Dù trong khó khăn gian khổ và sự mất mát hy sinh, các thế hệ lực lượng CSHS vẫn kiên cường băng qua, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ mà Đảng, Nhà nước và lực lượng Công an giao phó, xứng đáng là "quả đấm thép" trên lĩnh vực đấu tranh phòng, chống tội phạm.

1. Ngay từ khi ra đời, trong lực lượng CAND đã có một bộ phận làm nhiệm vụ điều tra trấn áp các loại tội phạm về TTXH để bảo vệ ANQG và TTXH, đó là CSHS ngày nay. Buổi đầu, tại mỗi địa phương đã hình thành các "Đội trinh sát địa bàn", sau đó là các đội Hình cảnh trong các ban gọi là "Ban trị an hành chính", "Ban trị an dân cảnh"… làm nhiệm vụ điều tra, xử lý trấn áp bọn trộm cướp, lừa đảo, giết người và bọn lưu manh chuyên nghiệp để giữ gìn trật tự trị an, bảo vệ chính quyền cách mạng còn non trẻ.

Cảnh sát đặc nhiệm lên đường truy bắt tội phạm.

Được sự giúp đỡ tích cực của quần chúng nhân dân, vụ án nghiêm trọng đầu tiên đã được khám phá. Đó là ngày 6/5/1946, Công an trật tự thị xã Vinh (Nghệ An) đã làm rõ vụ sát hại bà Nguyễn Thị Chúc, để cướp tài sản. Thủ phạm là Nguyễn Chính và Nguyễn Thị Hường trú ở xã Vĩnh Tân, thị xã Vinh đã bị bắt. Công an Hải Phòng đã phối hợp với Vệ quốc đoàn tổ chức lực lượng tấn công, truy quét bọn lưu manh côn đồ chuyên cướp của tống tiền ở các khách sạn, bắt 70 tên, thu 4 khẩu súng, một vạn đồng Đông Dương, 44 vạn Quan Kim.

Trải qua các giai đoạn cách mạng, với những tên gọi khác nhau: Vụ Trị an hành chính, Cục Cảnh sát nhân dân, Cục CSHS… Ở giai đoạn cách mạng nào, CSHS luôn là lực lượng xung kích trên mặt trận đấu tranh chống bọn lưu manh, cướp của giết người, trộm cắp, tệ nạn xã hội. Sau ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, các phòng CSHS lần lượt được thành lập ở tất cả các tỉnh, thành trong cả nước.

Từ đây CSHS trở thành một lực lượng mũi nhọn, chủ lực trong công tác đấu tranh phòng chống tội phạm xâm phạm TTXH, phòng chống tệ nạn xã hội. Mỗi năm lực lượng CSHS điều tra hàng loạt vụ phạm tội, triệt phá nhiều băng nhóm tội phạm, các vụ án đặc biệt nghiêm trọng như giết người cướp của, cướp có vũ khí nguy hiểm.

2. Ngày thống nhất đất nước nhưng tình hình trật tự xã hội ở các tỉnh, thành phố miền Nam vẫn còn "ngổn ngang" các loại tội phạm hình sự. Các đối tượng tù hình sự câu kết với nhau thành băng nhóm hoạt động gây ra hàng loạt vụ án nhức lòng. Cuộc chiến đấu của lực lượng Công an nói chung, CSHS nói riêng trở nên vô cùng quyết liệt.

Tại TP HCM, chỉ trong 15 ngày chúng đã gây ra 67 vụ, có tên trong một tháng liên tiếp gây ra 30 vụ cướp rồi bắn chết cảnh sát để trốn chạy. Nhiều băng nhóm cướp có vũ trang giết người tàn bạo ngang nhiên lộng hành. Trước những búc xúc, lo sợ của người dân, nhiều biện pháp phòng chống tội phạm được triển khai, trong đó "lóe sáng" mô hình của Công an quận 5 là thành lập "Đội săn bắt cướp" (gọi tắt là SBC).

Chỉ sau một thời gian ngắn, đội SBC đã đấu tranh khám phá 61 băng nhóm lưu manh, bắt 296 tên, thu nhiều tang vật và tài sản trả cho người bị hại. Làm rõ thủ phạm của nhiều vụ bắt cóc tống tiền, giết người như vụ giết vợ chồng nghệ sĩ Thanh Nga, bắt cóc con của nghệ sĩ Kim Cương…

Khi đất nước bước vào thời kỳ đổi mới, chuyển sang nền kinh tế thị trường thì những kiểu tội phạm mới cũng xuất hiện: cướp có súng, tội phạm có tổ chức kiểu “xã hội đen" gây ra hàng loạt vụ án nghiêm trọng. Lực lượng CSHS đã tập trung mở nhiều chiến dịch, kế hoạch tấn công trấn áp. Những băng nhóm tội phạm khét tiếng một thời đã bị xóa sổ, những tên cầm đầu đã bị bắt hoặc tiêu diệt như băng cướp Đỗ Cao Thắng, Bạch Văn Chanh, Hiền "bạc"…

Rồi những băng nhóm tội phạm có tổ chức lớn xuất hiện trong những năm gần đây như Khánh trắng, Phúc bồ ở Hà Nội; Lâm già ở Hải Phòng, Minh samasa ở Vũng Tàu; Phạm Chí Tin ở Khánh Hòa; băng nhóm Năm Cam ở TP HCM… lần lượt bị phát hiện và triệt phá. Điều đặc biệt là băng nhóm do Năm Cam cầm đầu, một chiến công vang dội của lực lượng CSHS. Đó là một tổ chức tội phạm từng hoạt động và tồn tại nhiều năm trời, từng làm mưa làm gió trên địa bàn TP HCM với nhiều hoạt động phạm tội. Triệt phá được tổ chức tội phạm này là kết quả của sự quyết tâm, nỗ lực không ngừng sau 5 năm "mai phục". Cuối cùng Năm Cam và 156 đồng bọn đã bị truy tố với 25 tội danh.

Vụ án Năm Cam được đưa ra ánh sáng, thêm một lần nữa lòng tin của người dân với lực lượng Công an được nhân lên, CSHS trở thành niềm tin yêu ngưỡng mộ. Cuộc chiến đấu với tội phạm hình sự không hề ngưng nghỉ, cứ triền miên với cuộc đời người lính, nhiều đêm phải ngủ trên ghế đá công viên, không dám trở về nhà sợ vợ con thức giấc.

Có những người lính CSHS, mỗi lần bước chân ra đi làm nhiệm vụ là người vợ lại dõi mắt nhìn theo và lặng lẽ thắp nén nhang lên bàn thờ cầu Trời phù hộ các anh được chân cứng đá mềm, bình an trở về. Thật hiếm hoi và xa hoa khi nghĩ tới chuyện cùng gia đình, vợ con nắm tay nhau tới công viên những ngày nghỉ cuối tuần. CSHS là thế. Các anh được xã hội tôn vinh, tội phạm khiếp sợ nhưng lại chỉ nhận về mình những gì bình dị nhất, là sự hy sinh vô điều kiện.

65 năm đã trôi qua, người lính CSHS hôm nay đang tiếp tục đối mặt với nhiều khó khăn thách thức, tội phạm ngày càng liều lĩnh, nguy hiểm và tinh vi. Mỗi đơn vị, mỗi cán bộ chiến sĩ CSHS luôn rèn luyện ý chí, khắc phục khó khăn, giữ vững phẩm chất của người lính mà nhân dân hằng tôn vinh yêu quý

Kim Quý-Thu Hòa