Theo ông Đinh Văn Thu, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam thì: “Đà Nẵng không thể đơn phương mở tour du lịch trên đất Quảng Nam mà không thông qua địa phương. Nếu Đà Nẵng muốn tổ chức việc này thì phải ngồi lại với chúng tôi để cùng xem xét, tính toán kỹ".

Theo kế hoạch phát triển điểm đến, sản phẩm, dịch vụ trên tuyến du lịch thủy nội địa giai đoạn 2019 – 2021, thành phố Đà Nẵng sẽ tập trung kêu gọi đầu tư các dự án dịch vụ vận tải và bến thủy nội địa tại 8 hành trình, tuyến du lịch trên sông biển, bao gồm: Tuyến sông Hàn - cầu Trần Thị Lý; Tuyến sông Hàn - cửa biển - Bán đảo Sơn Trà; Tuyến sông Hàn đi Hòn Chảo; Tuyến khu vực Bán đảo Sơn Trà; Tuyến sông Hàn đi Ngũ Hành Sơn; Tuyến Cẩm Lệ - Túy Loan - Thái Lai; Tuyến sông Cu Đê - Trường Định; và Tuyến sông Hàn - Cù Lao Chàm.

Được biết, UBND TP Đà Nẵng vừa ban hành Kế hoạch số 2162/UBND-KGVX về việc phát triển điểm đến, sản phẩm dịch vụ trên tuyến du lịch đường thủy nội địa thành phố giai đoạn 2019-2021. Trong đó, tập trung kêu gọi đầu tư chuyên nghiệp về cầu tàu, bến đỗ, phương tiện vận chuyển đúng tiêu chuẩn an toàn chất lượng và khai thác những điểm tham quan nổi bật của thành phố với tổng kinh phí thực hiện gần 39 tỷ đồng.

Nhằm bảo tồn cho quần thể tự nhiên đảo Cù Lao Chàm được Unesco Công Nhận là Bầu Sinh Khí Quyển Thế giới,  những năm gần đây chính quyền TP. Hội An đã quản lý nghiêm ngặt, khống chế lượng khách ra đảo và chỉ cho phép tối đa 1 ngày từ 3.000 khách trở lại ra tham quan du lịch đảo Cù Lao Chàm. 

Trong các tuyến này, tuyến sông Hàn – Cù Lao Chàm được dư luận quan tâm nhất bởi từ lâu đảo Cù Lao Chàm (TP Hội An, tỉnh Quảng Nam) đã có cách đón khách rất "riêng". Đó là hiện nay ngành chức năng Hội An khống chế lượng khách ra đảo và chỉ cho phép tối đa 1 ngày từ 3.000 khách trở lại ra tham quan du lịch đảo Cù Lao Chàm.

Đề cập đến vấn đề này, ông Nguyễn Văn Vũ, Phó Giám đốc Ban quản lý (BQL) khu bảo tồn biển Cù Lao Chàm cho biết: BQL rất lo ngại, vì  việc phát triển du lịch tại khu bảo tồn biển Cù Lao Chàm - vùng lõi khu dự trữ sinh quyển thế giới đã được các cấp chính quyền xác định theo hướng phát triển du lịch sinh thái (dựa trên 3 nền tảng: Bảo vệ môi trường, văn hóa bản địa, lợi ích cộng đồng cư dân).

 "Đối với Cù Lao Chàm, Hội An đang chú trọng phát triển về chất lượng hơn là số lượng. Và đặc biệt phải đặt lợi ích của người dân, môi trường sinh thái, bảo tồn cảnh quan thiên nhiên tránh tác động tiêu cực từ bên ngoài địa phương lên hàng đầu. Việc mở tuyến du lịch sông Hàn - Cù Lao Chàm của Đà Nẵng sẽ khiến Cù Lao Chàm đối mặt với không ít thách thức… Đầu tiên là đảo Cù Lao Chàm không thể kiểm soát được số lượng khách (3.000 khách/ngày). Thứ hai là nguy cơ phá vỡ định hướng chiến lược phát triển du lịch của khu bảo tồn biển. Và cuối cùng là gia tăng các áp lực lên môi trường, cụ thể như thiếu nước ngọt vào mùa hè, rác thải, nguồn lợi hải sản cạn kiệt do áp lực khai thác trái phép phục vụ du lịch", ông Vũ cho biết.

