Phiên họp đặc biệt tổ chức theo hình thức trực tuyến do Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc chủ trì, với sự tham gia của lãnh đạo các quốc gia thành viên ASEAN. Đây là sáng kiến của Việt Nam, được đề xuất nhằm kỷ niệm 25 năm thông qua Tuyên bố và Cương lĩnh hành động Bắc Kinh về thúc đẩy các quyền của phụ nữ, đồng thời khẳng định cam kết của ASEAN trong thúc đẩy bình đẳng giới và nâng cao vai trò của phụ nữ trong quá trình xây dựng cộng đồng.

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân, Chủ tịch AIPA 41 phát biểu đại diện cho Việt Nam tại phiên họp đặc biệt. Khách mời của phiên họp cũng bao gồm Thủ tướng New Zealand Jacinda Ardern, Tổng thư ký ASEAN Kim Jock Hoi, và Giám đốc điều hành Ủy ban Kinh tế Xã hội Châu Á – Thái Bình Dương của Liên Hợp Quốc (UNESCAP) Armida Salsiah Alisjahbana.

Công nghệ số vừa là cơ hội, vừa là thách thức

Phát biểu khai mạc phiên họp, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nêu rõ, với những đặc thù và thế mạnh riêng, phụ nữ có vai trò ngày càng quan trọng trong nỗ lực chung của nhân loại ứng phó với các thách thức đe doạ ổn định và phát triển của các quốc gia. Tuy nhiên, vẫn còn đó bất bình đẳng, phân biệt đối xử làm kìm hãm động lực phát triển và khả năng đóng góp của phụ nữ đối với cộng đồng. 

Cũng theo Thủ tướng, cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4 đã mở ra nhiều cơ hội to lớn cho nhân loại và trao cho phụ nữ nhiều quyền năng to lớn. Tuy vậy, kỷ nguyên số, cách mạng công nghiệp lần thứ 4 cũng mang đến nhiều thách thức, đặc biệt đối với phụ nữ. 

Phát triển nhanh chóng của khoa học công nghệ đang làm thay đổi cách thức làm việc truyền thống, gây nguy cơ phá vỡ thị trường lao động, gia tăng áp lực về chuyển dịch lao động. Đó chính là những nguy cơ đối với nhiều phụ nữ khi họ không được trang bị những tri thức mới, kỹ năng mới, phương thức làm việc mới phù hợp. 

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc và Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân tại phiên họp đặc biệt của lãnh đạo ASEAn về tăng quyền năng của phụ nữ trong kỷ nguyên số. 

"Chúng ta cần hành động để giải phóng tiềm năng to lớn của phụ nữ, tạo điều kiện để họ phát huy được các thế mạnh, đóng góp tích cực cho các tiến trình phát triển của mỗi quốc gia và Cộng đồng ASEAN, đặc biệt trong kỷ nguyên số hiện nay”, Thủ tướng nói.

Trong bối cảnh đó, Cộng đồng ASEAN khẳng định mục tiêu xây dựng một cộng đồng mọi người đều được tiếp cận công bằng với các cơ hội, đồng thời quyền phụ nữ được thúc đẩy và bảo vệ. Là Chủ tịch ASEAN năm 2020, Việt Nam ưu tiên thực hiện đồng bộ các cam kết, các chương trình, kế hoạch tổng thể, gắn kết với các cơ chê về phụ nữ; thiết thực hiện thực hóa Cộng đồng ASEAN hướng đến người dân và lấy người dân làm trung tâm.

Nhằm thúc đẩy và để cao hơn nữa vai trò, đóng góp của phụ nữ trước những chuyển đổi sâu sắc, mạnh mẽ của thời dại số, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đề nghị các nuớc tạo điều kiện và khuyến khích phụ nữ tham gia đầy đủ trong tất cả các tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN cũng như trong hoạch định các chương trình, chính sách về hòa bình, an ninh, phát triển cấp quốc gia và khu vực.

Đồng thời, tạo môi trường thuận lợi để phụ nữ phát huy năng lực sáng tạo, nghiên cứu, ứng dụng công nghệ mới trong khởi nghiệp, tìm kiếm cơ hội việc làm và kinh doanh, thích ứng với những yêu cầu chuyển đổi nền kinh tế số.

Các đại biểu tham dự phiên họp. 

