Điển hình là 3 bệnh nhi bị tay - chân - miệng ở Khánh Hòa được gia đình tự mua thuốc điều trị tại nhà, khi đưa đến viện cấp cứu các bé đã ở thể nặng (mức độ 2B), trong đó có 1 ca bị biến chứng viêm màng não. Đây là nguy hiểm chết người nếu phụ huynh còn mù quáng tin tưởng vào những quảng cáo quá mức trên mạng xã hội, hay dựa vào bài thuốc dân gian để tự chữa cho con tại nhà. 

Có hay không “tác dụng bất ngờ của bình xịt”?

Baby Biotics – Probiotic là dạng xịt cho bé sơ sinh được rao bán trên mạng với tốc độ chóng mặt vì nó đã “thần thành hóa” công dụng chống và điều trị rất nhiều bệnh, trong đó có bệnh tay - chân - miệng. Theo quảng cáo của một tài khoản trên Facebook thì đây là dung dịch sát khuẩn 150 triệu vi sinh, xịt vào cơ thể sẽ diệt vi khuẩn trên bề mặt da người. Sử dụng hằng ngày cho cơ thể sẽ mang lại lợi ích cho sức khỏe mà không có hại.

Dung dịch xịt này được quảng cáo là điều trị bệnh tay - chân - miệng.

Đặc biệt, tài khoản này còn nhấn mạnh về công dụng của Baby Biotics chống và điều trị các bệnh sau: Vi khuẩn gây tay - chân - miệng, vi khuẩn gây đau mắt đỏ, viêm tai giữa, viêm mũi dị ứng, bệnh lở miệng… Với giá bán 750.000đ/lọ, dung dịch xịt này đã được nhiều phụ huynh đặt mua từ năm 2017 và khi dịch tay - chân - miệng bùng phát từ đầu tháng 9-2018 tới nay thì nó lại được phụ huynh đổ xô tìm mua. 

Theo dõi trên tài khoản này thì cách đây một vài tuần, có nhiều phụ huynh hỏi đặt mua nhưng chủ tài khoản thông báo “hết hàng”. Nhiều người nghĩ rằng, xịt dung dịch Baby Biotics thì trẻ sẽ miễn dịch. Có người thì tin vào công dụng “thần thánh hóa” của lời quảng cáo để tự trị bệnh tay - chân - miệng cho con ở nhà.

Trên mạng xã hội còn xuất hiện quảng cáo bình xịt đa năng Tanos Nano loại 100ml có giá 250.000đ/lọ, công dụng trị nhiều bệnh, trong đó có tay - chân - miệng cho trẻ em. Theo quảng cáo thì chỉ cần mỗi ngày phun xịt 4-5 lần, liệu trình từ 7-10 ngày là khỏi hẳn. 

Thậm chí, quảng cáo còn nói rằng “kỳ tích bất ngờ của bình xịt đa năng Tanos Nano, bởi chưa bao giờ điều trị tay chân miệng dễ đến thế”, hay “Nói về góc độ khoa học, bình xịt Tanos Nano là sản phẩm duy nhất trên thế giới có khả năng diệt bệnh tay - chân - miệng chỉ trong 24h”.

Nhiều phụ huynh mua hàng về xịt cho con để hỗ trợ phòng ngừa bệnh tay - chân - miệng, nhưng một số người lại mua để điều trị bệnh. Đã có nhiều ca bệnh trẻ biến chứng nặng do thời gian phụ huynh tự ở nhà điều trị cho con quá lâu. Không riêng bệnh tay - chân - miệng, mà trước đó đã có trẻ bị bệnh thủy đậu tử vong do phụ huynh tự điều trị tại nhà.

Mất “giai đoạn vàng” điều trị

Tự điều trị bệnh tay - chân - miệng nói riêng hay những bệnh siêu vi hoặc vi trùng theo cảnh báo của bác sĩ là rất nguy hiểm bởi những bệnh này có giai đoạn gọi là “giai đoạn vàng” để can thiệp điều trị thích hợp. Chính vì tự mua thuốc điều trị tại nhà dẫn tới chậm trễ quá trình chữa bệnh, trẻ bị biến chứng nặng, có thể để lại di chứng nặng nề, thậm chí là tử vong. 

