Một nguồn tin cho biết, vào ngày 22-10 vừa qua, Phòng Cảnh sát hình sự Công an TP Hồ Chí Minh đã mời bà P.X.L.T., thư ký phiên dịch Văn phòng Liên danh tư vấn giám sát hợp đồng (TVGSHĐ) dự án “Giải quyết ngập do triều khu vực TP Hồ Chí Minh có xét đến yếu tố biến đổi khí hậu - giai đoạn 1” có tổng mức đầu tư gần 10.000 tỷ đồng (gọi tắt là Dự án chống ngập do triều) đến làm việc để làm rõ có hay không việc nhân viên Đoàn tư vấn bị hăm dọa.

Nguyên nhân khiến Công an phải vào cuộc là do một tháng trước, vào chiều 25-9, khi Trung chống ngập thành phố mời các bên liên quan họp giải quyết khó khăn vướng mắc của Dự án chống ngập do triều theo chỉ đạo của UBND TP Hồ Chí Minh, đại diện Liên danh TVGSHĐ bất ngờ tuyên bố không họp với nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án. Cùng lúc, TVGSHĐ trưng ra Văn bản số HTFC-SCFC/LO-18-067 với lý do: “Một số nhân viên Đoàn Tư vấn bị đe dọa bởi các đối tượng xã hội do đang làm việc cho Liên danh TVGSHĐ. Sự việc đã được báo cho cơ quan có thẩm quyền và đang trong giai đoạn điều tra làm rõ”.

Sắt thép của công trình cống ngăn triều đã bắt đầu hoen gỉ sau hơn nửa năm phơi mưa nắng.

Cho mình là “nạn nhân” và “việc bị đe dọa làm các chuyên gia tư vấn hoang mang”, nhưng khi Công an TP Hồ Chí Minh vào cuộc, đại diện Liên danh TVGSHĐ lại gây trở ngại cho công tác điều tra. Thay vì tạo điều kiện cho bà P.X.L.T. đến cơ quan điều tra khai báo sự việc như trình báo trước đó, đại diện Liên danh TVGSHĐ đã thẳng thừng từ chối yêu cầu của cơ quan Công an. Tại Văn bản số HTFC-SCFC/LO-18-077 ngày 25-10 gửi Phòng Cảnh sát hình sự Công an TP Hồ Chí Minh, đại diện Liên danh TVGSHĐ cho rằng việc mời bà P.X.L.T. là không cần thiết, thậm chí còn yêu sách đòi cơ quan điều tra muốn làm rõ thông tin phải có văn bản chính thức, TVGSHĐ sẽ xem xét trả lời sau khi có… ý kiến chấp thuận của UBND thành phố?!

Đại diện Phòng Cảnh sát hình sự Công an TP Hồ Chí Minh cho biết đã làm việc với ông Nguyễn Xuân Khởi, một nhân viên của bên Liên danh. Ông Khởi tường trình về việc mình bị đe dọa nhưng còn nhiều chi tiết chưa rõ. Việc Công an mời bà T. đến hợp tác điều tra là cần thiết vì bà T. là nhân viên đã biên soạn văn bản trình báo cơ quan chức năng. Việc cố tình “làm khó” Cơ quan điều tra không khỏi làm nhiều người nghi ngờ Liên danh TVGSHĐ có thực sự bị đe dọa hay tự dàn dựng chuyện này để trì hoãn việc tháo gỡ vướng mắc, bỏ mặc dự án chống ngập gần 10.000 tỷ đồng “chết chìm”.   

Trong khi đó, theo tìm hiểu của PV Báo CAND, lý do Liên danh TVGSHĐ “ngán ngại” Cơ quan điều tra là bởi hành vi lợi dụng chữ ký trên dấu của Trưởng Đoàn tư vấn người nước ngoài khi ông này vắng mặt để phát hành hàng loạt văn bản trái pháp luật khiến dự án bị ngưng thi công hơn nửa năm qua của một số đối tượng vừa bị các cơ quan chức năng vạch trần. Cụ thể, theo chỉ đạo của UBND TP Hồ Chí Minh, ngày 8-10 vừa qua, Sở NN&PTNT thành phố đã làm việc với các sở, ban ngành và các bên liên quan của dự án để làm rõ các khuyến cáo của Liên danh TVGSHĐ. Lẽ ra, ông L.Fernando Requena, người được Liên danh TVGSHĐ ủy quyền làm Giám đốc điều hành Liên danh với vai trò là Trưởng Đoàn tư vấn mới có đủ thẩm quyền thay mặt Liên danh TVGSHĐ để dự họp. Tuy nhiên, ông này đã không có mặt mà ủy quyền qua email cho ông Phạm Văn Hoàng, điều phối viên dự án tham dự. Việc ủy quyền hai lần, qua thư điện tử vừa không phù hợp với quy định của pháp luật vừa có biểu hiện Liên danh TVGSHĐ coi thường cơ quan Nhà nước có thẩm quyền.

Bị “truy” ráo riết, ông Hoàng mới thừa nhận ông L. Fernando Requena đã trở về Mỹ từ ngày 14-7-2018. Trong thời gian ông L. Fernando Requena đang ở cách xa nửa vòng trái đất, Liên danh TVGSHĐ đã phát hành ít nhất 30 văn bản bằng tiếng Việt có đóng dấu chữ ký của ông này và con dấu của Công ty TNHH Tư vấn Xây dựng Meinhardt. Không phải chỉ văn bản gửi Công an thành phố nói trên, hầu hết là những văn bản quyết định đến sự thành bại của dự án, gồm cả văn bản “tố” nhân viên tư vấn bị đe dọa như đã đề cập, đại diện Liên danh TVGSHĐ cũng thể hiện sự tùy tiện này.

