Báo CAND nhận được đơn của chị Trần Thục Bình, 42 tuổi, trú tại khu 2, thị trấn Hùng Sơn, huyện Lâm Thao, Phú Thọ.

Theo nội dung đơn, chị Bình khiếu nại bản Kết luận điều tra số 661/KLĐT, ngày 1-11-2016 của cơ quan An ninh điều tra (ANĐT) Công an tỉnh Phú Thọ về vụ án “lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản” và “mua bán trái phép hoá đơn” xảy ra tại Công ty cổ phần Pin ắcquy Vĩnh Phú (địa chỉ: xã Chu Hoá, TP Việt Trì, Phú Thọ) mà chị là bị can trong vụ án.

Trong đơn, chị Bình cũng đề nghị làm rõ vụ việc liên quan đến 118 phuy hoá chất lưu giữ tại Công ty cổ phần Pin ắcquy Vĩnh Phú. Nhóm phóng viên Báo CAND đã tìm hiểu sự việc này.

Những cáo buộc của cơ quan tố tụng

Theo Cáo trạng số 45/KSĐT-P2, ngày 8-12-2016 của Viện KSND tỉnh Phú Thọ, Công ty cổ phần Pin ắcquy Vĩnh Phú (viết tắt là Công ty Pin ắcquy) tiền thân là doanh nghiệp Nhà nước, được cổ phần hoá năm 2005.

Tháng 12- 2011, ông Lê Văn Chính, 62 tuổi, trú tại phường Thọ Sơn, TP Việt Trì, tỉnh Phú Thọ được Hội đồng quản trị Công ty Pin ắcquy bổ nhiệm chức vụ Tổng Giám đốc công ty này.

Sau khi được bổ nhiệm, trong công tác quản trị điều hành, ông Chính nhiều lần có hành vi vi phạm chế độ tài chính của công ty như: yêu cầu thủ quỹ xuất tiền tạm ứng cho Tổng Giám đốc hoặc Trưởng phòng Tài chính - Kế toán đi công tác nhưng không lập chứng từ tạm ứng hoặc đi công tác nhận tiền ở các chi nhánh thuộc Công ty Pin ắcquy để chi phí rồi về báo lại cho thủ quỹ ghi sổ theo dõi; nhờ Phòng Tài chính - Kế toán công ty mua cổ phần cho cá nhân ông Chính bằng nguồn tiền mặt của công ty; cho phép một số cán bộ, nhân viên khi đi công tác được ứng tiền để chi một số khoản phục vụ lợi ích của công ty nhưng không có chứng từ, sau đó giao cho Phòng Tài chính - Kế toán hướng dẫn làm thủ tục hợp thức vào chi phí sản xuất.

Khi được giao hợp thức các khoản chi trên, chị Bình với chức vụ là Trưởng phòng Tài chính - Kế toán đã chỉ đạo nhân viên trong phòng và cán bộ trong công ty lập tổng số 66 bộ chứng từ kế toán khống với tổng số tiền chi ghi trên chứng từ gần 3,9 tỷ đồng, qua đó đã hợp thức được gần 3,4 tỷ đồng để đối trừ vào số tiền đã chi.

Việc hợp thức bằng chứng từ nêu trên đã dẫn đến một loạt sai phạm của cán bộ, nhân viên và gây thiệt hại về tài sản của công ty.

Cáo trạng xác định, trong khi chỉ đạo lập hồ sơ khống để thanh toán các khoản chi không có chứng từ, chị Bình chủ động cài đan xen các khoản đã vay quỹ công ty để chi cá nhân của bản thân gần 670 triệu đồng, của ông Chính gần 300 triệu đồng và của chị Đặng Thị Thanh Hương, 40 tuổi, trú tại xã Chu Hoá, TP Việt Trì, là Phó trưởng Phòng Tài chính - Kế toán Công ty Pin ắcquy và Kế toán doanh nghiệp tư nhân Thọ Hương gần 250 triệu đồng, rồi trình ông Chính duyệt thanh toán.

Việc cài đan xen các khoản chi cá nhân trên được thể hiện qua các bảng kê do chị Bình soạn thảo để chuyển cho chị Hương thực hiện. Khi thực hiện, chị Hương xuất hoá đơn khống của doanh nghiệp tư nhân Thọ Hương cho Công ty Pin ắcquy rồi trực tiếp hoặc nhờ người làm thủ tục thanh toán.

Cơ quan tố tụng xác định, trong vụ án này, chị Bình là người chủ mưu, chỉ huy thực hiện tội phạm chiếm đoạt tổng cộng hơn 1,2 tỷ đồng là tài sản của Công ty Pin ắcquy. Trong đó, chị Bình trực tiếp chiếm đoạt gần 670 triệu đồng, số tiền còn lại là giúp sức cho chị Hương và ông Chính chiếm đoạt.

Nhận tội do tâm lý không ổn định (?)

Để làm rõ nội dung đơn thư, nhóm phóng viên Báo CAND đã gặp chị Bình. Chị Bình thừa nhận khi nhận bản kết luận điều tra vụ án “mua bán trái phép hoá đơn” của cơ quan ANĐT Công an tỉnh Phú Thọ, chị đã đồng tình với nội dung vụ án này. Nhưng sau đó, chị và một số người trong công ty tiếp tục bị khởi tố thêm tội lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản thì chị không nhận mình phạm hai tội danh này.

Chị Bình cho rằng, việc cơ quan ANĐT Công an tỉnh Phú Thọ khởi tố và Viện KSND tỉnh Phú Thọ truy tố chị về hai tội danh trên là không đúng pháp luật.

