Cùng với việc mua bán ma túy, tình trạng mua bán người (MBN) trên các tuyến, địa bàn trong năm 2017 cũng diễn biến phức tạp. Nếu như trước đây, tội phạm chủ yếu trên tuyến Việt – Trung, đối tượng hai bên biên giới móc nối với nhau để lừa bán nạn nhân ở một số tỉnh phía Bắc, miền Trung và Tây Nguyên thì thời gian gần đây, các đối tượng đã mở rộng địa bàn hoạt động, móc nối với các đối tượng ở Tây Nguyên, thậm chí đối tượng Campuchia, lừa bán các nạn nhân ở số tỉnh ở Tây Nam đưa sang Trung Quốc. 

Với sự hiệp đồng hai sắc áo, trong năm 2017, lực lượng Cảnh sát phối hợp với Bộ đội Biên phòng đã khám phá 5 chuyên án về MBN liên quan 13 đối tượng, giải cứu 16 nạn nhân. Sự phối hợp hiệp đồng giữa hai lực lượng đã góp phần làm nên  những cuộc đoàn viên.

Cho đến bây giờ, Công an tỉnh Đồng Tháp và các trinh sát Phòng phòng chống ma túy và tội phạm (PCMT &TP) BĐBP tỉnh Gia Lai; Đoàn Đặc nhiệm miền Trung và Cục PCMT &TP, Bộ Tư BĐBP..., vẫn không thể quên được những ngày tháng chia ngọt, sẻ bùi cùng nhau triệt phá một đường dây MBN qua biên giới có thủ đoạn cực kỳ tinh vi. 

Đối tượng Phạm Thanh Sang bị bắt tạm giam 4 tháng để điều tra về hành vi mua bán người.

Chuyên án thành công một lần nữa là minh chứng rõ nét nhất về sự phối hợp giữa hai lực lượng trong đánh án. Những giọt nước mắt đoàn viên, nụ cười hạnh phúc của các bậc sinh thành khi được đón con gái trở về là phần thưởng xứng đáng nhất đối với các đơn vị nghiệp vụ thuộc lực lượng Công an và Biên phòng đã tham gia phá án.

Khoảng cuối năm 2016, Phòng PCMT &TP BĐBP tỉnh Gia Lai phát hiện đối tượng Phạm Thanh Sang (SN 1986, trú tại ấp Hòa Định, xã Vĩnh Thới, huyện Lai Vung, tỉnh Đồng Tháp) vào khu vực biên giới để tuyển người đi xuất khẩu lao động, có nhiều dấu hiệu nghi vấn. Trước tình hình trên, Bộ Chỉ huy Biên phòng tỉnh đã chỉ đạo Phòng PCMT&TP xây dựng kế hoạch đấu tranh. 

Sau hơn 10 ngày theo dõi quy luật hoạt động của đối tượng, ngày 29-12-2016, tại khu vực thôn Ia Mút, xã Ia Dom, huyện Đức Cơ, lực lượng Phòng PCMT&TP BĐBP tỉnh Gia Lai phối hợp với Đoàn Đặc nhiệm miền Trung; Cục PCMT&TP, Bộ Tư lệnh BĐBP và Đồn Biên phòng cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh tiến hành kiểm tra ôtô do Lê Tư Lưu (trú tại Pleiku, Gia Lai) điều khiển, phát hiện đối tượng Sang đã đưa về trụ sở đấu tranh. 

Quá trình đấu tranh, Sang khai rằng vào khoảng năm 2013, trong một lần đi giao hàng cà phê tại tỉnh Lào Cai, Sang quen biết một người phụ nữ tên là Thanh (thường gọi là Sen, chưa rõ họ và tên) vào thời điểm đó đang làm quản lý tiệm gội đầu, massage ở Hà Quảng, Trung Quốc. 

Đối tượng này đề nghị Sang tìm phụ nữ đưa sang Trung Quốc làm cắt tóc, gội đầu với mức lương là 5 triệu đồng/tháng. Sau đó, vào các năm 2014 và 2015, Sang đã trực tiếp tuyển chọn và lừa đưa 5 phụ nữ quê ở Vĩnh Long và 2 phụ nữ ở Đồng Tháp lên cửa khẩu Lào Cai giao cho Thanh và được trả 12 triệu đồng tiền công. 

Những người được Sang đưa sang Trung Quốc giao cho Thanh đều bị ép bán dâm. Do không chịu được cảnh đầy đọa nên một số người đã trốn về Việt Nam. Năm 2015, một trong số những cô gái nói trên đã làm đơn trình báo vụ việc đến Cục Cảnh sát hình sự (CSHS) Bộ Công an và Công an tỉnh Đồng Tháp, tố cáo hành vi phạm tội của Sang. 

...Sau đó, cơ quan CSĐT Công an tỉnh Đồng Tháp đã có công văn đến Đoàn đặc nhiệm PCMT&TP miền Nam thuộc Cục PCMT&TP, Bộ Tư lệnh BĐBP đề nghị phối hợp, làm rõ đối tượng có tên là Sen. 

