Cách đây hơn 20 năm, bia tưởng niệm 11 cô gái sông Hương được xây dựng tại ngã tư Lê Quý Đôn - Bà Triệu, TP Huế và trở thành nơi tưởng niệm, tri ân những chiến sĩ Tiểu đội nữ du kích sông Hương đã cống hiến, hy sinh vì độc lập tự do của Tổ quốc, cũng là “địa chỉ đỏ” giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ.

Do vậy, khi cơ quan chức năng tỉnh Thừa Thiên - Huế cho tháo dỡ tấm bia này để di dời đến vị trí mới đã khiến nhiều người dân Cố đô Huế ngạc nhiên…

Bia tưởng niệm 11 cô gái sông Hương ở vị trí ngã tư Lê Quý Đôn - Bà Triệu (TP Huế) đã được tháo dỡ để di dời.

Qua tìm hiểu chúng tôi được biết, năm 1998, nhân dịp kỷ niệm 30 năm chiến dịch Tổng tiến công nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Thừa Thiên - Huế khóa 11 (1996-2000) đã cho xây dựng bia tưởng niệm 11 cô gái sông Hương. Bia được đặt trang trọng tại khu vực sát với sân vận động Tự Do (ngã tư Lê Quý Đôn - Bà Triệu, TP Huế), vì đây là nơi từng diễn ra nhiều trận đánh của Tiểu đội nữ du kích 11 cô gái sông Hương.

Sách sử chép lại rằng, trong các ngày 3, 7 và 18-2-1968, Tiểu đội 11 cô gái sông Hương đã tổ chức nhiều trận đánh anh dũng kéo dài từ địa bàn chợ Cống đến sân vận động Tự Do và dọc sông Vân Dương. Thời gian qua, bia tưởng niệm 11 cô gái sông Hương đã trở thành “địa chỉ đỏ”, là nơi giáo dục truyền thống cho các thế hệ học sinh, sinh viên ở Cố đô Huế về lòng yêu nước.

Tuy nhiên, kể từ sau ngày 27-7-2018, nhiều người dân Huế và du khách khi đi ngang qua khu vực bia tưởng niệm 11 cô gái sông Hương không khỏi ngạc nhiên khi tấm bia đã bị tháo dỡ, di dời, chỉ còn lại bờ tường bình phong cũ.

Bà Hoàng Thị Nở, Anh hùng LLVTND, thành viên của Tiểu đội 11 cô gái sông Hương hiện đang sinh sống ở đường Bà Triệu, TP Huế cũng hết sức bất ngờ trước sự việc này.

Ông Phan Tiến Dũng, Giám đốc Sở VH&TT tỉnh Thừa Thiên - Huế cho hay, do khu vực đặt bia tưởng niệm ở vị trí sát với sân vận động Tự Do quá nhếch nhác, không đảm bảo mỹ quan đô thị và không nghiêm túc khi làm lễ tưởng niệm nên Tỉnh ủy Thừa Thiên -Huế đã yêu cầu di dời bia về vệ trí mới tại khu quy hoạch Vỹ Dạ (phường Vỹ Dạ, TP Huế). Riêng khu vực bia tưởng niệm cũ sẽ cho chỉnh trang lại để làm vỉa hè cho người đi bộ.

Ông Cao Huy Hùng, Giám đốc Bảo tàng Lịch sử tỉnh Thừa Thiên - Huế, đơn vị quản lý công trình bia tưởng niệm 11 cô gái sông Hương cho biết thêm, vào tháng 10-2016, công trình bia chiến công 11 cô gái sông Hương mới được xây dựng hoàn thiện và khánh thành tại khu vực bồn hoa thuộc khu quy hoạch Vỹ Dạ, phường Vỹ Dạ. Công trình mới này được xây dựng trên diện tích 900m2, tổng kinh phí 2,8 tỷ đồng do Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Thừa Thiên - Huế thực hiện. Vì thế, hiện ở TP Huế có 2 điểm tưởng niệm 11 cô gái sông Hương.

“Do đó, tháng 3-2018, Thường trực Tỉnh ủy Thừa Thiên - Huế có công văn về việc di dời bia tưởng niệm 11 cô gái sông Hương đến vị trí khu quy hoạch Vỹ Dạ. Và sau khi Sở VH&TT tỉnh có công văn yêu cầu đơn vị hoàn tất việc di dời bia trước tháng 8-2018 nên chúng tôi đã cho di dời tấm bia tưởng niệm này về bảo quản tại bảo tàng để lập phương án dựng lại bia tại vị trí tưởng niệm mới”, ông Hùng cho hay.

Tuy nhiên, theo ông Hùng, trước khi di dời bia, phía Bảo tàng đã có văn bản kiến nghị các cơ quan chức năng của tỉnh về việc trong trường hợp cần thiết di dời bia phải lấy ý kiến các nhà nghiên cứu, giới chuyên môn, nhân chứng lịch sử để có phương án thống nhất. Song, đề xuất này của Bảo tàng Lịch sử tỉnh Thừa Thiên - Huế lại không được đồng ý.

Anh Khoa