Một mô hình được biểu dương tại hội nghị Tổng kết 10 năm công tác xây dựng, nhân rộng mô hình điển hình tiên tiến trong phong trào Toàn dân bảo vệ ANTQ giai đoạn 2006-2016 đó là mô hình “2+1” (hai cựu chiến binh giúp đỡ, giáo dục một người chấp hành xong án phạt tù tái hòa nhập cộng đồng) của Hội Cựu chiến binh (CCB) thị trấn Bình Mỹ, huyện Bình Lục, tỉnh Hà Nam, nhằm phát huy vai trò của từng hội viên CCB trong việc tham gia quản lý, giáo dục, giúp đỡ những người vi phạm pháp luật tại cộng đồng dân cư. 

Qua triển khai thực hiện mô hình “2+1” trong những năm qua, Hội CCB thị trấn Bình Mỹ đã tham gia cảm hóa, giáo dục 7 trường hợp vi phạm pháp luật đã chấp hành xong án phạt tù trở về địa phương thực sự tiến bộ.

Phóng viên Báo CAND thăm hỏi tìm hiểu cuộc sống vợ chồng anh Nguyễn Văn Hoan.

Chúng tôi tới thăm gia đình anh Nguyễn Văn Hoan, trú tại tiểu khu Bình Nam, thị trấn Bình Mỹ - một trong những người từng một thời lỗi lầm được các CCB ở thị trấn Bình Mỹ giúp đỡ, tái hòa nhập cộng đồng. Lúc chúng tôi đến thăm, vợ chồng anh Hoan đang cùng nhóm thợ tất bật sang sửa ngôi nhà cao tầng khang trang trên mặt phố... sầm uất của thị trấn Mỹ Bình. 

Nhắc lại chuyện cũ, anh Hoan nhớ lại, chấp hành xong bản án 14 năm tù, năm 2011, anh Hoan được đặc xá tha tù trước thời hạn. Trở về đoàn viên với gia đình, mặc cảm với quá khứ tội lỗi của bản thân, suốt 6 tháng đầu từ lúc mới ra tù, anh Hoan chỉ ngồi nhà, bên chén trà cùng điếu thuốc lào, xấu hổ chẳng dám ra đường, né tránh mọi người. Không công ăn việc làm càng khiến anh chán nản. 

Nhưng rồi anh được bạn bè, hàng xóm và chính quyền địa phương gần gũi động viên, đặc biệt là Hội CCB thị trấn Bình Mỹ đã phân công hai hội viên Trịnh Văn Sinh và Nguyễn Thị Tính trực tiếp giúp đỡ anh Hoan tái hòa nhập cộng đồng. 

Là những người hàng xóm thân thiết, hai bác hiểu được con người anh Hoan vốn chịu khó làm ăn. Hai CCB đã coi anh Hoan như người thân trong gia đình, gần gũi, chia sẻ và nhiệt tình giúp đỡ khó khăn. 

Đầu tiên là cùng đi và “bảo lãnh” cho anh Hoan đi làm giấy chứng minh nhân dân và đăng ký hộ khẩu, sau đó đề xuất với chính quyền địa phương và các cơ quan, đoàn thể giúp đỡ cho anh Hoan vay vốn, lúc đầu là vay từ Quỹ Hội, sau đó là vay thêm từ Ngân hàng Chính sách xã hội để làm kinh tế gia đình. 

Từ số tiền vốn ban đầu vay được, cùng với sự giúp đỡ của anh em, họ hàng và sự chung tay giúp sức của các bác trong Hội CCB, vợ chồng anh Hoan đã thuê được 3 gian ki-ôt bán tạp phẩm ở chợ Phủ để vợ anh bán hàng, còn anh chăm nuôi cây cảnh và chim cảnh, mỗi tháng bán cũng cho thu lãi 4-5 triệu đồng, từ đó cuộc sống của gia đình anh dần ổn định, các con có điều kiện được ăn học đàng hoàng, tích cóp được “của ăn, của để”. 

Không dừng lại ở đó, 2 năm gần đây, để phụ giúp vợ buôn bán kinh doanh, anh Hoan mạnh dạn đề xuất vay Ngân hàng Chính sách lấy vốn mua một chiếc xe 3 gác vừa chạy chở hàng kiếm thu nhập vừa phục vụ công việc buôn bán kinh doanh trong nhà. Nhờ chăm chỉ làm ăn lại giỏi tích cóp, mới đây vợ chồng anh Hoan đã có đủ tiền mua thêm được căn nhà 3 tầng trên mặt phố.

