Những nỗ lực của Việt Nam

Chiều 23/6, tại Hà Nội, Bộ Ngoại giao đã tổ chức cuộc họp báo về Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 36 do Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Quốc Dũng, Trưởng SOM ASEAN Việt Nam chủ trì. Tại cuộc họp báo, Thứ trưởng Nguyễn Quốc Dũng cho biết, hội nghị sẽ được tổ chức theo hình thức trực tuyến. 

Theo thông lệ, hội nghị cấp cao đầu tiên trong năm Chủ tịch ASEAN là hội nghị nội bộ của các nhà lãnh đạo ASEAN. Trong khuôn khổ hội nghị, các nhà lãnh đạo sẽ rà soát tất cả công việc của ASEAN từ hội nghị cấp cao lần trước cho đến nay và đưa các chỉ đạo, định hướng công tác xây dựng cộng đồng trong thời gian tới, nhất là trong 6 tháng cuối năm. 

Các nhà lãnh đạo cũng sẽ cho ý kiến về quan hệ đối ngoại của ASEAN, trao đổi về các vấn đề quốc tế và khu vực cùng quan tâm, lắng nghe báo cáo và cho ý kiến về hợp tác ASEAN 6 tháng đầu năm trên cả 3 trụ cột chính trị - an ninh, kinh tế, và văn hóa - xã hội. “Đặc biệt trong hoàn cảnh hiện nay, một trọng tâm không thể không tập trung đó là việc tiếp tục ứng phó với dịch bệnh COVID-19 và làm sao có được sư phục hồi sớm nhất cho ASEAN”, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao nhấn mạnh.

Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Quốc Dũng chủ trì buổi họp báo. 

Theo Thứ trưởng Nguyễn Quốc Dũng, thời gian qua, Việt Nam trên cương vị Chủ tịch ASEAN cùng các nước thành viên đã thực hiện nhiệm vụ kép, vừa phòng chống COVID-19, vừa tiếp nối các nỗ lực xây dựng cộng đồng, tập trung triển khai những trọng tâm ưu tiên, các dự kiến kết quả, sáng kiến đề ra trong 2020. 

Về ứng phó với dịch bệnh, Việt Nam đã xây dựng cơ chế điều phối hợp tác phòng chống dịch bệnh trong ASEAN, tổ chức nhiều cuộc họp trực tuyến ở các cấp, các ngành và Hội nghị Cấp cao ASEAN đặc biệt về COVID-19 diễn ra ngày 14/4, đề ra các biện pháp cụ thể như thành lập quỹ COVID-19, kho dự trữ y tế, quy trình chuẩn về ứng phó vs dịch bệnh trong ASEAN, tiến tới xây dựng kế hoạch phục hồi trong ASEAN. 

Về xây dựng cộng đồng, ASEAN đã triển khai sáng kiến và ưu tiên của Việt Nam - Chủ tịch ASEAN 2020; tích cực đánh giá giữa kỳ việc thực hiện kế hoạch tổng thể Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2025, kiểm điểm thực hiện Hiến chương ASEAN, khởi động thảo luận về tầm nhìn Cộng đồng ASEAN sau 2025 cũng như triển khai các biện pháp nhằm nâng cao hình ảnh, bản sắc cộng đồng ASEAN, đẩy mạnh hợp tác với các đối tác khác.

Buổi họp báo có sự tham gia đông đảo của phóng viên trong nước và quốc tế.

Nhiều điểm sáng tại hội nghị

Tại cuộc họp báo, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao cũng cung cấp những thông tin cơ bản về Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36, cho biết trong khuôn khổ Hội nghị, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc sẽ chủ trì phiên họp đặc biệt của các nhà lãnh đạo ASEAN về tăng quyền cho phụ nữ trong thời đại số. 

Đây là sáng kiến của Việt Nam, được đề xuất nhằm kỷ niệm 25 năm thông qua Tuyên bố và Cương lĩnh hành động Bắc Kinh về bình đẳng giới và trao quyền của phụ nữ, đồng thời khẳng định cam kết của ASEAN trong thực hiện đầy đủ và hiệu quả các mục tiêu đề ra trong Cương lĩnh Bắc Kinh cũng như thúc đẩy bình đẳng giới và nâng cao vai trò của phụ nữ trong phát triển kinh tế, xã hội và hợp tác của ASEAN. 

Bốn khách mời của phiên họp đặc biệt sẽ bao gồm Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân, Thủ tướng New Zealand Jacinda Ardern, Tổng thư ký ASEAN Kim Jock Hoi, và Giám đốc điều hành Ủy ban Kinh tế Xã hội Châu Á – Thái Bình Dương của Liên Hợp Quốc (UNESCAP) Armida Salsiah Alisjahbana. 

