Theo các chuyên gia công nghệ, cả người nhận được cuộc gọi lẫn người bị mạo danh số trong trường hợp trên đều là nạn nhân của các dịch vụ mạo danh số điện thoại di động vừa mới xuất hiện gần đây. Hiện tượng này sẽ trở nên đáng lo ngại nếu như người sử dụng ĐTDĐ không có ý thức đề phòng; cơ quan chức năng và các nhà cung cấp dịch vụ viễn thông không sớm có các biện pháp ngăn chặn triệt để.

Có thể mạo danh bất kỳ số điện thoại nào   

Không chỉ mạo danh cuộc gọi, thời gian gần đây cư dân mạng Internet còn xôn xao trước hiện tượng xuất hiện dịch vụ gửi tin nhắn mạo danh bất kỳ số điện thoại di động nào của 7 nhà cung cấp dịch vụ tại Việt Nam. Việc sử dụng dịch vụ này rất đơn giản, chỉ cần truy cập vào web, tạo tài khoản với mức giá khoảng 50.000 đồng là đã có thể gửi được khoảng 250 tin nhắn khác nhau, đến bất kỳ thuê bao di động nào.

Ông Đỗ Ngọc Duy Trác, Trưởng phòng Nghiệp vụ của Trung tâm Ứng cứu khẩn cấp máy tính Việt Nam (VNCERT) cho biết: Về bản chất, dịch vụ gửi tin nhắn mạo danh đến các thuê bao di động, hay gọi điện giả số điện thoại đều phải dựa trên môi trường Internet, vì chỉ có trên môi trường này thì người sử dụng mới có thể thay đổi số điện thoại người gửi theo ý muốn. Còn với điện thoại dựa trên nền GSM hay CDMA, các trạm BTS sẽ dựa vào thông số của sim để xác định số điện thoại nên gần như không thể thay đổi được số điện thoại của người gửi. Hay nói cách khác, những cuộc gọi giả mạo được thực hiện dựa theo giao thức Viop (thoại qua Internet). Giao thức này không đòi hỏi phải xác thực số chủ gọi như liên lạc viễn thông truyền thống mà chỉ cần xác thực số bị gọi. Điều này trên thực tế đã cho phép người dùng có thể thay đổi thành số điện thoại bất kỳ để thực hiện cuộc gọi, nhắn tin giả mạo.

Các chuyên gia công nghệ của VNCERT đều khẳng định, việc giả danh số điện thoại này hoàn toàn có thể trở thành một "hiểm họa" nếu các nhà mạng và cơ quan chức năng không có biện pháp ngăn chặn kịp thời.

Việc mạo danh số điện thoại có thể gây ra những hậu quả khó lường cho người sử dụng ĐTDĐ. (Ảnh minh họa).

Khách hàng nên thận trọng xác minh thông tin

Bộ Thông tin và Truyền thông đã tổ chức một cuộc họp bàn với các nhà mạng để tìm ra biện pháp ngăn chặn. Tại cuộc họp, đại diện các nhà mạng cho biết: Ngay sau khi xuất hiện hiện tượng trên, bộ phận kỹ thuật đã thực hiện một số biện pháp nhằm khống chế. Tuy nhiên, biện pháp này vẫn chưa có kết quả ổn định. Việc điều tra xác định nguồn gốc tin nhắn, hay các cuộc gọi theo hình thức "giả danh" số điện thoại  tạm thời vẫn gặp nhiều khó khăn.

Theo đại diện của MobiFone, hiện tại tin nhắn từ mạng Internet đến các số điện thoại di động của mạng này chủ yếu thông qua 3 con đường (các nhà cung cấp dịch vụ nội dung, qua cổng điện tử của MobiFone và các đối tác nước ngoài).

Việc kiểm soát tin nhắn giả mạo đối với các nhà cung cấp dịch vụ nội dung sẽ không gặp vấn đề gì. Song tin nhắn từ các nhà cung cấp dịch vụ nước ngoài thì hiện tại nhà mạng chưa kiểm soát được. Riêng mạng Viettel và S-Fone thì tiết lộ: Hiện đang nghiên cứu một giải pháp kỹ thuật cho việc lọc các cuộc gọi, tin nhắn gửi từ một thuê bao di động với cuộc gọi, tin nhắn từ Internet. Song để làm được điều này, cần đầu tư phương tiện kỹ thuật và phải có thêm thời gian thử nghiệm.

Trong khi chờ đợi các nhà mạng tìm ra giải pháp ngăn chặn, ông Vũ Quốc Khánh, Giám đốc VNCERT khuyến cáo: Do những kẻ giả mạo có thể mạo danh số điện thoại của bất kì ai và hiện tại người dùng chưa phân biệt được đâu là số giả mạo, đâu là số thật nên người sử dụng nên cẩn trọng, không vội vã đưa ra quyết định quan trọng qua tin nhắn SMS trong trường hợp tin nhắn liên quan đến các hoạt động trao đổi tin tức quan trọng, giao dịch mua bán, chuyển đổi tiền bạc… cần kiểm tra bằng cách trực tiếp gọi điện thoại hoặc xác minh thông tin qua nhiều cách khác nhau. Điều này sẽ khiến thuê bao di động tránh được hiện tượng "tiền mất, tật mang", hay những hiểu lầm đáng tiếc khác

Huyền Thanh