Theo Reuters, tuyên bố từ chức của ông O'Neill đã được đưa ra vào sáng 29-5 và chuyển đến Toàn quyền Bob Dadae. Tuyên bố này cũng đã nhận được sự ủng hộ cao từ phía Quốc hội Papua New Guinea. 

"Đây là vinh dự lớn của tôi khi được phục vụ quốc gia này và lãnh đạo quốc gia này trong suốt gần 8 năm qua. Thật đáng tiếc rằng chính trị Papua New Guinea giờ đây lại diễn ra theo cách này", O'Neill tuyên bố trước Quốc hội.

Thủ tướng Papua New Guinea Peter O'Neill đã chính thức tuyên bố từ chức hôm 29-5. Ảnh: Reuters

"Vì lợi ích của sự ổn định chính trị đang diễn ra và để đảm bảo rằng chúng tôi tạo niềm tin trong cộng đồng doanh nghiệp và nền kinh tế, để từ đó chúng tôi có thể tiếp tục duy trì sự thống nhất xã hội trong nước, việc cần thiết là tôi phải rời bỏ chiếc ghế này để chúng ta có thể có thể tiếp tục tiến lên", ông chia sẻ. 

Tuyên bố trên được đưa ra trong bối cảnh Papua New Guinea đang chìm trong một cuộc khủng hoảng chính trị mới, khi ít nhất 9 thành viên trong nội các cũ của ông O'Neill đã rời nhiệm sở chỉ trong một tuần qua nhằm phản đối các chính sách của ông.

Trước đó, người đứng đầu nội các Papua New Guinea từng hứng chịu búa rìu dư luận khi thông qua dự án khai thác khí đốt tự nhiên hóa lỏng trị giá 13 tỷ USD với tập đoàn dầu khí Total của Pháp và tập đoàn ExxonMobil của Mỹ hồi tháng 4.

Dự án này dự kiến tăng gần gấp đôi lượng khí đốt xuất khẩu của Papua New Guinea, trong khi các cộng đồng địa phương phản ánh không được hưởng lợi từ những thỏa thuận tương tự trước đây.

Thủ tướng Peter O'Neill từng cố trì hoãn việc đệ đơn từ chức lên Toàn quyền nước này, cũng như thực thi hành động pháp lý nhằm ngăn chặn một cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm mà Thủ tướng O'Neill cho là nhằm lật đổ ông. Song đến hôm 26-5 vừa qua, ông đã phải cam kết sẽ từ chức.

Các nhà phân tích cho rằng sự bất ổn chính trị trong nội các Papua New Guinea hiện nay có thể trì hoãn các dự án tài nguyên trong nước và kéo theo một cuộc khủng hoảng mới. Các công ty năng lượng lớn liên quan đến Papua New Guinea  cũng đang theo dõi chặt chẽ diễn biến chính trị tại nước này.

Nếu đơn từ chức của ông O'Neill được thông qua, Quốc hội Papua New Guinea sẽ tiến hành bỏ phiếu trong ngày 30-5 để bầu ra lãnh đạo mới. Thủ lĩnh phe đối lập Patrick Pruiatch được cho là ứng viên sáng giá cho vị trí này.

Lam Ninh