Hành động mạnh mẽ hơn vì sự tham gia của phụ nữ

Phát biểu tại phiên họp đặc biệt, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân nhận định việc tổ chức phiên họp cho thấy cam kết mạnh mẽ ở cấp cao của ASEAN trong việc thúc đẩy bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ. Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân hoan nghênh và đánh giá cao chủ đề của phiên họp, đó là hành động mạnh mẽ hơn nữa vì sự tham gia của phụ nữ trong vai trò lãnh đạo chính trị trong một thế giới biến động và bất ổn.

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân cho biết, trên thế giới hiện nay có 20 nữ lãnh đạo nhà nước và chính phủ, 20,5% Chủ tịch Quốc hội là nữ. Ở các nước Đông Nam Á, có 3 Chủ tịch Quốc hội là nữ tại Lào, Indonesia và Việt Nam. Hiện nay, cũng đang có một đội ngũ đông đảo nữ giới với vai trò là các chính khách, doanh nhân, các chuyên gia, nhà khoa học nghiên cứu hàng đầu trên thế giới. Đây là xu hướng tiến bộ mà chúng ta cần phải thúc đẩy và tiếp tục phát huy.

Từ đó, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân bày tỏ mong muốn ASEAN sẽ tiếp tục có những sáng kiến thiết thực nhằm trao quyền cho phụ nữ và tăng cường sự tham gia của phụ nữ trong lĩnh vực chính trị, đồng thời tin tưởng ASEAN sẽ tiếp tục tận dụng lợi thế là khu vực có tốc độ tăng trưởng Internet nhanh nhất thế giới để nâng cao vị thế của người phụ nữ, nhất là vai trò của phụ nữ lãnh đạo góp phần bảo đảm binh đẳng giới.

Nhằm tiếp tục phát huy hơn nữa vai trò và tiềm năng của người phụ nữ, nâng cao vị thế của phụ nữ, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân đã đưa ra 5 đề xuất tại phiên họp đặc biệt, bao gồm:
Các nhà lãnh đạo Việt Nam đưa ra đề xuất nhằm phát huy hơn nữa vai trò của của phụ nữ. Ảnh: VGP

* Tiếp tục bổ sung hoàn thiện chính sách pháp luật để thuc đẩy bình đẳng giới, trao quyền và nâng cao vị thế đối với phụ nữ; tạo thuận lợi để phụ nữ và trẻ em gái không chỉ được tiếp cận mà còn được hưởng lợi thực chất từ các cơ hội do công việc và hội nhập quốc tế mang lại. Trong đó, tăng cường sự tham gia và cơ hội phát triển đối với phụ nữ.

* Cần phát huy vai trò của các cơ quan đại diện dân cử trong việc tham gia ý kiến, truyền đạt tâm tư nguyện vọng của cử tri nữ, trẻ em gái để có chính sách phù hợp, tạo điều kiện và xóa bỏ những rào cản để nữ giới có thể tiếp cận với công nghệ số một cách thuận lợi.

* Cần khuyến khích sự tham gia của tất cả các chủ thể trong xã hội, trong đó có vai trò đặc biệt của nam giới trong việc hỗ trợ nữ giới cả về công việc gia đình cũng như tại nơi làm việc. Tiếp tục thực hiện bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ với các chương trình, kế hoạch tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức nhằm thay đổi định kiến và khuôn mẫu giới, xóa bỏ nạn buôn bán phụ nữ và trẻ em, để đảm bảo cho tất cả phụ nữ và trẻ em gái đều được tôn trọng, bình đẳng trong mọi mặt của đời sống xã hội.

* Phát huy cơ chế nữ nghị sĩ AIPA, thành lập và vận hành có hiệu quả nhóm nữ nghị sĩ trong các Nghị viện thành viên ASEAN và tăng cường sự hợp tác, chia sẻ kinh nghiệm giữa các nhóm nữ nghị sĩ trong khu vực để thúc đẩy tiếng nói và hành động chung về bình đẳng giới cũng như trao quyền cho phụ nữ trong các lĩnh vực.

* Trong ASEAN cần thúc đẩy các cách tiếp cận đồng thời cả khía cạnh bình đẳng giới và công nghệ số trong phạm vi toàn khu vực, đẩy mạnh sự hợp tác và thường xuyên chia sẻ kinh nghiệm giữa các nước ASEAN và giữa ASEAN với các đối tác khu vực, quốc tế khác trong lĩnh vực này thông qua các khuôn khổ của ASEAN như Hội nghị Bộ trưởng phụ nữ ASEAN, Ủy ban Phụ nữ ASEAN, và Ủy ban thúc đẩy bảo vệ quyền phụ và trẻ em ASEAN.

An Nhiên