Kết quả xác minh xác định Sen có tên đầy đủ là Trần Thanh Thanh (quê ở Đồng Tháp). Thanh lấy chồng người Trung Quốc và sau đó đã bỏ nhau. Đối tượng Thanh đang ở với con trai 8 tuổi và hiện là chủ tiệm gội đầu tẩm quất, massage tại Hà Khẩu (Trung Quốc). Căn cứ vào hành vi phạm tội của Sang, cơ quan CSĐT Công an tỉnh Đồng Tháp đã ra quyết định khởi tố, bắt tạm giam Phạm Thanh Sang về hành vi MBN... 

Đồng thời, Cục PCMT&TP, Bộ Tư lệnh BĐBP đã chỉ đạo BĐBP tỉnh Lào Cai phối hợp với Công an, Biên phòng Trung Quốc bắt đối tượng Sen. Công an Trung Quốc đã bắt được đối tượng và trao trả cho BĐBP tỉnh Lào Cai vào hồi 1h ngày 11-5-2017.

Những năm trở lại đây, tội phạm MBN diễn biến hết sức phức tạp gây ảnh hưởng xấu đến trật tự an toàn xã hội. Tội phạm MBN hoạt động tại 63 tỉnh, thành phố, tập trung chủ yếu trên các tuyến biên giới Việt Nam - Trung Quốc (chiếm 70%), Việt Nam - Lào và Việt Nam - Campuchia (chiếm 11%), còn lại sang các nước khác như Singapore, Malaysia và các nước châu Âu, châu Phi. Địa bàn trung chuyển là các tỉnh tuyến biên giới Việt - Trung, trọng tâm là biên giới các tỉnh Quảng Ninh, Lạng Sơn, Lào Cai.

Trong các đường dây này có sự liên kết chặt chẽ giữa các đối tượng trong và ngoài nước, tùy vào địa bàn, tính chất của tội phạm cũng có những đặc thù riêng. 

Trao đổi với chúng tôi, Thượng tá Nguyễn Văn Mận, Trưởng phòng Phòng chống MBN, Cục PCMT&TP Bộ Tư lệnh BĐBP cho biết: Địa bàn phức tạp nhất là các tỉnh miền núi phía Bắc. Tại địa bàn này, đối tượng hình thành các đường dây khép kín từ bên kia biên giới về nước; phương thức và thủ đoạn hoạt động rất tinh vi. 

Nạn nhân chủ yếu là phụ nữ và trẻ em trong độ tuổi từ 15 đến 30 tuổi, cư trú tại các bản làng nông thôn, vùng sâu, vùng xa, nhận thức về pháp luật còn hạn chế, ngoài phục vụ cho hoạt động kinh doanh mại dâm, họ còn bị gả bán làm vợ, bị bóc lột sức lao động... 

Thời gian gần đây đã xuất hiện tình trạng môi giới đưa, dẫn người vượt biên ra nước ngoài để lao động bất hợp pháp, sau đó người lao động trở thành nạn nhân của các đường dây MBN tại nước ngoài. 

Tại các tỉnh phía Nam, tình hình môi giới hôn nhân bất hợp pháp xảy ra phổ biến, tội phạm MBN trong nước câu kết với các đối tượng người Trung Quốc, Đài Loan, Hàn Quốc…, tổ chức xem mặt, chọn vợ, kết hôn giả; lợi dụng khó khăn về kinh tế và sự nhẹ dạ, cả tin, mất cảnh giác của người dân, đưa ra nước ngoài bán làm vợ bất hợp pháp, hoặc bán cho nhà hàng ép làm gái mại dâm.

Trong năm 2017, lực lượng BĐBP và lực lượng CSHS đã triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, chủ động nắm chắc diễn biến tình hình tội phạm hình sự, tập trung tại các tuyến, địa bàn trọng điểm, kịp thời tham mưu cho lãnh đạo các cấp giải quyết các điểm nóng về hình sự tại địa bàn biên giới và nội địa, không để bị động, bất ngờ. 

Theo thống kê của các lực lượng BĐBP và CSHS, từ tháng 1-2016 đến tháng 7-2017 đã phát hiện 540 vụ MBN với 768 đối tượng, giải cứu 1.489 nạn nhân; khởi tố 341 vụ với 522 đối tượng liên quan đến tội phạm này.

Sự phối hợp giữa lực lượng PCMT &TP BĐBP và lực lượng CSHS, Tổng cục Cảnh sát trong phòng, chống tội phạm MBN một lần nữa khẳng định rằng, quan hệ giữa hai lực lượng BĐBP và CSHS ngày càng gắn bó, ngày càng phát huy hiệu quả, tạo ra sức mạnh tổng hợp trong đấu tranh, ngăn chặn tội phạm MBN vẫn còn tiềm ẩn nhiều diễn biến phức tạp.

Xuân Mai