Đội CSHSĐN được thành lập vào năm 2008, trong bối cảnh tình trạng cướp giật trên địa bàn TP Hồ Chí Minh diễn biến phức tạp khi con nghiện trong các cơ sở cai nghiện lần lượt được trở về cộng đồng theo chính sách mới của pháp luật. 

Nhân sự của đội là các trinh sát trẻ giỏi nghề, giỏi võ thuật, lái xe và dũng cảm trong truy bắt tội phạm. Họ được xem như những chiến sĩ “SBC” lừng danh một thời, tuy nhiên, Ban giám đốc Công an TP Hồ Chí Minh xác định rõ phương thức đấu tranh của chiến sĩ HSĐN không giống “SBC” ngày trước. 

Bởi những năm sau ngày giải phóng Miền Nam, đường phố TP Hồ Chí Minh còn thưa người qua lại nên việc truy đuổi cướp khá dễ dàng. Còn bây giờ xe cộ đông đúc, việc truy đuổi cướp với tốc độ cao rất nguy hiểm cho người lưu thông và cũng không an toàn cho trinh sát. Do vậy HSĐN cần đi vào chiều sâu, điều tra khám phá các chuyên án cướp giật cũng như sử dụng nhiều biện pháp nghiệp vụ kết hợp để bắt gọn kẻ cướp thay vì phải truy đuổi nghẹt thở trên đường phố.

Quán triệt sự chỉ đạo của Ban Giám đốc, hơn 10 năm qua, Đội CSHSĐN đã khám phá hàng trăm chuyên án, bắt hàng ngàn tên cướp giật riêng lẻ mà không để xảy ra sự cố đáng tiếc nào. Những năm gần đây, khi chính sách về cai nghiện chưa được chặt chẽ, cai nghiện tại cộng đồng không đạt hiệu quả như mong muốn, con nghiện như được “sổ lồng”, từ đó án xâm phạm sở hữu đường phố (nhất là cướp giật) do con nghiện thực hiện tăng đột biến. 

Để tăng cường sự hiện diện của lực lượng phòng chống tội phạm trên đường phố, Công an TP Hồ Chí Minh tiếp tục thành lập Đội CSHSĐN hướng Nam và Lực lượng 363, giống như mô hình 141 của Công an Hà Nội. Từ khi có lực lượng 363, những tháng đầu năm 2019, tình hình cướp giật nói riêng và tội phạm xâm phạm sở hữu nói chung đã giảm rõ rệt. 

Ngay trong tháng đầu tiên (tháng 1-2019) Tổ 363 ra quân, phạm pháp hình sự trên địa bàn TP Hồ Chí Minh giảm 81 vụ, tương đương gần 23% so với tháng liền kề. Trong đó, án cướp giật và trộm cắp tài sản giảm lần lượt là 10 vụ (15,87%) và 41 vụ, chiếm 20,39%. Những tháng sau này án cướp giật tiếp tục giảm so với cùng kỳ năm trước…

Băng nhóm lừa hơn 100 cô gái bị Đội CSHSĐN bắt giữ.

Cũng từ khi có lực lượng 363, bên cạnh nhiệm vụ “săn bắt cướp” như thường lệ, Đội CSHSĐN còn trực tiếp tham gia khám phá nhiều chuyên án lớn ngoài lĩnh vực chính của mình. Chiến công gần đây nhất là cùng lúc phám khá hai chuyên án “mua bán người đưa vào động mại dâm trá hình” và “băng móc túi chuyên trộm tài sản của hành khách trên xe buýt”. 

Trung tá Mai Thống Nhất, Đội trưởng Đội CSHSĐN cho biết, quá trình khám phá chuyên án bắt giữ các đối tượng lừa hơn 100 cô gái bán vào động mại dâm gặp rất nhiều khó khăn. Đội phải huy động 100% quân số và phối hợp cùng nhiều đơn vị khác mới bắt hết các đối tượng trong băng nhóm này. Bởi hành trình trốn chạy của hai đối tượng cầm đầu qua các tỉnh miền Trung, miền Bắc và liên tục thay đổi nơi ở nên các trinh sát phải di chuyển liên tục và trắng đêm lần theo hành tung của chúng. 

Mặt khác, hàng chục đối tượng trong băng nhóm này vốn là bà con dòng họ nên chúng khai báo nhỏ giọt, bao che cho nhau. Tuy nhiên với sự chỉ đạo sát sao của Ban chỉ huy phòng và quyết tâm của các cán bộ chiến sĩ toàn đội đã khám khá thành công chuyên án, giải cứu cho nhiều cô gái bị bán vào động mại dâm trá hình. 