COVID-19 và vấn đề tăng quyền năng phụ nữ sẽ là hai điểm mới trong hội nghị năm nay.

Chương trình hội nghị cũng sẽ bao gồm các phiên đối thoại giữa Lãnh đạo ASEAN và đại diện Đại hội đồng Liên nghị viện ASEAN (AIPA), đối thoại Lãnh đạo ASEAN và đại diện Thanh niên ASEAN, đối thoại Lãnh đạo ASEAN và đại diện Hội đồng tư vấn Kinh doanh ASEAN. 

“Thông qua các hoạt động đối thoại của Lãnh đạo ASEAN với đại diện các ngành, các giới trong ASEAN, ASEAN mong muốn thúc đẩy gắn kết và sự tham gia đóng góp tích cực của các thành phần khác nhau trong xã hội trong tiến trình liên kết khu vực và xây dựng Cộng đồng ASEAN”, Thứ trưởng Nguyễn Quốc Dũng nêu rõ. 

Dự kiến, lãnh đạo các nước ASEAN sẽ thông qua Tuyên bố Chủ tịch về kết quả của Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36, Tuyên bố về Tầm nhìn ASEAN gắn kết và chủ động thích ứng và Tuyên bố ASEAN về Phát triển nguồn nhân lực cho một thế giới công việc đang đổi thay, và ghi nhận 9 văn kiện. Dự kiến, sau khi kết thúc Hội nghị, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc sẽ chủ trì họp báo quốc tế.

Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36 sẽ không "lẩn tránh" vấn đề Biển Đông

* Trả lời câu hỏi về những thuận lời và khó khăn của Việt Nam khi tổ chức Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36 theo hình thức trực tuyến, Thứ trưởng Nguyễn Quốc Dũng nhấn mạnh: “ASEAN từ lâu ước mơ tăng cường các cuộc họp trực tuyến để giảm bớt đi lại và chi phí, tuy nhiên trong nhiều năm qua dù có nhiều cố gắng về mặt kỹ thuật, nhưng chúng ta vẫn chưa thực hiện được. Năm nay do đại dịch COVID-19 buộc chúng ta phải làm theo cách này. Nhưng sự thật là chúng ta làm được và làm tốt”. 

Mặc dù vậy, theo ông, khó khăn của việc tổ chức họp trực tuyến chính là sự chênh lệch múi giờ và yếu tố kỹ thuật. Liên quan đến chủ đề năm ASEAN 2020, đó là “ASEAN gắn kết và chủ động thích ứng”, Thứ trưởng Nguyễn Quốc Dũng chia sẻ, vào thời điểm hiện nay, sự đoàn kết gắn bó chính là yếu tố tất yếu cho sự thành công của ASEAN. Ông cũng cho biết, ngay sau khi chủ đề được đưa ra, ASEAN đã gặp thử thách đầu tiên, đó là COVID-19. Song, điều này càng khẳng định tính đúng đắn mà chủ đề đặt ra, bởi trong 6 tháng qua, sự hợp tác của ASEAN theo tinh thần đó đã giúp ASEAN vững vàng ứng phó với COVID-19 và trở thành hình mẫu.

* Trả lời câu hỏi về tiến trình đàm phán ký kết COC về Biển Đông, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao cho biết, do ảnh hưởng của dịch COVID-19, từ đầu năm đến nay, chúng ta vẫn chưa có cuộc họp nào về COC. Ông bày tỏ sự lấy làm tiếc về điều này, song cho biết ngày 1/7 tới, ASEAN sẽ có cuộc họp các Quan chức Cao cấp ASEAN và Trung Quốc và chắc chắn nội dung này sẽ được đưa ra bàn luận.

Nhận định thêm rằng tình hình cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn ngày càng căng thẳng, thể hiện trên nhiều lĩnh vực, Thứ trưởng Nguyễn Quốc Dũng cho rằng đây cũng là thách thức cho thế giới và cả ASEAN. 

“Song, ASEAN và có lẽ các nước thành viên cũng vậy, đều xác định rằng ASEAN sẽ không chọn bên mà sẽ chọn lợi ích của ASEAN. ASEAN có lập trường riêng trong các vấn đề quốc tế và khu vực, cũng như có các nguyên tắc riêng của ASEAN. Đây là cách ASEAN giữ vai trò trung tâm của mình. Tinh thần đó sẽ tiếp tục được thể hiện tại hội nghị cấp cao sắp tới”, ông khẳng định. 

Cũng theo ông, trong khuôn khổ cuộc họp các nhà lãnh đạo sẽ trao đổi các nội dung về khu vực và quốc tế. Những vấn đề diễn ra trên thực tế, trong đó có vấn đề Biển Đông, sẽ không bị lẩn tránh và sẽ được đặt lên bàn thảo luận. 


An Nhiên