Trường hợp của anh Nguyễn Tùng Lâm, trú tại tiểu khu Bình Thắng, thị trấn Bình Mỹ, sau khi trở về địa phương, hoàn cảnh gia đình anh rất khó khăn, 1 vợ 2 con nhỏ, không có công ăn việc làm. Xác định cũng giống như anh Hoan và những người từng một thời lầm lỗi, mặc cảm tự ti và không công ăn việc làm là 2 vấn đề nan giải nhất. 

Để giúp anh Lâm nhanh chóng tái hòa nhập cộng đồng, ngoài phân công 2 hội viên Đỗ Đình Năm, Phạm Sơn Hải là hàng xóm, sinh sống cùng tiểu khu với anh Lâm trực tiếp động viên, giúp đỡ, Ban Chấp hành Hội CCB thị trấn Bình Mỹ họp bàn với các ban, ngành, đoàn thể, chính quyền tiểu khu để có kế hoạch giúp đỡ tạo công ăn việc làm cho anh Lâm. 

Hội CCB đã đứng ra tín chấp với Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cho anh Lâm vay 8 triệu đồng mở cửa hàng bán phụ tùng xe máy tại nhà. 

Bằng nỗ lực của bản thân và sự giúp đỡ của chính quyền và bà con lối xóm, anh Lâm đã từng bước ổn định cuộc sống, cửa hàng của anh ngày càng có uy tín, đến nay anh đã mở được đại lý kinh doanh lớn trên địa bàn, tạo công ăn việc làm ổn định cho 3 người nữa với mức thu nhập bình quân từ 4 - 5 triệu đồng/tháng.

Nói về xuất phát điểm để xây dựng, triển khai mô hình “2+1”, ông Tống Đức Nhu, Bí thư Đảng ủy thị trấn Bình Mỹ chia sẻ: 

Những năm trước đây, tình hình ANCT và TTATXH tại địa bàn còn tiềm ẩn nhiều diễn biến phức tạp, gây khó khăn trong công tác phòng ngừa và phát hiện tội phạm. 

Đảng ủy, chính quyền thị trấn Bình Mỹ xác định công tác quản lý, giáo dục, giúp đỡ người vi phạm pháp luật và chấp hành xong án phạt tù về địa phương tái hòa nhập cộng đồng là việc làm thường xuyên liên tục, không chỉ có ý nghĩa giáo dục, khơi dậy sự hoàn lương của người có quá khứ lỗi lầm, giúp họ trở về với cuộc sống đời thường, trở thành người có ích cho xã hội, mà còn góp phần từng bước thu hẹp, tiến tới xóa bỏ nguyên nhân, điều kiện phát sinh tội phạm. 

Để thực hiện có hiệu quả công tác quản lý, giáo dục, giúp đỡ người vi phạm pháp luật và chấp hành xong án phạt tù về địa phương tái hòa nhập cộng đồng, Đảng ủy, UBND thị trấn Bình Mỹ đã chỉ đạo Hội CCB phối hợp với Công an thị trấn Bình Mỹ triển khai xây dựng mô hình “2+1” (phân công 2 hội viên Hội CCB tham gia quản lý, giáo dục, giúp đỡ 1 người chấp hành xong án phạt tù về địa phương). 

Để mô hình hoạt động có hiệu quả, Đảng ủy thị trấn đã ban hành Nghị quyết chuyên đề, UBND xây dựng kế hoạch chỉ đạo tổ chức thực hiện, ra quyết định thành lập Ban chỉ đạo do đồng chí Chủ tịch UBND thị trấn làm Trưởng ban, đồng chí Trưởng Công an xã làm Phó Trưởng ban thường trực.  

Đồng thời tổ chức hội nghị quán triệt tới toàn thể các ban, ngành, đoàn thể, các trưởng tiểu khu và chỉ đạo trưởng các ngành, đoàn thể, trưởng các tiểu khu tổ chức quán triệt tới các hội viên và các tầng lớp nhân dân trên địa bàn, chú trọng các địa bàn có nhiều người vi phạm pháp luật, chấp hành xong án phạt tù để tổ chức cảm hóa, giáo dục.

Thời gian và hiệu quả thực tế đã khẳng định, mô hình “2+1” của Hội CCB thị trấn Bình Mỹ, huyện Bình Lục, tỉnh Hà Nam đã thực sự phát huy được hiệu quả, góp phần quan trọng giúp những người lầm lỡ sớm hòa nhập cộng đồng, xóa bỏ mặc cảm, trở thành người tiến bộ, tích cực tham gia các phong trào, hoạt động xã hội và phát triển kinh tế xã hội ở địa phương.

Tâm Phạm