Ngày 11/4/2013, UBND tỉnh Nghệ An ra Công văn số 2327/UBND-TN v/v chấn chỉnh công tác quản lý Nhà nước về khoáng sản trên địa bàn huyện Quế Phong. Công văn này chưa “ráo mực” thì ngày 25 và 26/4, các cơ quan chức năng lại phải tổ chức tiếp một đợt truy quét “vàng tặc” tại đồi Khe Háng Nhỏ và đồi Khe Tám thuộc xã Cắm Muộn.

Trong đợt truy quét ngày 4 và 5/4, tại tiểu khu 144, thuộc Khu Bảo tồn thiên nhiên Pù Huống, đoàn công tác của UBND tỉnh Nghệ An đã vô hiệu hóa 25 máy khai thác vàng chôn sâu dưới lòng đất, tháo dỡ 60 lán trại, 2.000m ống nước, 2.000 lít dầu diezen, san lấp 150 hố đào vàng, đẩy đuổi hơn 150 người trong các lán trại rời khỏi hiện trường, bàn giao hiện trường lại cho UBND xã Cắm Muộn tiếp quản. Tuy nhiên, khi đoàn công tác rút quân thì việc khai thác vàng trái phép lại tái diễn và còn chuyển địa bàn khai thác sang đồi Khe Tám, tiếp tục uy hiếp Khu Bảo tồn thiên nhiên Pù Huống.

Trước tình hình trên, Đoàn công tác kiểm tra, xử lý các hoạt động khai thác khoáng sản trái phép do UBND tỉnh thành lập theo QĐ số 163/QĐ-UBND-NC đã làm việc với UBND huyện Quế Phong và triển khai kế hoạch kiểm tra, xử lý khai thác vàng trái phép tại xã Cắm Muộn.

Đồi Khe Háng Nhỏ tan hoang vì “vàng tặc”.

Theo đó, trong 2 ngày 25 và 26/4, đoàn công tác 163 phối hợp với UBND huyện Quế Phong huy động 50 cán bộ, chiến sĩ tiến hành truy quét, đẩy đuổi các đối tượng khai thác vàng trái phép tại đồi Khe Háng Nhỏ và đồi Khe Tám. Tại đồi Khe Háng Nhỏ, lực lượng chức năng đã đẩy đuổi 110 người ra khỏi khu vực khai thác; phá dỡ 23 lán trại, vô hiệu hóa 10 máy nổ diezen loại 24 mã lực, tiếp tục bàn giao lại cho UBND xã Cắm Muộn quản lý không để tái diễn tình trạng khai thác vàng trái phép.

Tại đồi Khe Tám, đoàn công tác ghi nhận có 4 hố thủ công sâu 3-5m, 17 lán trại đã tháo dỡ từ trước, 4 lán trại có 17 người, không phát hiện thấy máy móc dùng để khai thác vàng. Đoàn đã tháo dỡ lán trại, đẩy đuổi triệt để số người tại đây và giao cho UBND xã Cắm Muộn tiếp quản.

Hiện nay, dư luận tại Nghệ An cho rằng, việc để tình trạng khai thác vàng trái phép tái diễn tại đồi Khe Háng Nhỏ, Khe Tám là do các đối tượng phát hiện ở đây có trữ lượng vàng lớn nên bất chấp nguy hiểm để vào tranh giành phần đất khai thác, hoặc làm thuê cho các đối tượng người Thái Nguyên. Mặt khác, một số cán bộ, công chức địa phương (huyện, xã) có biểu hiện bao che, bảo kê cho hoạt động khai thác quặng vàng trên địa bàn xã Cắm Muộn đã khiến việc khai thác vàng trái phép tái diễn một cách trắng trợn.

Có hay không việc một số cán bộ, công chức địa phương đứng ra “bảo kê” cho hoạt động khai thác vàng tại đây, trách nhiệm của chính quyền địa phương, các lực lượng chức năng… đến đâu cần sớm được làm rõ và xử lý nghiêm. Các đối tượng vẫn chưa chịu rời bỏ đồi Khe Háng Nhỏ, Khe Tám chừng nào công tác quản lý khai thác khoáng sản trên địa bàn chưa được siết chặt.

Liên quan đến việc truy quét, đẩy đuổi “vàng tặc”, ông Lữ Đình Thi, Chủ tịch UBND huyện Quế Phong cho biết: Hiện nay, UBND huyện Quế Phong đã làm tờ trình UBND tỉnh Nghệ An về việc đánh sập các hầm đào vàng. UBND huyện sẽ tiếp tục tổ chức lực lượng vào đây lập chốt, trấn giữ; chỉ đạo dân quân, Công an các xã ở vùng ngoài thị trấn vào phối hợp tiếp tục đẩy đuổi, đánh sập các hầm khai thác vàng…

Võ Văn Dũng