Trước tốc độ gia tăng chóng mặt lượng rác thải sinh hoạt hằng ngày tại các xã vùng Ngũ Điền, gồm Điền Hương, Điền Môn, Điền Lộc, Điền Hòa và Điền Hải nên vào năm 2015, một công trình lò đốt và tiêu hủy rác thải sinh hoạt đã được đầu tư xây dựng ở khu vực đồi cát 1ha, thuộc thôn 2, xã Điền Hải. 

Công trình có tổng kinh phí gần 7 tỷ đồng, trong đó Công ty CP Đầu tư năng lượng và môi trường Việt Nam hỗ trợ hơn 3,5 tỷ đồng; 1,5 tỷ đồng từ ngân sách tỉnh Thừa Thiên - Huế cấp và số tiền còn lại là vốn đối ứng từ ngân sách huyện Phong Điền. Sau thời gian thi công, đến cuối năm 2015 công trình lò đốt rác trên được đưa vào vận hành với công suất thiết kế tiêu hủy gần 40 tấn rác/ngày, đêm. 

Chính quyền và người dân các địa phương vùng Ngũ Điền khấp khởi vui mừng và hy vọng lò đốt rác sẽ chấm dứt vấn nạn ô nhiễm rác thải được vứt bỏ tràn lan dọc các tuyến đường, các bãi đất trống giữa những đồi cát ven biển. Tuy nhiên chỉ sau một thời gian ngắn hoạt động, từ tháng 7-2017, công trình lò đốt rác này buộc phải “đắp chiếu”.

Công trình lò đốt rác thải bỏ hoang, một lượng lớn rác thải vẫn còn tập kết trên băng chuyền.

Khi được hỏi về công trình lò đốt rác được xây dựng tiền tỷ, nhiều hộ dân ở Điền Hải tỏ ra khá thất vọng khi cho rằng lò đốt hoạt động chưa tương xứng với số tiền đầu tư. “Thời gian đầu, ngày nào chúng tôi cũng thấy có nhiều xe chở rác đưa rác về tập kết, sau đó có công nhân đưa rác vào lò để đốt. 

Thế nhưng sau này do lò đốt bị hỏng nên lượng rác thải đều phải tập kết về bãi rác xã Phong Thu gần trung tâm huyện để xử lý”, một hộ dân ở thôn 2, xã Điền Hải cho hay. 

Ghi nhận bên trong công trình lò đốt rác còn nhiều đống rác chất ngổn ngang, rác tập kết trên băng chuyền, vương vãi khắp nơi do chưa được xử lý hết. Công trình được xây dựng trên diện tích khoảng 400m², gồm khu chứa rác, băng chuyền dẫn rác đến miệng lò, buồng đốt sơ cấp, thứ cấp, hệ thống buồng ống, ống khói, xử lý khí thải... trong đó có nhiều hạng mục do bỏ hoang lâu ngày dẫn đến xuống cấp, hoen gỉ.

Ông Nguyễn Xuân Công, Chủ tịch UBND xã Điền Hải cho biết, công trình này do Phòng Kinh tế và Hạ tầng huyện Phong Điền làm chủ đầu tư. Sau khi hoàn thành xây dựng, công trình được huyện giao cho HTX môi trường Phong Điền vận hành. 

“Từ bản vẽ thiết kế công trình, dây chuyền vận hành đến công nghệ xử lý rác UBND xã không được cung cấp nên khi lò bị hư hỏng thì không biết xử lý thế nào. Ngay sau đó, Công ty CP Đầu tư năng lượng và môi trường Việt Nam đã cho người vào kiểm tra và cho biết lò đốt hư hỏng nhiều bộ phận. Trong đó, nguyên nhân chính là do việc vận hành đốt rác không đúng quy định khiến hệ thống buồng ống bên trong bị vỡ, gây tắc ống dẫn đến không thể đốt rác”, ông Công nói.

Theo ông Trịnh Đức Hùng, Chủ tịch UBND huyện Phong Điền, trước sự cố lò đốt rác ở xã Điền Hải bị hỏng, huyện buộc phải chi ngân sách khoảng 350 triệu đồng để sửa chữa, nhưng không biết sau khi hoàn thành lò đốt có hoạt động hiệu quả hay không(!?). 

Và, trong khi công trình lò đốt rác tiền tỷ đang phải “đắp chiếu” thì bình quân mỗi ngày, một lượng lớn rác thải ở các xã vùng Ngũ Điền không được xử lý kịp thời gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường.

Anh Khoa