Điển hình là 3 bệnh nhi bị tay chân miệng ở thể nặng 2B nhập viện tại Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Khánh Hòa, trong đó có 1 ca bị biến chứng viêm màng não. Cả 3 cháu trước khi nhập viện đều được phụ huynh tự mua thuốc điều trị tại nhà. 

Theo Ths.Bs Phạm Hùng, Trưởng phòng Kiểm soát bệnh truyền nhiễm, Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) thì tay - chân - miệng là bệnh nhiễm virus cấp tính, hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu và bệnh cũng không có vaccin dự phòng.

Điều này đã được các bác sĩ cảnh báo rất nhiều, song vẫn còn nhiều phụ huynh tự mua thuốc điều trị cho con tại nhà. Đây là điều rất nguy hiểm, thậm chí nhiều người còn tin theo những lời quảng cáo trên mạng, mua dung dịch xịt, kem bôi vào các vết phỏng cho con những tưởng chữa được bệnh tay - chân - miệng.

 Khoa Truyền nhiễm, Bệnh viện Nhi Trung ương là nơi tiếp nhận và điều trị rất nhiều ca bệnh tay - chân - miệng từ đầu năm tới nay. Các bác sĩ ở đây đều giàu kinh nghiệm trong điều trị các ca biến chứng nặng của bệnh tay - chân - miệng. 

Theo Ths.Bs Đỗ Thiện Hải, Phó trưởng Khoa Truyền nhiễm, Bệnh viện Nhi Trung ương thì đa phần trẻ có diễn biến nhẹ nhưng bệnh cũng có thể có biến chứng nguy hiểm và đặc biệt là diễn biến rất nhanh chỉ trong vòng vài giờ. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời sẽ dẫn đến tình trạng nặng như sốc, viêm não, viêm màng não, viêm cơ tim, phù phổi cấp, thậm chí dẫn đến tử vong.

3 triệu chứng sớm của bệnh mà phụ huynh cần phải hết sức chú ý để đưa trẻ đến cơ sở y tế để được xử trí kịp thời, tránh biến chứng nặng nề là: Trẻ quấy khóc khác thường, sốt cao không hạ và giật mình. Có rất nhiều sai lầm, phụ huynh thấy con sốt tự đi mua thuốc hạ sốt, khi con xuất hiện nốt phỏng trên da mới đưa tới bệnh viện. 

Đặc biệt, tay - chân - miệng chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, phụ huynh tuyệt đối không nên tin quảng cáo trên mạng mà tự điều trị cho con, làm mất đi thời gian “vàng” để cứu tính mạng của trẻ nếu xảy ra biến chứng. Theo bác sĩ của  Bệnh viện Nhi Trung ương khuyến cáo thì phụ huynh cần “tinh ý” để nhận biết 3 dấu hiệu sớm của bệnh, đặc biệt là trẻ bị giật mình, đây là dấu hiệu của nhiễm độc thần kinh.

Cha mẹ quan sát con cả lúc chơi để theo dõi tuần suất giật mình có tăng theo thời gian hay không. Trẻ quấy khóc dai dẳng kéo dài, thậm chí quấy khóc cả đêm không ngủ, phụ huynh phải đặt nghi vấn ngay. Ví dụ, trẻ ngủ khoảng 15-20 phút lại dậy quấy khóc khoảng 15-20 phút rồi lại ngủ tiếp. 

Nhiều phụ huynh tưởng con khóc là do các nốt đau miệng, nhưng thực tế là do tình trạng nhiễm độc thần kinh ở giai đoạn rất sớm. Có các dấu hiệu này, phụ huynh phải đưa con đến cơ sở y tế để thăm khám và điều trị.

Trần Hằng