Ông Võ Tấn Dũng - tác giả của hệ thống thiết bị sàng rửa cát sạch đạt tiêu chuẩn cát xây dựng.

Ông Dũng cho biết: "Thời gian qua, cát xây dựng tại ĐBSCL và miền Đông Nam Bộ đa số được khai thác từ mỏ cát dưới lòng sông. Sau thời gian dài khai thác, cát ngày càng cạn kiệt, cát nằm sâu dưới lòng sông nên lẫn nhiều tạp chất, bùn, sét hữu cơ và các chất có hại khác, khó kiểm soát, gây ảnh hưởng đến chất lượng công trình. Theo thói quen, nhiều người chỉ chú trọng sắt thép, xi măng mà bỏ quên vai trò không kém phần quan trọng của cát. Thực tế, với các điều kiện tương tự nhau thì cường độ bê tông chế tạo từ cốt liệu, đặc biệt là cát được rửa sạch lớn hơn 15-20% so với cát chưa qua sàng lọc. Vì thế, mục đích của giải pháp là thiết kế, chế tạo và xây dựng một quy trình để xử lý cát lấy từ mỏ dưới lòng sông nhằm loại bỏ bùn, tạp chất hữu cơ và các chất có hại khác để đạt tiêu chuẩn cát xây dựng góp phần tăng tuổi thọ công trình, tận thu nguồn cát mỏ dưới lòng sông, tiết kiệm nguồn tài nguyên cát".

Cát lấy từ mỏ về để vào hệ thống sàng lọc, tách tạp chất, tách modun thành phần hạt. Cát sạch được lắng dưới đáy hầm thu, sau đó được phơi trên nền bê-tông, thí nghiệm độ sạch và kích cỡ thành phần hạt để xác định chủng loại chất lượng cung cấp theo yêu cầu của khách hàng. Cát sau khi xử lý qua hệ thống sàng rửa, tỷ lệ bụi cát còn lại nhỏ hơn 0,8%. Trong quá trình lọc, lượng nước thải có mang theo cát nhỏ, bụi sẽ theo dòng nước vào hố lắng, được thu hồi để sử dụng cho cát san lấp nền.

Cát sạch là một trong những yếu tố quan trọng làm cho vữa bê tông và vữa xây trát không bị mao dẫn thấm nước, tường xây trát không ẩm, mốc; giúp nước sơn bền màu, không bong tróc, đồng thời đảm bảo thẩm mỹ và tiết kiệm chi phí bảo dưỡng sơn trong suốt thời gian sử dụng, tiết kiệm được chi phí đầu tư xây dựng cơ bản. Hiện nay, xu hướng sử dụng cát, đá sạch đang được nhiều chủ đầu tư và gia đình ưu tiên sử dụng.

Hệ thống thiết bị sàng rửa cát sạch đạt tiêu chuẩn cát xây dựng của Công ty Phan Thành.

Tại Việt Nam, chưa có thiết bị sàng rửa nào tương tự như của Công ty Phan Thành. Từ năm 2007, công ty đã chính thức đưa vào áp dụng và cho ra sản phẩm cát sạch đã qua sàng rửa cho các công trình xây dựng, chiếm hơn 70% thị phần nhà dân dụng tại TP Cần Thơ.

Ông Dũng làm phép tính: giá tại kho 1m3 cát chưa qua sàng rửa giá 98.000 đồng nhưng người mua chỉ sử dụng được gần 90% do phải chịu hao hụt mất đi trên 10% tạp chất, chưa kể phí nhân công sàng rửa cát nhưng không sạch và chi phí vận chuyển số cát bẩn ra khỏi công trình. Nếu cộng tất cả các khoản chi phí đó lại thì 1m3 cát chưa qua sàng rửa giá lên tới 144.800 đồng. Trong khi giá cát sạch bán tại Công ty Phan Thành là 150.000 đồng/m3, chênh lệch không bao nhiêu nhưng người mua sử dụng được 100% khối lượng và hoàn toàn yên tâm về chất lượng. Đặc biệt, cát chưa sàng rửa độ rỗng cao hơn so với cát sàng rửa và trọng lượng cát sàng rửa cao hơn trọng lượng cát chưa sạch nên sử dụng cát sàng rửa khách hàng hưởng lợi nhiều hơn.

Theo Trung tâm Kiểm định và Tư vấn xây dựng Trường ĐH Cần Thơ, cát dùng cho xây dựng phải tuân thủ những quy định nghiêm ngặt về độ sạch, tỷ lệ hạt. Nguồn cát ở ĐBSCL phần lớn được lấy từ lòng sông nên tỷ lệ bụi, sét, tạp chất hữu cơ chiếm tỷ trọng lớn, cần phải qua sàng rửa.

"Hệ thống thiết bị sàng rửa cát sạch đạt tiêu chuẩn cát xây dựng" có ý nghĩa thiết thực, đáp ứng hiệu quả nhu cầu sử dụng cát sạch trong xây dựng. Ngoài hệ thống sàng rửa cát, ông Võ Tấn Dũng đã chế tạo thành công và đưa vào sử dụng máy sàng rửa đá từ năm 2009. Riêng hệ thống sàng rửa cát, từ năm 2007 đến nay, hệ thống đã qua 5 lần cải tạo, khắc phục một số nhược điểm. Hiện nay, hệ thống có thêm tính năng vừa rửa vừa tách cát, tiết kiệm được chi phí trong xây dựng nhiều hơn so với ban đầu.

Được biết, sau khi "Hệ thống thiết bị sàng rửa cát sạch đạt tiêu chuẩn cát xây dựng" đoạt giải nhất tại Hội thi sáng tạo kỹ thuật toàn quốc năm 2011 và được Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới tặng giải thưởng WIPO dành cho giải pháp xuất sắc nhất, lãnh đạo địa phương và ngành Xây dựng TP Cần Thơ đã tìm hiểu sản phẩm để có lộ trình khuyến cáo đưa cát sạch đạt tiêu chuẩn vào các công trình xây dựng trên địa bàn

Văn Đức