Ngày 5-8-2009, Tổng Công ty Thái Sơn, Bộ Quốc phòng có Quyết định số 823/QĐ-TS về việc góp vốn đầu tư bằng nguồn vốn tự có tại Công ty Thái Sơn Bộ Q.P, trong đó ủy quyền cho ông Đinh Ngọc Hệ, Phó Tổng giám đốc đại diện quản lý 21% và ông Cung Đình Minh, Tổng giám đốc quản lý 30% vốn điều lệ của Tổng Công ty Thái Sơn tại Công ty Thái Sơn Bộ Q.P. 

Kết luận thanh tra chỉ rõ, Tổng Công ty Thái Sơn đăng ký góp vốn bằng nguồn vốn tự có tại Công ty Thái Sơn Bộ Q.P nhưng không báo cáo và chưa có ý kiến chấp thuận của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, không thực hiện việc góp vốn điều lệ như cam kết, vi phạm quy định của pháp luật. 

Việc Tổng Công ty Thái Sơn chuyển nhượng cổ phần là thiếu khách quan, minh bạch và không đúng quy định; không thực hiện đúng, đủ vai trò, trách nhiệm của chủ sở hữu vốn nhà nước tại Công ty Thái Sơn Bộ Q.P theo quy định. 

Đối với việc thực hiện các dự án đầu tư, Công ty Thái Sơn Bộ Q.P có dấu hiệu giả mạo hồ sơ, tài liệu để xin vay vốn ngân hàng, tham dự thầu tại các dự án được thanh tra như cầu Việt Trì mới, Quốc lộ 20… nhưng vẫn được các chủ đầu tư, cơ quan có thẩm quyền trình, thẩm định, phê duyệt chỉ định nhà đầu tư, chỉ định thầu, trúng thầu thi công xây lắp nhiều gói thầu, dự án với giá trị lớn. 

Sau khi được lựa chọn là nhà thầu, Công ty Thái Sơn Bộ Q.P đã chuyển nhượng thầu trái quy định cho các doanh nghiệp khác để hưởng lợi. Đối với việc thực hiện trách nhiệm nhà đầu tư tại dự án cầu Việt Trì, Quốc lộ 20, các ban quản lý dự án phê duyệt yêu cầu hồ sơ mời thầu, Bộ GTVT thẩm định, phê duyệt kết quả lựa chọn nhà đầu tư không đúng quy định về vốn chủ sở hữu, dẫn đến đánh giá năng lực tài chính không chính xác nhưng vẫn được Bộ GTVT thẩm định, nhận xét, đánh giá đạt và quyết định lựa chọn Công ty Thái Sơn Bộ Q.P là nhà đầu tư dự án trong liên doanh nhưng sau đó Công ty Thái Sơn Bộ Q.P lại chuyển nhượng thầu. 

Nhà đầu tư đề xuất mức thu phí không đúng quy định nhưng vẫn được Bộ GTVT chấp thuận là vi phạm quy định của pháp luật. Công ty Thái Sơn Bộ Q.P thiếu năng lực cả về tài chính, máy móc, thiết bị, kinh nghiệm nhưng vẫn được Bộ GTVT chấp thuận giao thầu xây lắp Gói thầu số 23 thuộc dự án Quốc lộ 20. 

Sau đó, Công ty đã chuyển nhượng toàn bộ khối lượng công việc cho các doanh nghiệp khác, vi phạm quy định về các hành vi bị cấm trong đấu thầu, tính giá trị quyền thu phí trạm Bảo Lộc đưa vào Tổng vốn đầu tư không đúng giá trị 284.705,3 triệu đồng; lập, thẩm định, phê duyệt, nghiệm thu thanh toán các gói thầu còn nhiều sai sót vi phạm nhưng chưa được phát hiện, xử lý kịp thời. 

Đối với việc thực hiện trách nhiệm là nhà thầu xây lắp, Công ty Thái Sơn Bộ Q.P không đủ năng lực nhưng vẫn tham gia dự thầu các gói thầu xây lắp tại các dự án và được lựa chọn bằng hình thức chỉ định hoặc trúng thầu, sau đó chuyển nhượng nhà thầu không đúng quy định hầu hết khối lượng công việc cho các nhà thầu khác thi công hưởng lợi; hạch toán thiếu doanh thu 135.059 triệu đồng, có dấu hiệu trốn thuế, gây thất thu cho ngân sách nhà nước tạm tính là 31.000 triệu đồng.

Kết luận thanh tra cũng chỉ rõ về việc quản lý, sử dụng vốn, Công ty Thái Sơn Bộ Q.P có dấu hiệu giả mạo hồ sơ, không lưu trữ và cung cấp đầy đủ hồ sơ, tài liệu kế toán theo quy định nhằm hợp pháp hóa thủ tục thu chi tiền mặt với giá trị trên 192.000 triệu đồng, vi phạm các quy định pháp luật về kế toán; chiếm dụng vốn, sử dụng tiền sai mục đích 695.540 triệu đồng, gây thất thu cho ngân sách nhà nước 26.853 triệu đồng; vay vốn tại Ngân hàng BIDV và Ngân hàng Liên Việt PostBank với giá trị hàng 100 tỷ đồng; sử dụng giá trị quyền sử dụng lô đất tại số 7-9 Tôn Đức Thắng, phường Bến Nghé, quận 1, TP Hồ Chí Minh làm tài sản đảm bảo không đúng quy định để vay vốn nhiều ngân hàng. Công ty Thái Sơn Bộ Q.P không chấp hành đúng quy định của Nhà nước về bảo hiểm, đóng bảo hiểm cho người lao động với số tiền 205 triệu đồng.

Từ kết quả thanh tra, Thanh tra Chính phủ đã chuyển hồ sơ sang Cơ quan điều tra của Bộ Công an để điều tra, làm rõ và xử lý theo quy định đối với 4 nội dung: 1. Việc giả mạo hồ sơ, tài liệu như báo cáo tài chính, hồ sơ kê khai về máy móc thiết bị, nhân công, kinh nghiệm, hóa đơn giá trị gia tăng… không đúng thực tế để tham gia dự thầu tại các dự án mà Công ty Thái Sơn Bộ Q.P đã trúng thầu với vai trò là nhà đầu tư và nhà thầu xây lắp. 2. 

Việc thực hiện chuyển nhượng thầu sai quy định tại các dự án được lựa chọn, trúng thầu, ảnh hưởng đến hiệu quả đầu tư của dự án, trong đó có dấu hiệu thanh toán khống khối lượng tại gói thầu số 6 thuộc dự án kéo dài và nâng cấp đường cất hạ cánh, đường lăn và sân đỗ máy bay- Cảng hàng không Pleiku. 3. Việc vi phạm các quy định về vay vốn ngân hàng: kê khai, giả mạo hồ sơ về báo cáo tài chính, năng lực, kinh nghiệm; sử dụng tài sản đảm bảo không đủ căn cứ pháp lý để vay vốn tại các ngân hàng. 4. 

Dấu hiệu trốn thuế, bảo hiểm: hạch toán thiếu doanh thu trên 135 tỷ đồng và không đóng bảo hiểm 205 triệu đồng. Đối với Bộ Quốc phòng và Bộ GTVT, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo thực hiện và chỉ đạo thực hiện kiểm điểm xử lý trách nhiệm đối với các cá nhân thuộc thẩm quyền có liên quan đến các khuyết điểm, vi phạm được nêu tại kết luận thanh tra.

Nguyễn Hương