Các bị cáo trước vành móng ngựa.

Chiều 4 và sáng 5/5, trong phần thẩm vấn, các bị cáo vẫn liên tục đổ lỗi cho nhau. Bị cáo Lê Thanh Liêm cho rằng việc bỏ đắp đất gia tải là nguyên nhân chính dẫn đến hư hỏng công trình, trong đó chủ đầu tư - Công ty Thanh niên xung phong và Tư vấn giám sát phải chịu trách nhiệm chính trong vấn đề này.

Trong đó, tư vấn giám sát chịu 1 phần thì chủ đầu tư phải chịu 10 phần trách nhiệm. Bị cáo Trần Thanh Hương thì cho rằng, nhằm giải tỏa bớt áp lực kẹt xe ở ngã tư Hàng Xanh nên UBND TP Hồ Chí Minh đã có văn bản yêu cầu đẩy nhanh tiến độ thi công công trình, vì thế chủ đầu tư và các đơn vị liên quan đã bỏ qua giai đoạn đắp đất gia tải.

Cũng trong vụ án phức tạp này, việc kết tội các bị cáo về tội thiếu tinh thần trách nhiệm là rất khó, bởi trách nhiệm ở đây được gắn liền với những vấn đề mang tính khoa học cao. Trong khi đó, các bị cáo bị truy tố về tội thiếu tinh thần trách nhiệm là những người nắm rất chắc về chuyên môn, nên đã đưa ra những lập luận cho rằng nguyên nhân chính dẫn đến vụ sụp hầm chui cầu Văn Thánh là do bỏ công đoạn đắp đất gia tải. Nguyên nhân này không thuộc trách nhiệm của các bị cáo. Các luật sư cũng xoáy vào vấn đề này nhằm làm rõ trách nhiệm đơn vị và cá nhân nào đã quyết định bỏ gia tải dẫn đến sập hầm chui để bảo vệ cho thân chủ của mình, đảm bảo tính khách quan của phiên tòa. Rất tiếc phiên tòa đã không "tập trung" vào vấn đề này (?).

Bị cáo Trần Đại Minh và Lê Thanh Liêm còn cho rằng, bản giám định của Viện Khoa học công nghệ Bộ Xây dựng mà tòa sử dụng để áp dụng xem xét trách nhiệm cho các bị cáo trong vụ án này là không khách quan và thiếu tính chính xác. Vì khi kiểm định, đơn vị giám định đánh giá hầm chui Văn Thánh lún 1,2m, trong khi kết luận của Cục Giám định - Bộ GTVT đánh giá lún tới 3m và thực tế qua kiểm định của Công ty Tedi South thì hiện công trình này đã lún hơn 2m và còn tiếp tục lún.

Ngoài ra, bản giám định còn có nhiều thiếu sót là chưa phân định rõ hai giai đoạn trong hai đồ án thiết kế là xử lý nền móng và thi công hầm chui, không nêu trách nhiệm của chủ đầu tư và đơn vị thi công…

Chiều 5/5, trong phần luận tội, đại diện VKS đã bám chặt vào cáo trạng để đề nghị mức án cho các bị cáo: Lê Thanh Liêm, chủ nhiệm đồ án thiết kế từ 3 đến 4 năm tù, Trần Đại Minh, Hoàng Văn Tiến từ 2 đến 3 năm tù cùng về tội "Thiếu tinh thần trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng"; Trần Thanh Hương từ 2 đến 3 năm tù về tội "Vi phạm quy định của Nhà nước về xây dựng gây hậu quả nghiêm trọng" nhưng cho hưởng án treo; Dương Quang Vinh từ 3 đến 4 năm tù, Trịnh Tuấn Thanh từ 2 đến 3 năm tù, Quách Vạn Đức, Bùi Tấn Ân từ 18 đến 24 tháng tù cùng về tội "Tham ô tài sản".

Đề nghị này đã làm xôn xao giới báo chí cũng như các luật sư tại phiên tòa. Như vậy là trách nhiệm được chia đều cho tất cả các cá nhân liên quan đúng như nhận định của nhiều người trước khi mở phiên tòa xét xử. Và những gì mà các bị cáo và luật sư cũng như các đơn vị liên quan phân tích, trình bày trước tòa đã chưa được xem xét cặn kẽ.

Như vậy, vụ án này vẫn chưa giải quyết được sự quan tâm và mong đợi của dư luận. Đặc biệt là những lập luận, dẫn chứng làm rõ hơn, sáng tỏ vấn đề "bản chất chính của vụ án" thì đều được "bỏ qua" một cách khó hiểu. Nhiều người cho rằng, trong vụ án này, hàng loạt những sai phạm "tày đình" của các cá nhân liên quan chưa được làm sáng tỏ. Nghĩa là còn có người thoát tội trong lúc các bị cáo vẫn tiếp tục kêu oan

Nguyễn Thanh Hải