Khu phố Trang Liệt, phường Trang Hạ, thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh vốn là làng Việt cổ thuần nông. Cuộc sống của người dân nơi đây gắn liền với đất. Thế nhưng mấy năm qua, các dự án liên quan đến việc thu hồi đất dồn dập đổ về khiến làng mạc đổi thay. Ruộng đất bị thu hẹp trong khi người dân không có nghề phụ. Nhưng điều khiến người dân bức xúc hơn cả là một số dự án bị thu hồi để sử dụng với mục đích không vì cộng đồng.

Khu đất khoảng hơn 6.000m² nằm ở vị trí đẹp có 2 mặt tiền là trục chính của đường lớn. Khu đất này vốn đã được quy hoạch xây dựng chợ của thôn (nay là khu phố) từ nhiều năm nay và hiện là sân thể thao cho thanh thiếu niên địa phương. Mặc dù chợ của khu phố đang ở lẫn trong dân cư, xập xệ và gây ô nhiễm, nhưng chợ theo quy hoạch thì vẫn chưa được triển khai tiếp do chưa có kinh phí xây dựng. Người dân Trang Liệt vẫn mơ ước có cái chợ ở khu vực đã được quy hoạch rộng rãi, vừa tránh ô nhiễm bên trong khu dân cư, vừa là nơi để bà con thuận lợi phát triển kinh tế lâu dài. 

Diện tích đất quy hoạch xây dựng chợ dân sinh Trang Liệt đã bị thu hồi một phần (bảng giới thiệu dự án xây dựng chợ chỉ còn trơ 2 cọc sắt).

Đầu năm 2014, UBND tỉnh có văn bản cho Công ty TNHH Quỹ Trang Hạ khảo sát trên diện tích hơn 1.000m² thuộc diện tích đất đã được quy hoạch làm chợ. Kể từ đó đến nay, đã có nhiều cuộc họp ở địa phương với nhiều ý kiến yêu cầu giữ nguyên quy hoạch xây dựng chợ. Thế nhưng, đột ngột vào đầu tháng 11, người dân được thông báo một phần diện tích khu đất trên đã bị thu hồi và giao cho một doanh nghiệp tư nhân là Công ty TNHH Quỹ Trang Hạ để xây dựng công trình thương mại, dịch vụ tổng hợp và văn phòng giao dịch.

Quyết định số 342/QĐ-UBND ngày 4-9-2015, UBND tỉnh Bắc Ninh thu hồi 1.145,5m² đất, phê duyệt phương án bồi thường với tổng kinh phí là hơn 80 triệu đồng. Ngày 10-9-2015, UBND tỉnh có Quyết định số 350/QĐ-UBND giao cho Công ty TNHH Quỹ Trang Hạ với thời hạn thuê đất 50 năm.

Quyết định giao đất này như một giọt nước tràn ly đối với người dân khu phố Trang Liệt. Họ vốn đã không đồng tình với một số dự án thu hồi đất trước đây nên việc thu hồi thêm diện tích đất tại khu quy hoạch chợ dân sinh này đã đẩy bức xúc của người dân lên cao. 

Trong đơn gửi tới Báo CAND, các cựu chiến binh, nhân dân và người cao tuổi của khu phố Trang Liệt đồng loạt phản ứng trước quyết định này cùng với một số dự án thu hồi đất khác. Theo phản ánh của người dân, Trang Liệt là làng có nhiều ruộng đất nhưng đã bị thu hồi rất nhiều cho các dự án, nay chỉ còn khoảng 30ha với 4.000 nhân khẩu thuần nông.

Phóng viên Báo CAND đã gặp gỡ nhiều người dân Trang Liệt, ghi lại ý kiến của họ về các dự án đang được triển khai ở địa phương. Ông Ngô Hữu Tăng, năm nay đã 80 tuổi nói: “Trong cuộc họp chi bộ, chúng tôi đã có ý kiến đề nghị không bán đất bãi Am (khu quy hoạch chợ dân sinh) để dân chuyển chợ ra đó cho sáng sủa, sạch sẽ, thanh niên, trẻ con có chỗ chơi thể thao. Tôi cũng đã viết đơn gửi các cấp đề nghị giữ lại đất này”. 

Bà Vũ Thị Nghiệp nêu ý kiến: “Đất bãi Am ở đầu làng đã có dự án xây dựng chợ và sân thể thao cho thanh thiếu niên, có cả biển giới thiệu dự án, nhưng nay lại cho người ta lấy đất mặt tiền của nhân dân. Đó là trung tâm của 3 khu phố, không thể giao cho một cá nhân làm tín dụng”.

Một số người dân khác còn giới thiệu cho chúng tôi biết thêm, thực ra Công ty TNHH Quỹ Trang Hạ đã có trụ sở, đã có dự án văn phòng, có chỗ làm nhà xưởng, xây dựng nhà ở. Bởi vậy, người dân lo lắng diện tích đất thu hồi sẽ không sử dụng đúng mục đích.

Ngoài việc không đồng tình với quyết định thu hồi đất tại phần diện tích đã quy hoạch xây dựng chợ, bà con khu phố Trang Liệt còn bức xúc với một số dự án khác đang triển khai thực hiện ở địa phương như: Dự án thu hồi 13,7ha ruộng canh tác của dân để đổi công trình (Dự án này chưa đền bù xong đã giao thực địa để thi công, phạm vào đất tâm linh của dân như khu đất Văn Chỉ, đường làng); Dự án xây dựng khu nghĩa trang…

Trả lời về việc thực hiện dự án cũng như giải đáp những bức xúc của nhân dân khu phố Trang Liệt, ông Trần Khánh Uẩn, Chủ tịch UBND phường Trang Hạ cho biết: “Ngay sau khi nhận được quyết định của tỉnh, UBND phường đã triển khai thông báo tại cuộc họp chi bộ và họp dân chính Đảng khu phố. Tại các cuộc họp này có nhiều ý kiến không đồng tình việc điều chỉnh quy hoạch dự án chợ phường theo hướng giảm diện tích xây dựng và quy mô đầu tư. 

Trước đó, Chi bộ và Trưởng khu phố Trang Liệt cũng đã có báo cáo tình hình gửi các cấp đề nghị xem xét việc thu hồi đất và giao đất cho Công ty TNHH Quỹ Trang Hạ”. Ông Trần Khánh Uẩn cho biết thêm, quá trình thực hiện một số dự án khác cũng chưa nhận được sự đồng tình của nhân dân. Đại diện Đảng ủy, HĐND, UBND phường đã tập trung giải thích nhiều lần nhưng chưa có sức thuyết phục đối với nhân dân.

Những vướng mắc từ thực hiện các dự án ở Trang Liệt đã gây phức tạp tình hình, ảnh hưởng lớn đến tư tưởng của cán bộ đảng viên và nhân dân. Đề nghị UBND tỉnh Bắc Ninh xem xét lại việc thu hồi đất tại khu phố Trang Liệt, có hướng giải quyết hợp tình, hợp lý, đúng pháp luật để ổn định tư tưởng của nhân dân địa phương, đáp ứng nhu cầu, nguyện vọng chính đáng của cán bộ đảng viên và nhân dân khu phố Trang Liệt.
Việt Hà