Trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên-Huế hiện có 6 khu công nghiệp (KCN), 1 khu kinh tế và 17 cụm công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, cùng nhiều nhà máy có quy mô sản xuất lớn nằm ngoài KCN. Tuy nhiên, trong quá trình hoạt động, nhiều nhà máy, KCN chưa xây dựng hệ thống xử lý nước thải (XLNT) tập trung dẫn đến tình trạng ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến cuộc sống người dân khu vực xung quanh...

Tìm hiểu được biết, sau khi có quyết định thành lập, các KCN ở tỉnh Thừa Thiên-Huế vừa xây dựng, vừa kêu gọi đầu tư dự án dẫn đến cơ sở hạ tầng chưa hoàn thiện, thiếu hệ thống XLNT tập trung, nhưng nhiều nhà máy vẫn đi vào hoạt động. 

Điển hình như KCN Phú Đa, huyện Phú Vang, hiện KCN này có 9 dự án của doanh nghiệp được cấp phép, với tổng diện tích hơn 32ha, trong đó có 4 doanh nghiệp may mặc.

Dù các doanh nghiệp đã đầu tư công trình xử lý chất thải, hệ thống xử lý nước thải nội bộ, nhưng KCN Phú Đa chưa có hệ thống XLNT tập trung nên nước thải sau khi được các doanh nghiệp xử lý đổ ra các kênh rạch tự nhiên xung quanh KCN dẫn đến tình trạng ô nhiễm môi trường. Điều đáng nói, công tác đền bù giải phóng mặt bằng chưa thực hiện trên toàn bộ diện tích của KCN Phú Đa nên hiện vẫn có nhiều hộ dân đang sinh sống trong ranh giới phạm vi quy hoạch KCN và họ phải chịu ảnh hưởng ô nhiễm bởi hoạt động của các nhà máy.

“Ngoài các công ty dệt may, ở KCN còn có nhà máy sản xuất gạch nhưng vì thiếu hệ thống xử lý nước thải tập trung nên các nhà máy đã xả thải ra kênh mương. Vào mùa mưa, nước thải với các loại hóa chất độc hại chảy theo dòng nước thẩm thấu xuống đất, nguồn nước ngầm khiến người dân sống xung quanh KCN lo ngại”, nhiều hộ dân có nhà ở cạnh KCN Phú Đa bức xúc phản ánh.

Nước ở bàu Nhạn, thôn La Vần, xã Phong Hiền (huyện Phong Điền) ô nhiễm nghiêm trọng do nước thải từ nhà máy sắn.

Tương tự, KCN Phong Điền, tại thị trấn Phong Điền (huyện Phong Điền, Thừa Thiên-Huế) được thành lập từ năm 2009, với diện tích quy hoạch 400ha. Sau hơn 10 năm đi vào hoạt động, KCN này đã có nhiều dự án được cấp phép và hoạt động, như Công ty TNHH Scavi may mặc Phong Điền; Công ty CP Prime Phong Điền sản xuất men frit; Công ty CP chăn nuôi C.P; Công ty CP Bảo Toàn A sản xuất silicat…

Theo quy định về bảo vệ môi trường, KCN khi xây dựng các cơ sở sản xuất phải đồng thời với việc xây dựng hệ thống thu gom, XLNT công nghiệp và khu xử lý chất thải công nghiệp. Tuy nhiên đến nay, KCN Phong Điền vẫn chưa có hệ thống XLNT tập trung dẫn đến tình trạng nước thải từ các nhà máy sau khi xử lý chảy thẳng ra môi trường.

Theo người dân thôn Trạch Thượng, thị trấn Phong Điền, lượng nước thải công nghiệp tại KCN Phong Điền chủ yếu từ nhà máy của Công ty CP Chăn nuôi C.P với khoảng 1.200m3/ngày đêm. Công ty này đã xây dựng trạm XLNT nội bộ, song KCN lại thiếu hệ thống XLNT tập trung, cùng với việc các cơ quan chức năng buông lỏng công tác kiểm tra, giám sát nên công ty và một số nhà máy… vẫn cứ xả thẳng nước thải chảy ra các kênh mương, sông Ô Lâu gây ô nhiễm, làm ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp của người dân.

Đại diện Phòng TN&MT huyện Phong Điền cũng thừa nhận, KCN Phong Điền đi vào hoạt động đã lâu nhưng còn thiếu hệ thống XLNT tập trung, trong khi các nhà máy chỉ xử lý nước thải bên trong nhà máy rồi thải thẳng ra môi trường dẫn đến tình trạng ô nhiễm và rất khó giám sát. Qua các cuộc tiếp xúc cử tri, người dân thị trấn Phong Điền đã nhiều lần kiến nghị đến lãnh đạo tỉnh Thừa Thiên-Huế và các cơ quan chức năng về việc xử lý nước thải tại KCN này. Tuy nhiên, sau nhiều năm chờ đợi, người dân vẫn chưa nhận được câu trả lời thỏa đáng.

Liên quan đến vụ việc, ông Trịnh Đức Hùng, Chủ tịch UBND huyện Phong Điền nói rằng, huyện đang phối hợp với cơ quan liên quan kêu gọi các nhà đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng KCN để xây dựng trạm XLNT tập trung tại KCN Phong Điền. Khi có hệ thống XLNT tập trung thì sẽ giám sát được việc xả thải của các nhà máy, chấm dứt tình trạng nước thải từ KCN xả ra môi trường gây ô nhiễm...

Bên cạnh đó, ở địa bàn Thừa Thiên-Huế còn nhiều nhà máy nằm ngoài KCN có quy mô sản xuất lớn chưa được đầu tư hệ thống xử lý nước thải đúng quy định của Bộ TN&MT. 

Điển hình như vào cuối năm 2019, Tổng cục Môi trường (Bộ TN&MT) có quyết định xử phạt vi phạm hành chính Nhà máy Tinh bột sắn Fococev Thừa Thiên-Huế tại xã Phong An, huyện Phong Điền, với tổng số tiền 474 triệu đồng do xả nước thải vượt quy chuẩn kỹ thuật về chất thải; chưa lót bạt chống thấm cho hố lắng cát, 2 hồ sinh học; chưa đấu nối nước thải sinh hoạt về hệ thống XLNT để xử lý.

Ông Lê Văn Tuệ, Trưởng ban Quản lý Khu Kinh tế, Công nghiệp tỉnh Thừa Thiên-Huế xác nhận, trong 6 KCN ở tỉnh Thừa Thiên-Huế, hiện chỉ có KCN Phú Bài có nhà máy XLNT tập trung với công suất 5.000m3/ngày đêm. Thời gian tới, Ban sẽ hỗ trợ nhà đầu tư xây dựng nhà máy XLNT tại KCN Phong Điền với công suất 2.500m3/ngày đêm.

Đối với các KCN khác sẽ tập trung kêu gọi nhà đầu tư để hoàn thiện hạ tầng trong hàng rào KCN, trong đó chú trọng đến hệ thống xử lý nước thải để vừa đảm bảo tiêu chí môi trường cho các nhà máy vừa không gây ô nhiễm làm ảnh hưởng đến cuộc sống người dân...

Anh Khoa