Đóng trên địa bàn khó khăn nhất của tỉnh Cao Bằng, Đồn Biên phòng Thị Hoa từng là đơn vị Anh hùng lực lượng vũ trang thời kì đổi mới. Những câu chuyện dù ngắn ngủi, vội vã cũng giúp chúng tôi vững thêm niềm tin về những người đang từng ngày giữ vững biên cương.

Dù là ngày đầu tuần nhưng hôm nay, Đồn Biên phòng Thị Hoa thật vắng vẻ, chỉ còn vài chỉ huy túc trực ở đơn vị. Thiếu tá Lục Sơn Thuỷ, Đồn phó Đồn Biên phòng Thị Hoa phân bua: "Hôm nay anh em xuống thôn bản hết, cùng dự ngày biên phòng toàn dân với bà con. Mỗi xóm đồn phải cử 2 cán bộ đi, số còn lại vẫn ở các tổ công tác".

Thiếu tá Thuỷ cũng vừa trở về sau 1 ngày leo rừng đi kiểm tra cột mốc 908. Đây là cột mốc đi lại khó khăn nhất trong số 49 cột mốc do Đồn Biên phòng Thị Hoa quản lí. Để lên được cột mốc 908 phải trèo lên vách đá cao dựng đứng, lối đi chỉ rộng hơn 1m, dưới là đá tai bèo nhọn hoắt.

"Nếu trời không có gió, thời tiết nắng ráo thì phải mất 4-5 giờ mới leo được tới cột mốc, cả đi và về mất nguyên 1 ngày. Nếu trời mưa hoặc gió lớn thì không thể leo, chỉ cần sơ sểnh là nguy hiểm đến tính mạng", Thiếu tá Thuỷ nói.

Cán bộ Đồn Biên phòng Thị Hoa tuyên truyền lối sống vệ sinh cho người dân.

Theo chân Thiếu tá Nguyễn Viết Hà – Chính trị viên Đồn Biên phòng Thị Hoa, chúng tôi đến với xóm Nà Hoạch (xã Thái Đức), nơi đang diễn ra ngày hội biên phòng toàn dân. Hơn 30 hộ dân từ khắp các nơi trong bản đã có mặt đầy đủ, cùng nhau dự ngày hội lớn.

Ông Nông Văn Hùng – Trưởng xóm Nà Hoạch mời rượu với nét mặt hồ hởi: "Bà con Nà Hoạch biết ơn cán bộ biên phòng lắm. Cán bộ hướng dẫn bà con kĩ thuật canh tác để xoá đói giảm nghèo. Nhờ đó, từ chỗ 100% hộ nghèo nay đã giảm xuống còn 30%. Cán bộ còn xây cho Nà Hoạch 3 nhà đại đoàn kết nữa". 

Nà Hoạch chỉ cách biên giới Trung Quốc 3km. Nơi đây tập trung 100% đồng bào Nùng, đời sống kinh tế còn nhiều khó khăn. Người dân Nà Hoạch chủ yếu sử dụng nguồn nước mưa tự nhiên cho sinh hoạt bởi địa hình toàn núi đá vôi, không thể khoan giếng. Vì vậy, chỉ cần không có mưa trong vòng 2 tuần, nơi đây lại quay quắt vì thiếu nước. Được sự giúp đỡ của Đồn Biên phòng Thị Hoa, người dân Nà Hoạch đã biết xây dựng bể chứa nước, xây nhà vệ sinh, tách riêng chuồng trại gia súc.

Đồn Biên phòng Thị Hoa được thành lập năm 1959, đóng trên địa bàn xã Thị Hoa, nằm ở tận cùng phía Nam huyện Hạ Lang, giáp với huyện Long Châu (Trung Quốc). Đơn vị quản lí, bảo vệ đoạn biên giới dài 26,6km, với 49 cột mốc (từ mốc 898 tới mốc 934/1). Địa bàn quản lí gồm 3 xã biên giới với tổng số 29 xóm, trong đó có 16 xóm sát biên. Trước đây, đường vào Thị Hoa là đường mòn, đường ngựa thồ, đi lại vô cùng vất vả. Từ năm 2000 đã được nâng cấp lên thành đường cấp phối, việc đi lại tuy có dễ dàng hơn, song Thị Hoa vẫn được coi là tuyến giao thông khó khăn nhất trên địa bàn tỉnh Cao Bằng.

Quản lí đường biên dài 26,6 km, việc tuần tra biên giới, đảm bảo an toàn vị trí các cột mốc được đồn Thị Hoa rất coi trọng. Trong năm 2015, đồn đã tổ chức tuần tra khép kín toàn tuyến được 10 lần; tuần tra và phát quang đường tuần tra được 198 lần; chỉ huy đồn luân phiên đi tuần tra, kiểm tra được 96 lần. Qua tuần tra, hệ thống đường biên, mốc giới được đảm bảo nguyên trạng.

Thượng tá Bùi Văn Vân, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Thị Hoa cho biết: "Sau khi hoàn thành việc phân giới, cắm mốc, tình hình an ninh biên giới khá ổn định, chỉ xuất hiện tình trạng xâm hại cột mốc do người dân chăn thả trâu bò. Hằng tuần, Đồn Biên phòng Thị Hoa tổ chức lực lượng đi tuần tra, đảm bảo toàn bộ cán bộ, chiến sĩ cũng như chỉ huy đều phải biết vị trí từng cột mốc".

Nằm giáp biên, Thị Hoa nổi lên như một địa bàn trọng điểm về mua bán, vận chuyển ma tuý trái phép. Ma tuý đá được vận chuyển từ Trung Quốc về Việt Nam, heroin từ Việt Nam được đưa sang Trung Quốc.

Trước tình hình này, Đồn Biên phòng Thị Hoa đã phối hợp với các lực lượng chức năng phá nhiều đường dây ma tuý lớn. Điển hình như, ngày 29-12-2014, đồn phối hợp với Cục Điều tra chống buôn lậu (Tổng cục Hải quan) và Phòng Phòng chống tội phạm ma tuý (Bộ đội Biên phòng tỉnh Cao Bằng) bắt quả tang đối tượng Hoàng Ngọc Cường, 25 tuổi, trụ tại thôn Quần Hợp – Hương Vũ Đức – Long Châu (Trung Quốc), thu giữ 4,6kg ma tuý đá.

Nhờ những thành tích xuất sắc trong công tác bảo vệ, giữ gìn an ninh biên giới, năm 2010, Đồn Biên phòng Thị Hoa đã được trao tặng danh hiệu đơn vị Anh hùng lực lượng vũ trang thời kì đổi mới.

Đêm ở Thị Hoa tĩnh mịch. Tháng 3 trời vẫn rét căm căm. Màn đêm bao quanh núi đá khiến không gian càng lạnh lẽo. Một khúc hát của người Nùng cất lên, phá tan sự tĩnh mịch.

Trong đêm giao lưu văn nghệ, những cán bộ biên phòng cùng nắm tay đồng bào nhảy múa. Ở giữa nơi heo hút, chỉ cách vài bước chân là sang đất Trung Quốc, tình quân dân càng thêm gắn kết. Hơn ai hết, họ chính là những người giữ gìn từng thước đất của Tổ quốc.

Khánh Vy – Lưu Hiệp