Trước đó, tại khu vực cửa khẩu Tân Thanh và Hữu Nghị (Lạng Sơn) đã có sự ùn ứ ách tắc hàng hóa tại Lạng Sơn do Trung Quốc áp dụng C/O mẫu E mới.

Trong quá trình làm thủ tục hải quan, cơ quan Hải quan gặp nhiều vướng mắc liên quan đến việc doanh nghiệp xuất trình C/O mẫu E mới do Trung Quốc cấp từ ngày 20-9-2019. Ngày 30-7, Bộ Công Thương ban hành Thông tư 12/2019/TT-BCT về Quy tắc xuất xứ hàng hóa trong Hiệp định khung ACFTA, trong đó tại Khoản 1 Điều 34 quy định Thông tư này có hiệu lực thi hành kể từ ngày 12-9-2019. 

Tuy nhiên, ngày 19-8, Ban thư ký ASEAN thông báo Trung Quốc sẽ cấp C/O mẫu E mới từ ngày 20-8-2019. Hiện nay, cơ quan Hải quan đã tiếp nhận rất nhiều C/O mẫu E mới, căn cứ vào thời gian hiệu lực Thông tư 12/2019/TT-BCT để thực hiện thì thời gian từ ngày 20/8/2019 đến ngày 12/9/2019, cơ quan Hải quan không có cơ sở để chấp nhận C/O mẫu E mới. 

Xe container gần barie (cổng B1) chờ làm thủ tục xuất sang Trung Quốc.

Chiều 23-8, trao đổi với PV Báo CAND, ông Trần Bằng Toàn, Chi cục trưởng Chi cục Hải quan cửa khẩu Hữu Nghị (Cục Hải quan Lạng Sơn) cho biết, trong những ngày qua tại Chi cục Hải quan cửa khẩu Hữu Nghị (Cục Hải quan Lạng Sơn) đã hướng dẫn DN khi thông quan các lô hàng, khai nợ C/O và nộp thuế ưu đãi trước và sẽ làm thủ tục hoàn sau. Nên nhiều DN đã chủ động nộp thuế trước và nợ C/O, khi nào quy định có hiệu lực DN sẽ nộp bổ sung C/O theo quy định để được hoàn thuế, hưởng ưu đãi thuế. 

Tuy nhiên, theo ông Toàn, vấn đề khó hiện nay của cơ quan Hải quan là chưa có hướng dẫn cụ thể do phía Trung Quốc đột ngột áp dụng mẫu C/O mới. Tuy nhiên, với sự đột ngột này từ phía Trung Quốc thì chính các DN XNK bị thiệt hại bởi đối với các lô hàng hiện đang nằm tại cửa khẩu sẽ phát sinh chi phí lưu kho bãi và sẽ bị phạt nếu quá thời hạn giao hàng cho đối tác. Còn nếu vẫn thực hiện làm thủ tục NK từ nay đến 12/9 (khi Thông tư 12/2019/TT-BCT có hiệu lực) thì DN phải nộp một số tiền thuế quá lớn.

Tính đến 15h30 ngày 23-8, tại khu vực cửa khẩu Hữu Nghị đã làm thủ tục xuất được 267 xe hàng, hoạt động XNK, XNC tại cửa khẩu diễn ra bình thường, và số xe chờ xuất khẩu hiện cũng không nhiều. Tại khu B1 không còn cảnh ùn ứ, thông thoáng hiện chỉ còn một số xe đang chờ tới lượt làm thủ tục xuất khẩu hàng sang Trung Quốc. Trong ngày 20-8 dự kiến làm thủ tục cho khoảng 280-290 xe.

Cổng ra B5 thông thoáng

Theo Tổng cục Hải quan, việc này sẽ gây rất nhiều khó khăn cho các doanh nghiệp (không được hưởng thuế ưu đãi đặc biệt), gây ách tắc hàng hóa tại cửa khẩu cũng như phát sinh thêm các thủ tục sau này cho cơ quan Hải quan. Để tạo thuận lợi cho DN, Tổng cục Hải quan đề nghị chấp nhận C/O mẫu E mới do Trung Quốc cấp từ ngày 20-8-2019 theo đúng thông báo của Ban thư ký ASEAN và của Trung Quốc. Để có cơ sở hướng dẫn cục hải quan các tỉnh, thành phố thực hiện, Tổng cục Hải quan đang đề nghị Bộ Công Thương trả lời về vấn đề trên.

Lưu Hiệp