Trong lúc đó, theo lãnh đạo TP Hội An thì phía Đà Nẵng chưa từng làm việc với Hội An liên quan đến kế hoạch triển khai tour tham quan đưa khách ra Cù Lao Chàm. Và UBND TP Hội An sẽ giao Phòng Quản lý đô thị tham mưu Sở GTVT Quảng Nam làm việc với Đà Nẵng. Ông Nguyễn Văn Sơn, Phó Chủ tịch UBND TP Hội An (Quảng Nam) cho rằng: Việc Đà Nẵng quy hoạch các tour du lịch là chuyện của Đà Nẵng, nhưng triển khai ở địa phận thuộc TP. Hội An thì nhất quyết phải thông qua lãnh đạo tỉnh Quảng Nam cũng như TP. Hội An. "Chúng tôi trực tiếp tổ chức sản phẩm du lịch trên đảo nên rõ ràng chúng tôi cần được biết ý định của Đà Nẵng về kế hoạch trên. Vài năm gần đây, chính quyền địa phương giới hạn lượng khách ra đảo tham quan không quá 3.000 khách/ngày. Lý do là cơ sở hạ tầng trên đảo không đảm bảo cho việc phục vụ lượng khách lớn hơn" – Ông Sơn khẳng định.

Việc TP. Đà Nẵng vừa có kế hoạch mở tuyến du lịch trực tiếp sông Hàn - Cù Lao Chàm đã khiến tỉnh Quảng Nam không khỏi lo ngại.

Đáng nói, hiện nay, BQL Khu bảo tồn biển Cù Lao Chàm đang nỗ lực để thực hiện phục hồi hệ sinh thái thảm cỏ biển, rạn san hô và một số nguồn lợi khác tại khu vực Bãi Bấc (theo kết luận của Phó Chủ tịch tỉnh Lê Trí Thanh tại Thông báo số 59/TB-UBND ngày 28-2-2018 của UBND tỉnh Quảng Nam) nhằm bảo vệ, duy trì sự đa dạng sinh học tại Cù Lao Chàm cũng như bảo vệ nguồn lợi thủy sản trong vùng… 

Tuy nhiên, vào ngày 17-5-2018, công văn báo cáo tình hình hoạt động của BQL khu bảo tồn biển Cù Lao Chàm đã cho thấy: BQL phát hiện một đơn vị có trụ sở đóng tại TP. Đà Nẵng đã hoạt động kinh doanh, du lịch trái phép tại Khu bảo tồn biển Cù Lao Chàm. Qua đó, ngày 8 và 9-5-2018, Ban quản lý (BQL) Khu bảo tồn biển Cù Lao Chàm phát hiện cano K.L. 03 đang vận chuyển khách du lịch từ Đà Nẵng đến cập đổ trực tiếp vào khu du lịch Bãi Bấc Cù Lao Chàm. Công ty TNHH du lịch K.L. này có trụ sở tại quận Hải Châu - thành phố Đà Nẵng, vận chuyển khách cho Công ty CP CVBX. Việc vận chuyển khách tham quan nêu trên đã không có khai báo thông tin cho các cơ quan quản lý tại địa phương theo quy định.

Theo BQL khu bảo tồn biển Cù Lao Chàm, khu vực Bãi Bấc Cù Lao Chàm đã được chọn là vùng bảo vệ nghiêm ngặt của Khu bảo tồn biển. Việc Cano vận chuyển khách du lịch cho công ty CP CVBX neo đậu, cập đổ tại Bãi Bấc cũng như tổ chức các hoạt động du lịch tại khu vực này đã, đang và sẽ tiếp tục ảnh hưởng nghiêm trọng đến các hệ sinh thái cỏ biển, rạn san hô cũng như tài nguyên, môi trường tại khu vực. Đồng thời, khu vực Bãi Bấc (cả phần bãi cát và vùng nước bên dưới) nằm trong vùng phục hồi quần thể rùa biển theo Kế hoạch số 2536/KH-UBND ngày 1-7-2016 của UBND Thành phố Hội An, đang là nơi ấp trứng rùa biển thuộc Đề tài phục hồi và bảo vệ quần thể rùa biển Cù Lao Chàm do UBND tỉnh phê duyệt. Do đó, việc cano hoạt động, thẻ neo, đậu đỗ tại khu vực này sẽ tác động lớn đến các mục tiêu bảo vệ đa dạng sinh học của Khu bảo tồn biển Cù Lao Chàm…


Hoài Thu