Chia sẻ tại buổi tọa đàm “Giảm gánh nặng chi phí, thúc đẩy doanh nghiệp tư nhân phát triển” do Cổng Thông tin điện tử Chính phủ tổ chức ngày 23-8, Thứ trưởng Bộ KH&ĐT Đặng Huy Đông cho rằng, “Chi phí không chính thức” từng được Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng gọi là “tham nhũng vặt” nhưng hậu quả của nó thì cũng không kém tham nhũng lớn, thậm chí kinh khủng hơn, ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Để giải quyết tham nhũng vặt, theo Thứ trưởng Đặng Huy Đông, phải giảm thiểu sự giao tiếp trực tiếp giữa con người với con người trong các hoạt động hành chính thực hiện tuân thủ pháp luật của DN. Chính sách của Chính phủ rất mạnh mẽ nhưng cần đẩy mạnh hơn nữa xây dựng Chính phủ điện tử, cung cấp dịch vụ công trực tuyến, hồ sơ càng được xử lý thông qua mạng bao nhiêu thì càng giảm thiểu tham nhũng và chi phí phi chính thức bấy nhiêu, ông Đông nhấn mạnh.

Theo nghiên cứu “Khảo sát về môi trường kinh doanh” của Ngân hàng Thế giới năm 2017, chi phí kinh doanh ở Việt Nam về cơ bản vẫn cao so với các nước trong khu vực ASEAN. DN Việt Nam cũng phải chịu chi phí nộp thuế cao trong khu vực ASEAN, ở mức 39,1% so với lợi nhuận và cao hơn 2 lần so với Singapore. Ngoài ra, chi phí về tuân thủ chứng từ xuất khẩu của các DN Việt Nam cũng ở mức cao nhất, gấp gần 4 lần so với Singapore và hơn 3 lần so với Philippines.

“Chi phí đầu vào cao không những ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh của quốc gia, mà còn ảnh hưởng đến khả năng, năng lực kinh doanh của DN. Chi phí cao khiến lợi nhuận thấp, DN khó có nguồn thu để tái đầu tư cho sản xuất kinh doanh”, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nhân tư nhân Việt Nam Ngô Văn Điểm nói.

Cộng đồng doanh nghiệp cần liên kết với nhau để tạo nên sức mạnh của cộng đồng doanh nghiệp quốc gia.

Ông Điểm dẫn chứng về chi phí vận tải, xe chạy Bắc – Nam phải  qua 40 trạm thu phí, tính phí mà xe con đã là 1,3 triệu đồng. trong khi xe tải trọng lớn mất 10-20 lần tiền phí như vậy, rồi chi phí logistics. Một chi phí DN nào cũng vấp phải là điện năng, chiếm khoảng 10% tổng chi phí của DN, mà tư duy tiết kiệm điện năng lại không có nên càng tốn kém.

Muốn mở đường cho kinh tế tư nhân trong tiến trình hội nhập sâu rộng vào chuỗi giá trị toàn cầu và thương mại quốc tế, đưa kinh tế tư nhân trở thành động lực quan trọng của nền kinh tế, vấn đề chi phí DN phải được nhận diện đúng mức để có những cải cách điều chỉnh phù hợp.

Thứ trưởng Đặng Huy Đông cho rằng, DN cần có môi trường đầu tư kinh doanh lành mạnh, giảm được chi phí bất hợp lý. Theo ông, khi sự đóng góp của khu vực kinh tế tư nhân lớn lên, ngân sách Nhà nước theo đó lớn mạnh, bổ sung chi phí tái đầu tư cho kết cấu hạ tầng phục vụ cho cả nền kinh tế, trong đó có cộng đồng DN.

Ông Ngô Văn Điểm cũng cho rằng, để nâng cao năng lực cạnh tranh, trước hết, cộng đồng DN phải tự nâng cao năng lực sản xuất, trụ vững trên đôi chân của mình. Quyền kinh doanh là của tất cả DN và được nhà nước bảo hộ. Cộng đồng DN cần liên kết với nhau để tạo nên sức mạnh của cộng đồng DN quốc gia.

Bên cạnh đó, việc tiếp tục phản ánh kiến nghị để các cơ quan thay đổi, chuyển động và hành động hướng đến môi trường thuận lợi cho DN thông qua cải cách thể chế, giảm tối đa can thiệp của Nhà nước vào hoạt động sản xuất kinh doanh, để thị trường và người tiêu dùng quyết định.

Phan Đức