Ngày 17-5 vừa qua, Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh đã khởi tố bị can, bắt tạm giam 5 đối tượng trong đường dây này. Theo lời khai của các đối tượng, từ cuối năm 2018 đến lúc bị bắt chúng lừa hơn 100 cô gái bán vào động mại dâm với giá từ 3-10 triệu đồng/người. 

Với chiến công này, Đội CSHSĐN đã giúp cho hàng chục cô gái đoàn tụ với gia đình sau những tháng ngày sống như địa ngục trần gian bởi sự giam cầm, đối xử tàn bạo của các chủ sơ sở mại dâm trá hình.

Cùng thời gian với chuyên án trên, ngày 15-5, Đội CSHSĐN khám phá thành công chuyên án và bắt giữ 5 đối tượng trong băng nhóm chuyên móc túi trên xe khách, gồm: Hồ Trí Vũ (SN 1987; quê quán Quảng Ngãi), Nguyễn Công Cường (Cường “cụt”, SN 1980; Bình Thuận), Trương Quốc Tuấn (SN 1969; TP Hồ Chí Minh), Đàm Văn Long (SN 1980, Thái Bình) và Trần Mạnh Phương (SN 1978, Thanh Hóa). Có thể nói, sau băng trấn lột ở khu vực quanh bến xe Miền Đông bị Phòng CSHS Công an TP Hồ Chí Minh bắt cách đây 5 năm thì đây là băng tội phạm mới nổi với thủ đoạn tương tự. 

Có lẽ rút kinh nghiệm từ các băng nhóm trước nên khi gây án, để tránh bị theo dõi, các đối tượng này chuyên đi vào đường ngược chiều, đường cấm xe gắn máy để “cắt đuôi” các trinh sát. Ngoài ra chúng chia nhau làm nhiệm vụ cảnh giới khép kín trong đoạn đường mà chúng gây án nên chúng rất tự tin khi thực hiện hành vi phạm tội. 

Tuy nhiên, “vỏ quýt dày có móng tay nhọn”, chỉ sau hơn nửa tháng theo dõi các trinh sát đặc nhiệm đã bắt quả tang khi chúng đang dàn cảnh trộm tài sản của một phụ nữ. “Biết bao hành khách đi xe buýt, xe khách từ ngã tư Bình Phước (quận Thủ Đức) đến các tỉnh Miền Đông, Bến xe Miền Tây… đã phải khóc ròng vì mất hết tiền bạc dùng để trị bệnh, đóng học phí cho con…nên lãnh đạo phòng chỉ đạo chúng tôi phải bắt bằng được băng nhóm này trong thời gian sớm nhất” - Trung tá Mai Thống Nhất cho biết thêm.

Việc Đội CSHSĐN trực tiếp khám phá các chuyên án gần đây cũng là nét mới trong việc đổi mới phương pháp công tác ở Phòng CSHS Công an TP Hồ Chí Minh. Nếu như trước đây các đội nghiệp vụ thuộc phòng thực hiện công tác phòng chống tội phạm theo lĩnh vực được phân công thì nay đã linh hoạt, Ban chỉ huy sẵn sàng giao nhiệm vụ “trái tuyến” cho bất kỳ đội nào nếu như nơi đó nắm được đầu mối thông tin. Với cách làm này vừa hạn chế thời gian khám phá án, vừa đảm bảo tính bí mật và phát huy đối đa công tác nắm bắt địa bàn của các trinh sát địa bàn. 

Mặt khác, xuất phát từ thực tế có đến 70-80% người nghiện ma túy gây án, nên mối quan hệ của các đối tượng phạm tội đã không còn ranh giới, khoảng cách như trước đây. Bởi các đối tượng buôn ma túy, trộm cướp, bài bạc, cho vay nặng lãi… trong một địa bàn hoặc khác địa bàn gần như đều có mối quan hệ “làm ăn” hoặc ăn chơi cùng nhau nên nguồn thông tin mà các trinh sát, mạng lưới cơ sở thu thập được cũng hết sức đa dạng, phong phú. 

Vì vậy việc áp dụng khám phá án linh động như thế là cần thiết trong công tác phòng chống tội phạm trong giai đoạn hiện nay. Mà việc Đội CSHSĐN không chỉ là khắc tinh của cướp giật là một minh chứng…                        

Mã Hải