Phóng viên Báo CAND làm việc với cơ quan ANĐT, Công an tỉnh Phú Thọ và được Thiếu tá Hán Hăng Hải, Đội trưởng Đội điều tra cho biết: “Quá trình điều tra vụ án, từ đầu tháng 11-2015 đến ngày 11-5-2016, bị can Bình thành khẩn khai báo, giải trình và ký nhận mặt sau các hoá đơn, bảng kê tài liệu về hành vi sai phạm của mình. 

Nhưng sau khi bị khởi tố bị can về tội lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản vào ngày 11-5-2016 thì bị can Bình phản cung cho rằng, trước đó do đang có thai, tâm lý không ổn định nên khai báo không chính xác. Mặc dù bị can Bình không nhận tội, song căn cứ vào các tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, đã có đầy đủ căn cứ xác định bị can Bình phạm vào hai tội danh trên. Điều này đã được Viện KSND tỉnh Phú Thọ khẳng định trong cáo trạng”.

Liên quan đến việc phản cung không nhận tội của chị Bình trong quá trình xét xử sơ thẩm vụ án “mua bán trái phép hoá đơn” và “lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản”, từ ngày 24 đến ngày 27-3-2017, TAND tỉnh Phú Thọ đã ra quyết định trả hồ sơ để điều tra bổ sung một số vấn đề mà không thể làm rõ ngay được tại phiên toà.

Thứ nhất, làm rõ thẩm quyền của cơ quan ANĐT. Thứ hai, các văn bản chưa được đóng dấu của cơ quan tiến hành tố tụng (chủ yếu trong các lời khai). Thứ ba, làm rõ hơn vai trò, hành vi của bị cáo Lê Văn Chính trong tội mua bán trái phép hoá đơn.

Về những nội dung Toà yêu cầu điều tra bổ sung, Thiếu tá Hải cho biết: Thẩm quyền của cơ quan ANĐT đã được quy định tại Thông tư 59/2011/TT-BCA, ngày 25-8-2011 của Bộ Công an quy định phân công trách nhiệm và quan hệ phối hợp trong điều tra hình sự của lực lượng ANND.

Theo thông tư này, cơ quan ANĐT Bộ Công an và cơ quan ANĐT Công an cấp tỉnh chịu trách nhiệm thụ lý điều tra tất cả các vụ án thuộc thẩm quyền điều tra của lực lượng An ninh và các vụ án do lãnh đạo Bộ Công an, Giám đốc Công an tỉnh trực tiếp giao (Điều 5, khoản 1). 

Về các văn bản chưa được đóng dấu, cơ quan ANĐT căn cứ vào Thông tư 01/2006/TT-BCA, ngày 12-1-2006 hướng dẫn thực hiện một số nội dung của Điều 35 Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2003. Điều 4 của thông tư này quy định rõ về việc điều tra viên được (nhưng không bắt buộc - Thiếu tá Hải) sử dụng con dấu của cơ quan điều tra (khoản 4.1 và 4.2).

Theo Thiếu tá Hải, nếu thấy cần thiết thì Thủ trưởng hoặc Phó Thủ trưởng cơ quan ANĐT sẽ ký và đóng dấu cơ quan điều tra để xác nhận chữ ký của điều tra viên. Về yêu cầu của Toà án đề nghị làm rõ hơn vai trò, hành vi của bị can Chính trong tội mua bán trái phép hoá đơn, Thiếu tá Hải cho biết, bị can Chính đã nhận tội.

Nhưng do tại phiên toà, chị Bình và chị Hương phản cung không nhận tội nên hiện tại, cơ quan ANĐT đang tiến hành làm rõ thêm một số vấn đề liên quan đến tố tụng để xác định vai trò, hành vi của bị can Chính trong tội danh này.

Ngoài ba nội dung trên, Toà còn yêu cầu cơ quan ANĐT làm rõ thêm một nội dung liên quan đến hộp thư điện tử cá nhân, một nội dung liên quan đến lời khai của lái xe Công ty Pin ắc quy. Hai nội dung này, cơ quan ANĐT đang làm rõ.

“Hiện tại, cơ quan ANĐT đang hoàn tất bản kết luận điều tra bổ sung vụ án này để chuyển Viện kiểm sát cùng cấp theo quy định”, Thiếu tá Hải cho biết.

Về nội dung chị Bình phản ánh liên quan đến 118 phuy hoá chất lưu giữ tại Công ty cổ phần Pin ắc quy Vĩnh Phú: Quá trình điều tra sự việc, ngày 24-9-2015, cơ quan CSĐT Công an tỉnh Phú Thọ đã có Kết luận số 55/CQCSĐT (PC46) khẳng định: “118 thùng phuy hoá chất để tại kho của Công ty cổ phần Pin ắc quy Vĩnh Phú không đủ căn cứ xác định được đối tượng mua bán, vận chuyển qua biên giới và chủ sở hữu, vì thời gian xảy ra đã lâu.

Mặt khác, ông Lê Văn Chính, Tổng Giám đốc công ty cùng những người liên quan không hợp tác, đổ lỗi cho nhau và còn tạo dư luận không tốt, gây cản trở công tác điều tra.

Do đó không có căn cứ khởi tố vụ án hình sự”. Căn cứ vào Điều 6, Thông tư số 173/2013/TT-BTC về việc hướng dẫn thực hiện một số nội dung về quản lý, xử lý tang vật, phương tiện vi phạm hành chính bị tạm giữ theo thủ thục hành chính, ngày 10-9-2015, Công an tỉnh Phú Thọ đã ra Quyết định số 1716/QĐ-CAT (PC46) về việc thành lập Hội đồng định giá tài sản tịch thu sung công quỹ Nhà nước theo quy định của pháp luật. Hội đồng đã định giá 118 thùng phuy hoá chất trị giá gần 750 triệu đồng để có căn cứ xử lý.

Nguyễn Hưng-Trần Huy