Trước sự việc này, ngày 17-10 vừa qua, Trung tâm chống ngập thành phố đã yêu cầu TVGSHĐ giải trình. Tuy nhiên, thay vì nhận sai với thái độ cầu thị, trong văn bản giải trình ngày 24-10, đại diện Liên danh TVGSHĐ còn bao biện theo kiểu “cãi lấy được” khiến nhiều chuyện “giấu đầu, hở đuôi” hết sức khôi hài. Cụ thể, theo quy định trước khi nghỉ phép, ông L.Fernando Requena phải có văn bản thông báo thời điểm bắt đầu nghỉ phép và đi làm trở lại để tiện phối hợp công việc. Tại Văn bản số HTFC-SCFC/LO-17-078, Trưởng Đoàn tư vấn xin nghỉ phép từ ngày 2-1 đến 16-1. Vậy nhưng, giải thích việc ông L. Fernando Requena về Mỹ tự ý từ ngày 14-7 mà không có văn bản thông báo theo quy định, đại diện Liên danh TVGSHĐ cố “vớt vát” rằng đã thông báo miệng sau khi ông L. Fernando Requena rời Việt Nam 5 ngày.

Khôi hài hơn, TVGSHĐ lúc thì viện dẫn hợp đồng tư vấn là trọn gói, lúc lại cho rằng theo hình thức người/tháng. “Bào chữa” cho việc sử dụng chữ ký đóng dấu và “ủy quyền theo ủy quyền”, đại diện TVGSHĐ nại lý do theo hợp đồng, Trưởng Đoàn tư vấn chỉ có 7 tháng làm việc, quá ngắn so với thời gian thi công kéo dài 24 tháng và bảo hành 30 tháng nên nhiều lúc ông L.Fernando Requena buộc phải điều hành từ xa qua e mail, fax… và ủy quyền cho kỹ sư trưởng họp thay cũng như sử dụng chữ ký đóng dấu khi Trưởng Đoàn tư vấn vắng mặt. Đại diện Liên danh TVGSHĐ khẳng định, quy trình này là theo… thông lệ quốc tế đã được Liên danh tư vấn thực hiện từ tháng 6-2017 khi hợp đồng có hiệu lực (?).

Thực tế Liên danh TVGSHĐ đang cố tình lập lờ. Nhiệm vụ được giao trong hợp đồng của TVGSHĐ là căn cứ bản vẽ thiết kế kỹ thuật thi công đã được Sở NN&PTNT đóng dấu thẩm định, chủ đầu tư đóng dấu phê duyệt để kiểm tra giám sát. Một khi việc thi công của nhà thầu tuân thủ hợp đồng và thiết kế bản vẽ thi công, TVGSHĐ chỉ cần ký xác nhận là hoàn thành nhiệm vụ; không cần làm việc xuyên suốt thời gian thi công và bảo hành vốn là nhiệm vụ của tư vấn giám sát thi công. Chính vì “nhầm lẫn” này mà không ít khuyến cáo vừa qua của TVGSHĐ nằm ngoài nhiệm vụ được giao.

Theo luật sư Nguyễn Văn Hậu, Phó Chủ tịch Hội Luật gia TP Hồ Chí Minh, các tổ chức, cá nhân sinh sống, làm việc, sản xuất kinh doanh trên lãnh thổ Việt Nam phải chấp hành quy định của pháp luật Việt Nam. “Nghị định số 09 và Nghị định số 110 của Chính phủ quy định chữ ký trong các văn bản hành chính phải là chữ ký thật. Các trường hợp sử dụng chữ ký sẵn, con dấu có sẵn chữ ký của người khác đều trái pháp luật. Là đơn vị tư vấn pháp luật nhưng TVGSHĐ lại làm trái pháp luật và bao biện hành vi đó tuân theo thông lệ quốc tế chứng tỏ không chuyên nghiệp”, ông Hậu khẳng định.  

Đá quả bóng trách nhiệm cho nhà đầu tư và UBND TP Hồ Chí Minh

Trong văn bản giải trình, đại diện Liên danh TVGSHĐ cho rằng dự án tạm dừng thi công là do… nhà đầu tư và phớt lờ nguyên nhân ngân hàng tạm ngưng giải ngân vốn bởi UBND TP Hồ Chí Minh đã gần 1 năm nay không ký xác nhận biểu mẫu 02A theo yêu cầu của Ngân hàng Nhà nước. Bởi là mỗi lần ký xác nhận khối lượng hoàn thành, TVGSHĐ thêm thắt nhiều ý kiến thiếu luận cứ và cơ sở khoa học. 

Đến khi Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh trực tiếp chỉ đạo, TVGSHD mới bỏ hết các ý kiến và ký lại bảng tổng hợp. Ngoài ra, đại diện Liên danh TVGSHĐ cũng cho rằng theo hợp đồng đã ký, tư vấn có trách nhiệm xem xét, có ý kiến cảnh báo các vấn đề tồn tại nhằm bảo vệ quyền lợi chính đáng của UBND TP Hồ Chí Minh, việc lắng nghe hay không và quyết định cuối cùng thuộc UBND thành phố và Trung tâm chống ngập thành phố. 

PV


Bảo Sơn