Trả lời: Trước hết, cần khẳng định rõ cá nhân có quyền yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền công nhận việc thay đổi họ, tên. Điều này được quy định tại Điều 27 của Bộ luật Dân sự.

Khi người có nhu cầu thay đổi họ, tên và tên đệm cần thực hiện các thủ tục theo quy định. Việc thay đổi họ, tên, chữ đệm là phạm vi thay đổi, cải chính hộ tịch. Tại Điều 38 Nghị định 158/2005/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung một số điều tại Nghị định 06/2012/NĐ-CP) quy định Thủ tục đăng ký việc thay đổi, cải chính hộ tịch như sau:

Người yêu cầu thay đổi, cải chính hộ tịch phải nộp Tờ khai (theo mẫu), xuất trình bản chính Giấy khai sinh của người cần thay đổi, cải chính hộ tịch, và các giấy tờ liên quan để làm căn cứ cho việc thay đổi, cải chính hộ tịch. Việc thay đổi, cải chính hộ tịch cho người chưa thành niên hoặc người mất năng lực hành vi dân sự được thực hiện theo yêu cầu của cha, mẹ hoặc người giám hộ. Đối với việc thay đổi họ, tên, cho người từ đủ 9 tuổi trở lên thì phải có ý kiến đồng ý của người đó thể hiện trong tờ khai.

Người yêu cầu thay đổi, cải chính hộ tịch có thể trực tiếp hoặc nộp hồ sơ qua hệ thống bưu chính. Trong trường hợp gửi qua hệ thống bưu chính, thì các giấy tờ có trong thành phần hồ sơ phải là bản sao có chứng thực; trường hợp trực tiếp thì nộp bản sao kèm bản chính để đối chiếu hoặc bản sao có chứng thực. Riêng đối với việc thay đổi, cải chính hộ tịch cho công dân Việt Nam định cư ở nước ngoài; hoặc việc cải chính hộ tịch cho người nước ngoài trước đây đã đăng ký khai sinh trước cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam, thì phải trực tiếp nộp hồ sơ tại Sở Tư pháp, nơi có thẩm quyền giải quyết các việc hộ tịch nêu trên.

Trong thời hạn 3 ngày, kể từ ngày nhận đủ giấy tờ hợp lệ, nếu việc thay đổi, cải chính hộ tịch có đủ điều kiện theo quy định của pháp luật, thì cán bộ Tư pháp hộ tịch hoặc cán bộ Tư pháp của Phòng Tư pháp ghi vào Sổ đã đăng ký khai sinh trước đây và Quyết định về việc thay đổi, cải chính hộ tịch. Chủ tịch UBND cấp xã hoặc Chủ tịch UBND cấp huyện ký và cấp cho đương sự một bản chính Quyết định về việc thay đổi, cải chính hộ tịch. Bản sao Quyết định được cấp theo yêu cầu của đương sự.

Trường hợp cần phải xác minh, thì thời hạn nói trên được kéo dài thêm không quá 5 ngày.

(Công ty Luật TNHH Đào và Đồng nghiệp)