Vũ khí để “có thể chống lại Nga”

Trả lời phỏng vấn Kênh 5 của Ukraine, ông Heletey nêu rõ: “Chúng tôi đã đạt được thỏa thuận trong các cuộc đối thoại kín về nhiều vấn đề, trong đó có những vũ khí mà chúng tôi cần. Tôi không có thẩm quyền công bố những nước đã đạt được thỏa thuận này với Ukraine, nhưng thực tế là những vũ khí đó đang trên đường đến đây. Đó là sự thật mà tôi có thể chính thức công bố”. Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine cho biết, chiến dịch giải phóng miền Đông khỏi lực lượng mà ông gọi là “khủng bố” đã kết thúc và hiện tại, quân đội Ukraine đang cần những vũ khí để “có thể chống lại Nga”.

Trước đó, ngày 7/9, thông qua mạng xã hội Facebook, cố vấn của Tổng thống Ukraine, ông Yuri Lutsenko khẳng định, một số quốc gia phương Tây, như Mỹ, Pháp, Italia, Ba Lan và Norway đã đồng ý cử cố vấn quân sự và cung cấp vũ khí hiện đại cho Ukraine. Tuy nhiên, Mỹ, Ba Lan và Norway đã phủ nhận thông tin này. Theo các nguồn tin ở Rome, Italia đang cân nhắc gửi thiết bị quân sự không sát thương cho Ukraine sau khi phối hợp chặt chẽ với các thành viên NATO khác. Pháp thì từ chối đưa ra bất cứ bình luận nào, chỉ khẳng định đó là thông tin không chính thức.

Cũng trong buổi phỏng vấn, ông Heletey còn tuyên bố, Ukraine sẽ xem xét phương án chế tạo vũ khí hạt nhân để “tự bảo vệ” nếu không nhận được sự “hỗ trợ đầy đủ” từ phương Tây. “Nếu bây giờ chúng tôi không thể bảo vệ Ukraine, nếu thế giới không giúp chúng tôi, chúng tôi sẽ buộc phải trở lại việc tạo ra những loại vũ khí này để bảo vệ mình khỏi Nga”, ông Heletey cho biết. Tuy nhiên, ngay sau đó, Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine lại khẳng định, vào thời điểm này, tình huống phục hồi vũ khí hạt nhân của Ukraine đã không còn cần thiết nữa. Trên thực tế, theo ý kiến các chuyên gia, cả về phương diện pháp lý lẫn kỹ thuật, Ukraine đều không thể phát triển vũ khí hạt nhân.

Về phần mình, trong một tuyên bố, Bộ Ngoại giao Nga cho rằng, Chính phủ Ukraine nên xem lại tư cách Bộ trưởng Quốc phòng của ông Heletey khi đưa ra những phát ngôn như vậy. Trước đó, phát biểu tại buổi họp báo hôm 13/9 tại Moskva, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov cảnh báo, việc NATO mở rộng, lôi kéo các nước láng giềng của Nga làm đồng minh là điều “không thể chấp nhận được”.

Ông Lavrov tuyên bố, Nga hy vọng mỗi nước đều tuân thủ các thỏa thuận về đảm bảo một nền an ninh toàn diện và không thể chia cắt tại khu vực châu Âu - Đại Tây Dương, trong đó thỏa thuận cam kết rằng NATO sẽ không mở rộng sang hướng Đông đóng một vai trò quan trọng.

Ngoại trưởng Nga nhấn mạnh quy chế không liên kết của Ukraine được nêu rõ trong Hiến pháp nước này là một vấn đề mang tính nguyên tắc đối với Nga. Ngoại trưởng Nga nêu rõ, Moskva tin tưởng sự lựa chọn của Kiev (tiếp tục duy trì quy chế không liên kết) là vì lợi ích của người dân cũng như các lợi ích pháp lý của các nước láng giềng và đối tác, bảo đảm an ninh của khu vực châu Âu - Đại Tây Dương.

Tổng thống Ukraine Petro Poroshenko (phải) và Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Valery Heletey. Ảnh: Getty Images.

Tình hình tại thực địa

Lệnh ngừng bắn kéo dài 9 ngày qua giữa quân đội Chính phủ Ukraine và lực lượng ủng hộ liên bang hóa tại miền Đông đã bị phá vỡ khi giao tranh tiếp tục bùng phát dữ dội trong ngày 14/9 tại khu vực Donetsk do lực lượng ủng hộ liên bang hóa kiểm soát.

Trong một tuyên bố, người phát ngôn lực lượng an ninh Ukraine, ông Volodymyr Polyovy nhấn mạnh: “Hành động của phe đối lập đang đe dọa kế hoạch hòa bình của Tổng thống Ukraine Petro Poroshenko”, đồng thời cáo buộc lực lượng ủng hộ liên bang hóa hủy hoại lệnh ngừng bắn khi tăng cường các cuộc tấn công nhằm vào các mục tiêu của quân chính phủ tại miền Đông Ukraine. Trong khi đó, theo nguồn tin từ giới chức Donetsk, đã có dân thường thương vong sau cuộc giao tranh giữa quân đội Chính phủ và lực lượng ủng hộ liên bang hóa, đồng thời mô tả tình hình tại Donetsk lúc này là hết sức nguy hiểm, song không cho biết rõ thông tin.

Cũng trong ngày 14/9, theo Đài tiếng nói nước Nga, bộ phận báo chí của Trung tâm hoạt động quân sự Ukraine xác nhận lực lượng vũ trang và các đơn vị trực thuộc khác của Ukraine đang xây dựng tuyến phòng thủ và đã bắt đầu tập hợp lực lượng cũng như các phương tiện quân sự. Các biện pháp được đưa ra nhằm cải thiện và tăng cường các hỏa điểm cũng như trạm kiểm soát biên giới. Cũng theo nguồn tin trên, các hỏa điểm cố định của quân đội Ukraine được bố trí gần làng Popasnaya và sân bay Donetsk.

Trong khi đó, theo Itar-Tass ngày 14/9, đảng Các khu vực (PR - đảng cầm quyền dưới thời Tổng thống bị phế truất Viktor Yanukovych) cho biết, đảng này không có ý định tham gia vào cuộc bầu cử Quốc hội sớm, dự kiến diễn ra vào ngày 26/10, vì theo Thư kí đoàn Chủ tịch PR - ông Boris Kolesnikov, 1/4 dân số đất nước, tương đương với gần 7 triệu người dân Ukraine không thể tham gia bầu cử. PR cũng xem xét việc không tham gia các cuộc bầu cử địa phương ở khu vực phía Đông Nam đất nước. PR đã quyết định thành lập “một Chính phủ đối lập” với các thành phần sẽ được công bố vào tuần sau.

Trái ngược với PR, Đảng Batkivshchina của cựu Thủ tướng Ukraine Yulia Timoshenko đã quyết định sẽ tham gia cuộc bầu cử này. Đảng Batkivshchina đã bầu luật sư Sergei Vlasenko làm người đại diện của đảng này tại Ủy ban Bầu cử Trung ương của Ukraine

Hà Khổng