tuyển sinh, ngành “hot”, làm cho các ngành này có tỷ lệ sinh viên/giảng viên cao, ảnh hưởng tới chất lượng đào tạo.

Ngoài ra, nếu như Thông tư 57 quy định diện tích sàn xây dựng trực tiếp phục vụ đào tạo là 2m2/sinh viên thì Thông tư 32 nâng lên thành 2,5m²/sinh viên. Ngoài 2 tiêu chí trên, Thông tư 32 có thêm tiêu chí thứ 3 đó là quy mô sinh viên chính quy tối đa của cơ sở giáo dục đại học.

Trong đó, Bộ GD&ĐT chia 3 mức quy mô: Tối đa 5.000 sinh viên đối với các cơ sở giáo dục đại học thuộc khối ngành nghệ thuật; Tối đa 8.000 sinh viên đối với các cơ sở giáo dục thuộc khối ngành sức khỏe; 15.000 sinh viên đối với các cơ sở giáo dục đại học (ĐH) thuộc khối ngành: Khoa học giáo dục, giáo viên; khối ngành kinh doanh và quản lý, pháp luật; khối ngành khoa học sự sống, khoa học tự nhiên; khối ngành kỹ thuật, công nghệ, nông lâm thủy sản…

Ảnh minh họa: Việc giảm quy mô đào tạo ĐH về mốc tối đa 15.000 sinh viên sẽ được Bộ GD&ĐT thực hiện theo lộ trình.

Như vậy, nếu chiếu theo quy định mới tại Thông tư 32, sẽ có 18 trường ĐH trong tổng số 219 trường trên cả nước “vượt” chỉ tiêu so với quy định từ vài trăm đến cả chục ngàn. Cụ thể, quy mô đào tạo tối đa của Học viện Nông nghiệp Việt Nam là 30.360 sinh viên, trường ĐH Bách khoa Hà Nội  26.046 sinh viên; tiếp đến là ĐH Công nghiệp Hà Nội với 24.429 sinh viên; ĐH Giao thông Vận tải  21.016 sinh viên; ĐH Kinh tế quốc dân 21.737 sinh viên, ĐH Mỏ địa chất 15.458 sinh viên, ĐH Thủy lợi là 15.042 sinh viên, ĐH Thương mại 16.045 sinh viên, ĐH Xây dựng 18.419 sinh viên, ĐH Vinh 20.944 sinh viên, ĐH Bách khoa TP.Hồ Chí Minh 19.258 sinh viên... ĐH Cần Thơ là 32.405 sinh viên và ĐH Kinh doanh-Công nghệ Hà Nội là 30.487 sinh viên.

Theo Bộ GD&ĐT, thực tế trong những năm qua, quy mô tuyển sinh hàng năm và quy mô đào tạo trình độ cao đẳng, ĐH của nước ta đã tăng trưởng với tốc độ khá cao. Sự tăng trưởng về quy mô đã tạo ra những thách thức đối với các điều kiện đảm bảo chất lượng. Trong đó, những điều kiện cơ bản như đội ngũ giảng viên, cơ sở vật chất, năng lực quản trị của mỗi cơ sở giáo dục ĐH khó có thể theo kịp yêu cầu.

Do vậy, việc Bộ GD&ĐT ban hành Thông tư 32, trong đó có quy định khống chế số lượng, quy mô đào tạo tối đa là việc làm cần thiết nhằm từng bước định hướng cho toàn hệ thống giáo dục ĐH ổn định quy mô, tập trung các nguồn lực nâng cao chất lượng đào tạo.

Tuy nhiên, đại diện một số cơ sở giáo dục ĐH cũng đã bày tỏ băn khoăn về cơ sở khoa học cũng như cơ sở thực tế của quy định mới này. TS Vũ Văn Hóa, Phó Hiệu trưởng trường ĐH Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội cho rằng: “Không biết Bộ GD&ĐT căn cứ vào đâu để đưa ra quy định quy mô đào tạo tối đa của các trường là 15.000 sinh viên? Nếu áp dụng quy định này, hàng loạt trường ĐH sẽ rơi vào tình trạng dư thừa cơ sở vật chất và hơn một nửa số cán bộ, giáo viên không biết sẽ đi về đâu, sẽ phải giải quyết thế nào?”.

Một cán bộ Trường ĐH Thương mại Hà Nội cũng cho biết: Hiện nay nhiều ĐH đã tích cực đầu tư nguồn lực để đảm bảo chất lượng đào tạo. Nếu bây giờ áp dụng quy định tối đa 15.000 sinh viên, nhiều trường sẽ phải điều chỉnh quy mô giảm trên 50%. Điều này gây khó khăn cho các trường vì một lượng lớn giảng viên cơ hữu sẽ mất việc làm, nhiều công trình xây dựng, phòng học, phòng thí nghiệm/thực hành, máy và thiết bị dạy học hiện đại sẽ không dùng đến gây lãng phí rất lớn.

Do đó, việc Bộ yêu cầu chắc chắn các trường sẽ phải thực hiện nhưng việc giảm cũng cần phải có lộ trình để các trường có thêm thời gian tính toán, điều chỉnh hợp lý, tránh “gây sốc” cho các trường, đặc biệt là người lao động.

Huyền Thanh